—

——,—

bitio

Franc. Duareni

1190

tia perſonæ, quæ diplomate inuari vult, ipſi obiiciantur, quaſi legibus canonibuſque ſolutus ſit à principe, idque vulgore- ceptum eſt. gloſl. in c. Romanus, de præbend. Alij ſunt præ- terea varij effectus huius clauſulæ, de quibus cæteri Tlanee Icripſere. Fel. in c. ad aures. de reſcrip. e caulam. I. c. vt.de teſt. Staphil. de lit. grat.

Quarta clauſula eſt, qua pontifex oſtendit nõ pure ac ſim- pliciter ſe mandare, ſed ita demum ſi pro alio non ſcripſerit- non enim velle intelligitur pontifex plurium beneficiorum

diſpenſationem ab ordinario antiſtite exigere. cap. manda-

tum. de reſcript. Et hæc quoque clauſula ſatis demonſtrat hanc formulam pro varietate negotiorum mutati poſſe. Quid enimi ſi antiſtes quinquaginta beneficiorum conferen- dorum ius habeat? Nonne exiam dictis conſtat pontificem Romanum duorum beneficiorum donationem ſibi vindica-

re poſſedltaque conditio ita concipi poterit, ſi pro duobus aliis non ſcriplerimus.

Quinta clauſula eſt, qua Romanus poniifex canonicum creat eum, cui diploma coacedit, hac fine vt ad honores eccle- ſiaſticos aſpiret: idque propter morem eccleſiarum fit, quo honorem eccleſiaſticum conſequi nemo poteſt, niſi in cano- nicorum collegium aſcitus fuerit. Et quia hi canonici hono- rarij ſuffragia ferre dicuntur,& quædam alia huiuſmodi iura habere, quamuis nulla ſit eis annona adhuc attributa, cap. pro illorurn, de præb. ideo Romanus pontifex ne canenicorum numerum augendo eos oneret, non ſimpliciter hic canoni- cum crear, ſed cum hac adie ctione, vt dignitatem ſiue admi- niſtrationem obtinere poſſit.

Sexta clauſula eſt, qua pontifex exprimit ſe beneſicium duntaxat conferri velle, quod poſt menſem quam oblatum fuerit antiſtiti diploma, vacauerit. Nam alioqui periculum e-

rat, ne tantiſper mandati põtificij denuntiatio ſuſtineretur ac

differretur, dum alicui opimum beneficium habenti mortem inſtare exploratum eſſet. Sic enim futurum erat, vt muneri- bus„ezeloenm donati à pontifice, opulentiſſima quæ- que beneficia auferrent. Verum hęc clauſula facit, vt appeten- te hora mortis, facta denuntiatio non valde proſit denunci- anti, cum ante finem menſis lberum ſit antiſtiti beneficium alij dare. Glauſula autem ſummota pontificis, candidatus non niſi certior factus de imminente beneficiarij morte,& cer- ta iam Ipe deuorato beneficio mandatum denunciaret an-

Septima claulula eſt, qua Roma. pontifex vt legibus omni- bus canonibuſque ſuperior, cuicunque legi, conſtitutioni, pri- uilegio, conſuetudini derogat, per quam effectus diplomatis impedire poſſet. Hactenus de eo A lotnaregge antiſtitib', & cæteris mittitur: quorum partes ſunt, vacantibus proſpice- re eccleſiis,& eildem miniſtros præficere. Cui diplomati aliud ceu appendix quæ dam acce dere ſolet, quod ab executione vulgo nomen accepit. Nam eo diplomate mandat cuipiam a- lij Romanus pontifex, vt non obtemperante antiſtite, man- datum ipſè exequatur. Nec difficilis eſt hæc poſterior formu- L, modo vt prior recte intelligatur.

Deexhibitione ac enuntiatione diplo. matis pontifccii. b

Andatum Roma. pontificis denunciari ac exhiberi de- Lber, vt de nominatione poſtea dicemus, fitque ea exhi- antiſtiti aut vicario, ad quem diſpenſatio beneficiorum ſpectat, non ei cui executio mandati pontificij committitur. cap. duòbus, de reſcript. in 6. Hæc enim denuntiatio eſt ne- ceſſaria, ne alioqui poſſit antiſtes mandati ignorationem cau- ſari, cap. ſi capitulo. de conceſ. præbend. clement. caulam. de elect. Quax rationè mottuo interim antiſtite ſucceſſori eiuſ- dem denunciabitur. l. qui in altecius, de reg. iur. Cum autem hæe reſcripta pontificis perpetua ſint, nulla ad ea offerenda tempus præſcriptum eſſe videtur. l. falſo. G. de diuerſ. reſcripr. quamuis de relcriptis quæ litium cauſa impetrantur aliud cõ- ſtitutum ſit. c. ſi aurem, c. plerunque, de reſctipt. Tractatum eſt an ea quoque appendix edi debeat, quæ non adantiſtitem, ſed executorem potius dirigitur: quod non videtur magno- pere neceſſarium eſſe: nec formula id Leonina aperte requi- tit: tamen quia controuerſum ius, tutius& conſultius etit v- traſque literas edore,

De eſfectu diplomatis pontifccii. C laio ibitode mandati ſiue diplomatis pontiflcis Oobnoxium quodammodo obſtrictumque beneficium

redqdit, vt alij conferri nequeat. t. ſi capitulo, de conceſ. præ- bend. Quod adeo verum eſt,vt is qui mandatum denunciauit

ac exhibuit, cæteris omnibus anteponatur, quamuis ſchola- rum candidati ſint. tit. de mand. apoſt. Sed hoc eſt ita accipi- endum, ſi beneſicium quod petitur tale ſit, vt ad diplomati⸗ cam hanc pontificis diſpenſationem pertineat. Quædam e⸗ nim beneficia his mandatis non includuntur, vt exempli cau- ſas beneſicia electiua, in quibus regiæ nominationi lecus eſt. tit.de reg. ad prælat. nom. Item beneficia in comitatu Roma- ni pontificis vacantia, quæ pontifices, quibus voluerint, dara ſolent, arque ita conſtitutum eſt c. z. dÄe præb. in 6. Beneſicia quoque ſæcularia iis qui mandatum habent ad regularia obti-. nenda non obſtringuntur, aut contra.§. voluimus, tit. dcol- lat. in concord. Nec alia videtur earum eccleſiarum caula eſſe quarum præfectos nominant patroni, qui laici dicuntur, aut

earum quæ in ciuitatibus ſunt, vel oppidis muro cinctis, alia-

rumve id genus, de quibus in tractatu nominationum dice⸗ mus. Cum autem plures ſimul ambiunt, petuntque idem be- nefieium ab antiſtite ſibi dari, is præfertur cæteris, in cuius gtatiam prius reſcripſit pontifex, quamuis forte alius ante ſu- as literis ediderit. c.eum cui, de præbain&. c. tibi qui. de reſcrip. in 6. Quod ſi eodem tempore pro omnibus reſcriptum fue- rit, tunc literarum editionis denunciationiſque tempus ſpe⸗ ctatur: in qua editione ſi concurrant, poterit antiſtes aditus, cui viſum fuerit gratificari. c. duobus, de reſcript. in 6. Canon tamen pontificius in hac gratificatione impetrationis, gradus, temporis, poſſeſſionis, patriæ,& quarundam aliarum rerum habendam elſle ratienem ait. reg. cancel. 15. Fit etiam inter- dum, vt poſterioris melior ſit, quam prioris conditio: veluti ſi pontifex in poſteriore mandato diſerte expreſſerit, vt is ante- riori præferatur. c.pen. de conceſ. præben. in 6. Sed hæc clau⸗ ſula apnd nos minime recipitur, quod contra Leoninam for=

mulam adiiciatur reſcripto. Idem accidit& cum prior manda-

ti executionem non proſequitur. g. declarantes, titul. de man- da. apoſt. Quid enim ſi iuri ſuo expreſſim renuntiauerit? c.

ſollicite. cap. audita. dereſt. ſpol. Quid ſi eo negligente& alias

res agente, beneſicium forte alteri ĩam collatum ſit cap.ſi tibĩ

abſenti. e. ii elericus, de præbenda in 6:c. tibi qui, de reſcript. in

6. Panor.& Felin. in c. capitulum, de reſcrip. Idem& in omni- bus caſibus dicendum, in quibus mandatum extinguitur: vel- uti ſi is qui obtinuit diploma, poſtea vxorem duxerit, c.. de cler. coniug. ſi aliud beneficium conſecutus ſit, quod ſimul cum eo quod petitur retineri nequeat. clem. gratiæ,de reſcrip. Mottuo ſane pontifice mandata huiuſmodi expirare vulgo receptum eſt, c. ſi cui, de præben. in 6.§. recte, Inſtit. manci. Panor. in c.dilectus. 2. de præben. Quod quidem eſt ita acci- piendum, res niſi integra eſſe deſierit. capit. ſi ſuper gratia, de offic.deleg.in.

verſe quam ſigillatim factu. 4 Ffines ſunt beneſiciorum reſeruationes mandatis pon⸗ tificiis, de quibus iam diſſeruimus. Nam Roma. ponti⸗ fex beneficia quædam ſibi reſeruare ac accipere ſoler, vt cum poſtea vacauerint, ea ſolus conferat, idque vel Vniuerſe, vel ſigillatim. Vniuerſe, cum maiores(loco exem pli) dignitates

Deitſer uationihus beneftciorum tam vni-

Eccleſiæ: ſigillatim, cum certi alicuius fani beneficium re-

ſeruar. Hoc inter mandata, de quibus diximus& reſerua-

tiones iſtas intereſt, quod illa ius tribuunt impetrantibus,

his vero nihil iuris cuiquam acquiritur, quamuis forte per-

ſona expreſſa ſit, cuius gratia reſeruat um eſt beneſicium id-

eoque vacante poſtea beneficio, liberum e pontifici, cuinis 14 ¹4 2

alij arbitrio ſuo id dare. not. in cap. cum dilectus. de iure pa⸗

tron.& in cap. i. de offic. leg. in 6. Verum hæ reſeruationes

Leonina conſtitutione„ qua nunc vtimur in Gallia„optima ratione ſublaræ ſunt, ſicut& cætera diplomata, quibus bene-

ficiorum nondum vacantium ſpes oſtenditur. Quod quem⸗-

admodum accipiendum fit ante doeuimus, Sed animaduer- tendum eſt eas tantum reſeruationes prohiberi, quæ Aponti- ſice Romano ſiunt. Nã bencſicia, quæ in aula Romana vacãt,

8 quæque