Druckschrift 
D. Francisci Dvareni I. C.Celeberrimi, Omnia Qvae Qvidem Hactenvs Edita Fvervnt Opera : Non Tantvm Plvrimis In Digesta seu Pandectas, & Codicem Commentariis, ac methodicis expositionibus, ...; Hoc vnico tandem comprehensa volumine; Cum Indicibus titulorum, nec non rerum & verborum, locupletissimis
Entstehung
Seite
1199
Einzelbild herunterladen

A mfnnd, arumran- efeim

De ſNacr eccleſ min. ac benef. Lib. VII. 1195

verti. not. in cap. in aliquibus, de deci. c. cominiſſum. eod. tit. Er his quæ iam dicta funt, exiſtit quæſtio, de noualium deci- ma, cui ſcilicet debeatur, an curioni beneliciario, an vero aiij cui ius ſacræ decimæ acquiſitum ſit. Nouale autem nůc zrell gitur proſciflus nunc primum ager, qui ante deſertus, nec P0 hominum memoriam cultus fuit, c. 1. c. quid per nouale: de verborum ſignif. in decret.l. vlt. deter. moto. quamuis non- nunquam aliter accipiatur. l. ſylua.§. noualis, de verbor. ſigni. Ad quæſtionem igitur propoſi tam vt breuiter reſpondea- mus, ſciendum eſt in ptimis laicos; qui ius ſacra decimæ ſibi vindicant, ex noualibus percipere poſſe, ſed curiones iplos potius, quibus ſolus hoc ius olim competebat. De monaclis autem, qui olim laici erant, nuuc fere ſunt clerici,& aliis hu- iuſmodi beneficiariis paulo difficilius eſt iudicium propter conſtitutionum pontificiarum obſcuritatem. Sed vulgo rece- ptum eſt, ſi ius facræ deximæ in certa parwcia diſerte conceſ- ſum eis fuerit, decimam qnoque noualium ipſis deberi. c. ex parre, de deci. quia verba indefinita ad fururum quoque tem- Pus referunturt. j. ſi ſeruitus, de ſeruit. vrb. præd. Quod ſi longa pofſeſſione id ius acquiſierint clerici, decima noualium non ipſis fed curioni debetur, quoniam in loco recens proſciſſo nullam vnquam decimam perceperunt. Ideoque vſucaptum ab eis hoc ius vere dici non poteſt. c. cum contingat, c. cum in tua, de deci. Addendũ& illud eſt, quamuis ei qui longa fortaſ- ſis poſſeſſione decimã ſibi acquiſiuit, nominatim decimæ no- nalium ius ira tributum fuerit, vt non aliter ac decima vetere ea fruatur: conceſſionem tamen huiuſmodi dimidiam par- tem non excedere, ne curiones& paſtores eccleſiarum parœ- ciarumque nimis grauentur: id quod Alexandrina conſtitu-

tione plenius continetur. c. ſtatuto, de deci. in 6. Hactenus de

jegitima ordinariaque decima ſatis pro inſtituto dictum eſt. Eſt autem aliud genus decimæ, quam ideo extraordinariam & indictam vocare poſſumus, quod à pontifice Romano pre- textu belli hoſtibus noſtræ religionis inferendi, alteriuſve ne- ceſſitatis extra ordinem beneficiariis indicatur. cle. vlt. de dec. & eo. tit. in extrauag. Hodie hanc decimam rex in Gallia be- neliciariis indicere ac imperare pro poteſtate ſolet, nec vllum fere certius atque expeditius, quam ex decumanaiſta pecunia vectigal habetur. Deprimitis. CAr. II.

A Ffines decimæ ſunt primitiæ, id eſt, primi frucqus ex a- A gro ſuſcepti. Nam& hi lege Moſaica offerri iubebantur Deo, quamuis certa non eſſet definita quantitas, ſed offeren- tium arbitrio derelicta, vt Hierony mus ait, c.. de deci. Itaque prætextu legis diuinæ ad certam eo nomine præſtationem populum hodie cogi non poſſe inrer omnes conuenit. Nec dubium eſt, quin ea conſuetudo, cuius meminit Hieronymus, duæ modum definierat, contraria conſuetudine abrogari& antiquari potuerit. d. c.. de deci. Et hunc ſane morem primi- tiarum offerendarum videntur ab Hebreis ipſis accepiſſeRo- mani, quos ſeribit Plin. lib. 1W. deguſtare vina aut nouas Fruges lolitos non fuiſſe, priuſquam ſacerdores primitias libaſſent.

De ohlationibus. CAY. III.

Blationes dicuntur, quæcunque à piis fidelibuſque Chriſtianis offeruntur Deo& Eccleſiæ, ſiue res ſoli, ſi- us mobiles ſint. Nec refert, an legentur teſtamento, an aliter donentur. c. qui oblationes. c. clerici.1z q. 2. not. in c. cauſaac: cum inter, de verb. ſig. Et hoc vocabulo vſus eſt Vlp. c: 5. tit. de don. inter vir.& vxor. Veteres offerumenta vocabant, autho- te Feſto. Verum hæc inualuit conſuetudo loquendi, vt obla- tiones ſpecialiter dieantur quæ altari offeruntur in ſacra litur. Sia, quam vulgus miſſam, luſtinianus noſter&νν ενεανιις appellat Nonel. 123. Haiuſquo oblationis, quæ apud veteres Vucata fuit, Theodor. meminit c: de his, 10. q. I. c. omnis;, de conſec. diſt. i lib. ſ. eccl. hiſtor. c. 1 8.& nos ſupra aliquid atti- gimus lib. 1. Ethæ omnes oblationes, ſicut& decima, de qua lam dixim us, inter res ſacras ſpiritaleſque numerantur: adeo Vr clericitantum, non etiam laici, eas capiant. c. quia ſacerdo- tes. c. ſanctorum. c. vlt. 10.q. i: Cum autem in bonis ac rediti- bus teeenſeanrur eius eceleſiæ cui offeruntur, merito dicen-

dum eſt eas ad eius eccleſiæ rectorem gubernatoremque per- tinere. Panorm. in c. paſtoralis, de his quæ fiunt à ptæla. ſins conſen.

De diarils, quæ diſtributiones quotidianæ appellantur. cur hoc genus erogationis adinuentum ſih

C A v. IIII.

ErAeothere beneficia ac præbendæ duabus ex rebus Ofere conſtant. Nam in quibus eccleſiis eſt præbendarum diſtinctio, certa prædia ac poſſeſſiones obtinent ſipguli, quas ſic in poteſtate ſua habents vt reditum ab alio quopiam acci- pere neceſſe eis non ſit. Fructus autem huiuſmodi ſibi acqui= runt, ſi præſentes finr in ciuitate, quamuis in templo quotidie non pſallant, aut pſallentibus non aſſiſtant. Nam qua cano- nicorum collegium velut quidam ſenatus eſt eccleſiæ: vt dixi- mus lib. 1. permulta ſunt ad eorum munus pertinentia, qui- bus exequendis eccleſiæ non minus; imo vero magis prodeſfe poſſunt. Hoc enim pſallendi munus, quamuis negligendum non ſit, tamen olim inferiorum tantummodo clericorum fuit, nec inter præcipua, ac magis eccleſiæ neceſſaria habitum eſt. Quod& ſupra admonuimus lib. l. Præter eas poſſeſſiones qui pſallunt in templo, aut ſacris cantionibus interſunr, quamuis plerunque in collegium canonicorum cooptati non ſint, hi in ſingulos dies, atque adeo horas ſtipem recipere ſo lent, ac veluti quaſdam ſportulas, quibusà manu vulgo no- men inditum eſt, quod tantum præſenti in manu tradantur. c. olim: de verbor. gnit. Sunt qui diſtributiones quotidianas appellent non inepte. Ego à Latinis Diaria proprie vocari ſcio. Qua voce luſtinianum, quamuis Græce ſcribentem, Nouel. 1 23. vſum fuiſſe ſcio. Verba eius hæc ſunt de diaconiſ- ſa loquentis, quæ cum Iuſpectoaliquo viro habita: z5ν⁷½ 9ra æpa af, Ti αιλuναννεjſe iipsciac a Td idlawy Nela A ο νεvn. 3r ves ne* xape‧⁴εειν Videtur autem hoc ero- gationis genus ideo excogitatum eſſe, vt cum à beneſiciariis vulgo contemneretur pſallendi aut ſacris aſſiſtendi munus, quaſi proprium ipſorum non eſſer, ſpe huius dianomes& mercedis illecti, id munus amplecteretur. Nam iis tantum Ja ſacris intetſunt ſportulæ diſtribuuntur: nonaliis, niſi orte eos excuſet valetudo,& c. c. de cæteroo de cler. non reſic; & tit. de cler. non reſid. in 6. Et hoc quidem adeo verum eſta vt de eo qui ob Theologiæ ſtudium abeſt, conſtitutum ſir, huiuſmodi ſportulas eum non conſequi, quamuis cæteros fructus lucretur. cap. licet. de præben. cap. ſuper Ipecula, de magiſtr. Fauor enim ſtudij hoc tantumn efficit, vt abſens pro præſente habeatur: conffaoue ad conſequenda hæc diaria præſentiam non ſufficere, niſi ſacris cantionibus precatio⸗ nibuſque quis aſſiſtat. Nam& alias quæ de fructibus& ob= uentitionibus beneficij conſtituuntur; veluti de ſoluenda beneficiorum decima, de hac dianome intelligi non ſolent. Quamuis enim fructus aut reditus non male dici polſit, ex- trauag. Bonifac. titul de deci. munus tamen illud pfallendis cadempt præmio facile deſereretur à canonicis, cæteriſque Eccleſiæ beneficiariis, quibus ea minutatim diſttibuunrur, vt ſpe quæſtus id faciant, ad quod efficiendum ideo cogi poſſe non videntur: quia ſecundum veterem inſtirutionem fortaſſis alia fuit evrum in eccleſia functio. Cuius tamen rei non magnam habuit rationem Bonifacius octauus, vr ex eius conſtitutione apparet, d. extrauag. de deci. Vnde ſit, vt quod in compenſationem miniſterij illins antiquioris ac præcipue datur canonico, tametſi forte in ſingulas hebdo- madas, menles, aut dies, diſtribui ſoleat, tamen appellatio- ne Diariorum minime hic continearur. Nam interqum ca⸗ nonici nullam certam poſſeſſionem pro miniſterio ſuo af- ſignatam habent, ſed à diuiſore alio frumentum zut vinum ſtato tempore ipſis diſtribuitur. Sed& panes quoqne dantur eiſdem illis non omnino diſſiwiles qui à iuris ciuilis ancho- ribus panes tiuiles dicuntur. Eaque cibaria licet cantt nibus ſacris non aſſiſtentes, capiunt. extrauag. poſtulaſti& c, tra- cum nonnullæ, de Deben Flodlpres ehi. de ann.§. voluic, in verbo, fructib.& tit. quo tempo. quiſq. debe.§. jubet, in verb. diſtributiones. Oldrad. conſil. 18. lis autem qui munus ſuum emnino negligunt& ſine iaſta caula abſunr, nulli omnino

*

8

72

Se C‧E‧Eſſſ 8 3 4