3

4 6

3

3 8 4 4— 8 4 4 1 3 3 . 3 ¼ * 8 4 3 — 3 3 3 1 . 4 1 8 1. 8 4 “ 4 4 83 4 8 4

1210 Franc. Duareni

comprouincialibus epiſcopis cum metropolitani iudicio cõ-

ſecrati, c. nulla. 72. dift.

XXXNX. Canon Autiochen. concilii, ꝙ congregatũ fuit an- no 3 40. ſic habet: Seruetur autem ius eccleſiaſticum, id con- tinens, non aliter oportere fieri, niſi cum ſy nodo& iudicio e piſcoporum,& electione clericorum, qui poſt obitum qui- eſcentis, poteſtatem habent, eum qui dignus extiterit eligen- di& promouendi, c. epiſcopo. 8. qx.. XXXI. Alius extat canon cõcilii Toletani in hec verba Sed nec ille deinceps lacerdos erit, quem nec clerus, nec populus proprię ciuitatis elegit, vel authoritas metropolitani vel com- prouincialiuin ſacerdotum aſſenſus non exquiſiuit. cqui in a- liquo, i. diſtinct. o XXXII. Alus eſt canon concilii Conſtantinopolitani anni 3 67. cuius hæc verba ſunt: promotiones& conlecratio- nes epiſcoporum, concordans prioribus conciliis, clericorum electione ac decerto epiſcoporum collegio, fieri hæc ſancta ſy nodus vniuerſalis diffinit& ſtatuit. ö XXXIII. Concilio Lateranenſi, quod ab Inhocentio ter- tio Romæ coactum eſt anno 1²20. vbi antiſtites 1336. afue- runt, certa forma eligendi præſcripta fuit: aditumq; eſt vt negligentibus electoribus poſt tres menſes, omne ius& po- tettas prouidendi Eccleſiæ ad ſuperiorem antiſtitem deuol- ueretur, c. quia propter, c. ne pro defectu, de delect. XXXIIII. Priſci reges cum eccleſias regni ſui recte con- ſtirui cuperent, hanc prouidendi eccleſiis rationem quæ ele- ctio dicitur, ſemper maxime probarunt, eamq; modis omni- busretinere ſtuduerũt, vt legitur apud Vincen. Specul. hiſto. 1b. 2 2.& 23. de Clodoueo regum Franciæ Chriſtianorum primo, qui anno 400. conuocatis in ciuitate Aurelianenſi permultis præſulibus& epiſcopis, in quibus ſan ctus Melonus erat, præcipit in præficiendis paſtoribus eccleſiis antiquos ca-

nones ſeruari ac retineri.

XXXV. Idem ſtatuit imperator Leo in Cod. luſtiniani,

tit de cpiſc.& cler. cuius verba kæc ſunt: Si quenquam vel in hac regia vrbe, velin cæteris prouinciis, quę toto orbe terra- rum d0ffuſæ ſunt, ad epiſcopatus gradum Deo authore proue- hi contigerit, puris hominum mentibus, nuda electionis con- ſcientia, yacero omnium iudicio proferatur, l. ſi quenquam C. de epiic.

XXXVI. Carolus magnus lib. 1. capitularium, hæc quæ ſequuntur conſtituit, Sactorum canonum non ignari. vt Dei nomine ſancta Eccleſia, ſuo liberi potiatur honore aſſenſum ordini eccleſiaſtico præbemus, vt ſcilicet epiſcopiper electio- nem cleri& populi, ſecundum ſtatuta canonum de propria diœceſi(remota perſonarum& munerum acceptione) ob vitæ meritum& ſapientiæ donum eleganter, vt exemplo& verbo ſibi ſubiectis vſquequaqʒ bro lee valeant. Quam con-

ſtiturionem iuris pontificit compoſitores inter ſacros cano-

nes retulerunt,& quodammodo conlecrarunt, can. ſacro- rum. 63. diſtinctione.“ XXXVII. Philippus Deodatus ſancti Ludouici auus, cũ

in ſuam& diadematis Pranciſci obedientiã velut diuino quo-

dam fato reduxiſſet Normaniam, Aquitaniam, comitatum Andegauenſem, Pictauenſem, Cœnomanenſem, Turonen- ſem& Pontinenſem, ante profectionem vltramatinam„cõ- ſtituit, vt canonici eccleſiarũ carhedraliũ,& monachicœno- biorum eligendi facultatem haberent,& perſonas Deo gra- tas& Eccleſiæ regnoq; vtiles eligerent. XXXVIII. In pleriſqùe monumentis antiquis reperitur, per multos fundatores eccleſiarum diſerie& expreiſim ſta- tuiſſe, vt mortuis eccleſiarum præſulibus per electionem ipſis prouideatur. Quas fundationes Romani pont fices poſtea confirmauerunt. XXXIX. Ex quo primum orta eſt in orbe Eccleſia vſq; ad dempora ſancti Ludouici, nuſquam reperies pontifices Ko-

manos in eccleſias& beneficia, quæ electiua dicuntur, vlium

ĩus ſibi vindicaſſe, aut eligere volentes vllatenus impediſſe, quo minuſlibertate electionis fruerentur: Quinimo con- ſtitutiones eorum extant memorabiles, ex quibus apparet

curæ eis fuiſſe, vtrecte atque ordine electiones fierent. Cuius

rei fidem faciunt, quæ in decreto Gratiani& in libro Decre- talium Gregorii hac de re leguntur. Adde quod in poſtulatio- nibus quoq; ipſis ab eo inre canquam alieno prorſus abſtine- bant:& infirmata poſtulatione temittebant ad eligentes ne.

gotium, vt denuo eligerent; c. bonæ. de poſtul. prælaro. Tũc autem flrebat Eccleſia, religio propagabatur, exaltabatur fi- des carholica, bonis& ſpititalibus& temporalibus exubera- bant ac circumfluebant omnia.

XIL. Cum tempore ſancti Ludouici conarentur Romani

libertatem electionum infringere,& iis malis, de quibus iam diximus, viam aperire: is ſe principem vere pium, Chriſtianũ & catholicum, cuſtodemque& propugnatorem eccleſiarum ſibi commiſſarum præbuit. Occurrit enim pernicioſiſſmis conatibus& conciliis Romanorum,& eccleſias in libertatem vindicauit. e XLl. Ludouicus Hurinus anno 1315, hanc ſancti Ludoni- ci conſtitutionem& quandam aliam huic ſimilem Philippi Pulchri, edicto ſuo confirmauit. Cui poſtea loannis tegis ac- ceſſit alia confirmatio, anno 1371.

XLII. Poſt illud tempus, Romani ſum ma ope nixi ſunte. lectiones omnino ſubuertere, quorum inceptis reges Chri- ſtianiſſimi, conuentus ſolenniter indicentes forliter obſtite- runt, eorumq; conatus repreſſerunt, vt ante dictum fuit. Nam

ſuanon parum intereſle exiſtimabant eligendi morem in re-

gno ſuo retineri,& eo magis, quod iure ſuo poteſtatem eli. gendi facere conſueneran.. 2.

XILIII. lus quod hic fibi rex vindicat, relatum eſtin libros iuris pontificii, quos Gratianus edidit: vbi dicitur, Hadrianum papam cum vniuerſa fynodo, tradidiſſe Caroloregi ius 8 po⸗ teſtatem eligendi pontificem Romanum, ſedem apoſtolicam ordinandi: item arehiepiſcopos& epiſcopos, per ſingulss pro. uincias ab eo inueſtituram accipere diſfiniuit, vt niſi à rege

laudetur&inueſtiatur epiſcopus, à nemine cõſecretur, c. Ha-

drianus, 63. diſtin. Ac tametli Ludouicus pius ius pontificem

Romanum eligendi repudiaſſe dicatur, c. ego Ludouicus.

63. diſtinct. ſemper tamen ius inueſtituram retinuit, in cuius Iocum poſtea fucceſſerunt Regalia,& ius aliud quo vritur rex, cum vacante epiſcopatu eligendi poteſtatem facit:

XLIIII Cum ſpretis omnibus, quarum iam memini con- ſtirutionibus Romami hierarchiam Eccleſiæ confundere ac

perturbare non deſinerent,& reſeruationes ſuas palſim gta-

tiaſq; expectatiuas in orbem ſpargerent, ingens Eccleſiæ de- formatio inde ſecuta eſt. Ad extremum Eccleſia vniuerlalis in ſpiritu ſancto legitime congregata, per generalem refor- mationem capitis&membrorum reſeruationes omnes gra- tiasq; expectatiuas ſuſtulit,& veteres canones de electionib. & collationib. reſtituit. In qua generali reformatione illud diſerte cautũ exceptumq; eſt, vt quicunq; cuiuſcunq; dignita- tis, etiam papalis, obedire contumaciter contempſerit, niſi reſipuerit, condignæ pœnitentiæ ſubiiciatur.

XILV. Quodad minora beneſicia attinet, quæ collatina dicuntur, obicurum non eſt, eorum conferendorum ac dil-

tribuendorum ius ad epiſcopos in ſua quenque diœceſi perti-

nere, c. regenda⸗ c. quicunq;, c. nouerint. 10. q. 1.& toto tit. de offi. ordin. in decretal. Ac pontifex quidem Romanus cũ gratias tribuit expectatiuas, aut mandata quæ vocant de pro- uidendo, ad epiſcopum aliquem ea mitrit, his verbis, concipi, diploma ſolet: Cuius collatio iure ordinario ad te ſpectat

Proinde ea conferendi faculras nec eis adimi, nac minui vllo

pacto abſque iniuria poteſt. Ad quam iniuriam depellendam

epiſcopi ad regem, vt tutorem defenſoremq; ſuum, merito-

confugere pollunt.

XLVI. Indignitatem hanc, ratio prouidendi eccle ſiis, quã Romana curia excogitauit, vehementer au get, per reſerua- tiones nempe& gratias expectatiuas. Præbent enim occa- ſionem captandæ morris alienæ, quod cum ne echnici qui-

dem tolerabile iudicarint, multo magis Chriſtiani hoitete

& execrari debent.c. nulla, de conc.præben.. XLVII. Experientia vel ſola docait, poſtquam àpragra-

tica ſanctione receſſum eſt, quantam gratiæ expectatiuæ cêè-

fuſionem pariant, partim ob earum muliiplic ationem, par- tim ob prærogatiuatum, ac derogationum c auſulas& cauil- lationes, quæ in eis inſeri conſueuerunt. Miras enim offun- dunt tenebras,& lites infinitas gignunt. Ac tamerſi Pins qul nouiſſime diem ſuum obiuit ſtatuiſſer, duo tantum diploma- ta in ſingulas collationes expedienda eſſe, tamen duodecim ac eo amplius non raro conſpiciuntur.

XLVIII. Ante eadecreta, quarum ſupra meni dn em

d