t prior
lritates rinandi es. Et superi- laretur
ete.
multi Parti- at sym- tt infra n.
82 gan- b liep 30 han
alle mit aalt die abracht. mgebot FeyS2 t helt. un, als
8. das
vierde mnibus.
gebode
lie er
— 305—
[23 b]l Sub consimilibus veritatibus layci intoxicantur ¹) per inspiraciones dyabolicas tales et consimiles: non est opus te studere mandata dei in particulari; parui pendentes* a stadio ac inteligencia. similiter quotitate se retrahentes, obstinati, indurati, rudes, ceci, ac asini, asini, asini, in con-— fessione comparentes, eis conscientias de mille iterum mille peccatis perpetratis contra legem dei non formantes 3). Die mentschen vergibt vnd vergifft man, als den keyser, babst, vnder vnd mit dem guden, als czucker, honig, kosteliche spise. De mente cancellarij parisiensis 4): Quilibet tenetur scire et intelligere decem praecepta, sed nullus potest ea intelligere, nisi discat. Igitur quique secularis tenetur ac- cedere praedicacionem aut praedicatorem, qui est doctor praeceptorum dei. Sic salua directione curati a contrario sensu sunt astricti ad docendum mandata dei in particulari. Item dominus deus in particulari dedit ac suo digito scripsit; igitur obligantur scire docere etc. in particulari etc.
Item dominus dixit ad moysen: Ascende modo etc. et dabo tibi etc. vt doceas filios israel etc.
Item dominus per prophetam dixit: liga in digitis tuis, et nullus potest ligare, nisi quis in particula sciat; digiti non informant particularem ligacionem, cum non possint formare voces, qui non habent naturalia instrumenta, labia, dentes etc.
Item: narrabis ea filijs tuis etc. eruntque immota ante oculos etc. suspendite ea in manibus vestris ⁵).
Item ⁵): nullus potest orationem dominicam intelligere,
¹)„werden mit Gift bestrichen“.
²) Vielleicht:„gering halten sie= hält man von.. 24
³)„Die sich davon zurückziehen, zu wissen, das wievielste Ge- bot jedes ist... machen sich, wenn sie in der Beichte erscheinen, kein Gewissen...“
⁴) Gerson, vgl. Geffken a. a. O. Beil. S. 35 f.
⁵) Deut. 6, 7; aber ungenau zitiert. Die oben vorhergehenden Stellen s. Seite 302, Anm. 7 und Seite 303, Anm. 4.
⁶) Es folgen den oben angeführten biblischen noch mehrere Gründe, die den Vorschlag Wolffs empfehlen: die dritte Bitte des Vaterunsers würde recht verstanden werden; unvorsichtig würde man handeln, wollte man die Laien von der genaueren Kenntnis dispen- sieren; allmählich müssen sie sie bekommen, wenn man sie leitet, wie man Kinder gängelt u. s. w. Mit den zehn Geboten aber werden ihnen Prinzipien ihres Handelns gegeben. Deshalb der Wunsch, dass der Dekalog in allen Pariochialkirchen verkündigt, in der Beichte zu Grunde gelegt und auch in den Schulen gelehrt werden müsste. Dann wieder Entschuldigungen von Geistlichen, weshalb sie die Verkün- digung unterlassen.
20


