Druckschrift 
D. Francisci Dvareni I. C.Celeberrimi, Omnia Qvae Qvidem Hactenvs Edita Fvervnt Opera : Non Tantvm Plvrimis In Digesta seu Pandectas, & Codicem Commentariis, ac methodicis expositionibus, ...; Hoc vnico tandem comprehensa volumine; Cum Indicibus titulorum, nec non rerum & verborum, locupletissimis
Entstehung
Seite
17
Einzelbild herunterladen

Luatur. O

1 lo per. Remans,

4

1ℳ 18A.. 5. d Katlo. lum era 4 uoucneft.

lnt 1. ma. dl tian m amen prin- 1aſ9 e. 4 m⸗ charihma. fleriqjil qualdam anunt, quo dodori, Kl. tem digni- le maglltta- auſla quam er lummam eiduedaunt, ktappatetex Sellt dicon- Jſiquando. quam vnhec polalaremci⸗ tri auctotes. mus) conſal n deconfule ntet modeta- inæ, dequo aill. Nam& nlegitur lib. iotelligere, quia patti- deſcendunt elle, ſed eo- ger credidit. on tantum detiam Pa- liss, quiin- adminiſtta- t, Kidcitco jelcla.l. vlr uibonoft Kne Mh habuerunt

Kituunt famæ..1.§.

jn Tir.

judicia, qux exercent, l. A quib. appel. infr. ſed etiam quia re- Kirr 3. infra. de poſtulan.& ius faciunt. l. non ambigitur. ſupra de legibus.& eam iudicandi poteſtatem ha- bent; vtab iis appellari non poſſit,& omnes prouocationes quocunq; iudice à ſenatu recipiuntur. 8

III. Immunitatem habent maximam,& priuilegia, de quib.

pleraque extant ſub tit. C. de digni.

IIII. Dignitas eorum pertinet ad fœminas. l. 1. l. fœminæ, l.

mixtæ. hic, l..iunctal. mulicr. C. de dignit. Animaduertendũ

eſt quod hoc caput ſumptum eſt extit. de cenſib. in quo I. C. tractat pleraſq; quæſtiones, maxime de immunitatibus. Hinc quæſtio hæc naſcitut᷑ de fœmina conſulari, quæ conſulari nu-

plit. Cum quæritur de prælatione in dignitate eadem, vir&

mulier pares ſunt, ſed in virili ſexu maior eſt dignitas. Quod ſi maior in muliere dignitas fũerit, reſpondert I. C. nihiloffice- re:& hoc prodeſt quando dicitur habendam eſſe rarionem

eius qui maioris eſt dignitatis. vide leg. reſcriptum.& leg. iu-

riſgentium.§. vlt. de pactis. Sciendum eſt maiorem eſſe in ſe- xu virili dignitatem. Quxæ quidem omnia tractata ſunt ab VI- piano ſub illo exemplo, vbi diſſerit, de iis quæ in fraudem cre- ditorum ſunt alienata.

V. Dignitas ſenatorum ad filios eorum, liberoique pertinet: d. l. fœininæ, hic. Acprohibentur filii ſenatorum non minus quam ſeuatores ipſi libertinas vxores ducere. l. lege. infra de

ritu nupt. Arque hinc multæ naſcuntur quæſtiònes de ſenato-

rum filiis l. 5. 6. 7. 9. 10. ſpeciesſque multæ proponuntur, in quibus quæritur. qui ſenatorum nilii habendi ſint. Vnam hic ttactare nobis viſum eſt, cæteris omiſſis, quæ non adeo diffi- cilem explicationem habent. Quxæſtio eſt, an filius ſenatoris dicatur, qai natus eſt ante ſenatoriam dignitatem. l. ſ. hic. O- ritur autem quæſtio ex ambiguo, quoties lege illud expreſſum non eſt, quod tamen aliquando accidit. vt l. cum aduocatio. C. de aduoca. diuer. iud. I. vltim. C. de dec. l. vltim. C. de his qui ſpon. mu. pu. Et exiſtimo beniguiorem interpretationem accipiendam eſſe, vt filius ſenatoris etiam is dicatur, qui natus eſt ante ſenatoriam dignitatem. l. moris.§. ſed vtrum. infra de pœnis. l. z2.§. in filiis. infra de dec. Sic filiahoneſtæ mulieris, non ſcenicæ, habetur, quæ tempore natiuitatis ſcenicam ma- trem habuit, ſi mater poſt natiuitatem filiæ ſcenica eſſe deſie- rit. l. imperialis.§. his illud. C. de nupt. Obiicitur nobis Con- ſtantini reſcriptum, cuius hæc verba ſunt ſub titu.de digni.l.ſi lenator, ſubobſcura propter hyperbatum: Siſenator vel alius elariſſimus priuatos habeat filios, quippe editos antequã ſuſ- ciperet dignitatem(quod non ſolum circa maſculos digno- ſcitur conſtitutum, verum etiam circa filias ſimili conditione

ſeruandum) cum autem paternos honores inuidere filiis non

oporteat, àſenatore, vel ſolo clariſſimo ſuſceptum, in elariſ-

ſimatus ſciendum eſt digaitate manſurum. Verum hoc reſcri- ptum, ſi recte intelligatur, maxime conſentaneum eſt noſtræ ſentẽtiæ. Vult enim Conſtãtinus, ſi ſenator priuatos ſuſcepe- rit fllios, nempe editos ante ſenatoriam dignitatem, quamuis non videantur clariſſimi eſſe, tamen quia durum eſt paternos honores filis inuidere, benigniore interpretatione inter cla- riſſimos referri. Parentheſis autẽ oſtendit hoc ius non ad ma- ſculos tantum, ſed etiam ad filias pertinere. aliter inter- pretati ſunt hoc reſcriptum, non animaduerterunt conſtru- Ctionem,& formam orationis cœptę nonnunquam immuta- ri poſt parentheſin. Quod frequentiſſimum eſt apud aucto- res tum Græcos, tum Latinos, vt annotauit Budæus noſter in commen. Græcæ linguæ. Hic occurrit difficilis antinomia. à D. Marco conſtitutum eſt, ne liberi eminentiſſimorum quæ- ſtioni ſubiicetentur. Hoc tamen priuilegio vtitur nepos ſi fi- lius nulla fuerit aſperſus infamia, nam tunc filius impedit ne priuilegium tranſeat ad nepotem. Contratamnen hic ait Vlpia.

dignitatem potius prodeſſe debere nepoti, quam caſum patris

debere ei nocere: fed eſt diuerſa ratio; ergo diuerſum ins eſt

ſtatuendum. Non enim homines facile quæſtioni ſunt ſubii-

quam Falgoſins infamiam interpretatur.

VI. Senatores perpetui ſunt,&*έ⁵ρρ on vt magiſtratus temporarii. Mouentur tamen ordine, ſi iuſta id cauſa ſuadeat. 1. 2. 3.4. hic. Nec ideo capite minuũtur, quia dignitas mutatur, non ſtatus.. quibus. Inſt. de cap. mi. Nec prohibentur in vr-

ciendi propter violati pudoris maculam, turpemque labem,

be morari: quamuis militibus ignominia miſſis id prohibitum

ſit. l.§. miles infra de his qui not. infa.1 ſed& milites.§.igno-

minia. infra de excuſat. tuto.

VII. Domicilium non mutat ſenator, ſi forte in municipio aliquo domicilium habeat.. penul: hic. nam domicilium re& facto transfertur. l. domicilium. infra ad municipalem. An au-

tem municeps eſſe deſinat, altetius loci eſt quæſt. l. filii. L. mu- niceps. infra ad municip.

VIII. Inter priuilegia ſenatorum vnum habendum eſt ex leg. ſed& ſi ſuſcepit. infra de iudi. iunctal. fœminæ.hic. vide

Lpatronus. infra de legat. 3. IN TIT. X DE OFEICIO CONsS VI. Is. b CRIBIT Pomponius in 1.2. ſup. de orig.iu. ex-

actis regib. Conſules duos conſtitutos fuiſſe, 8 S. 2ℳ penes quos ſummũ ius erat. Ac de his loquens

... 2 2*. o Cicero in legibus ſuis, Regio, inquit, imperio e duo ſunto. Fuit ergo ſũmus magiſtratus quõ-

dam Romæ. Ac tempore etiam luſtiniani ſummè dignationis

fuit: quamuis poteſtas eius multũ imminuta eſſet. Dignatio-

nem,& magnificentiam oſtendunt proceſlus,& inſignia, què deſcribũtur à luſtiniano Nouel. 105. ti. de Conſ. præterea quæ leguntur apud Caſſiodorum lib. 6. Var. Officium eius ita hic deſcribitur, quaſi in ſeruorum manumiſſione tantũ conſiſtat: Sed ex aliis locis quędam alia colliguntur ad eius officium per- tinentia. Nam imperium habere dicitur à iuris noſtri auctori- bus. l.apud. J. de manumiſ. vind. l.z.& 4. infra de arbitr. l. 2. j. de in ius vocan. ſicut& olim habuit. leg. 2. ſupra de orig. iur. Præterea ius dicere eum obſeruauimus. I. quidam conſulebãt infra de re iudi. Et expreſſum alicubi eſt, eum de fideicommiſ- ſis cognouiſſe.vt l. Celſus: infra de lega. 2. 3. infra de alim. le- ga.§.i. Inſti. tit. de fideicom. Fab·lib. 3. c. 7. Item& de quibuſ- dam aliis cauſis, vt hi loci indicant. l. tutores. de ad min. tur. l.13 infra de appel.l. ſi cui libertas. infra decond.& demon. Circa ſeruorum manumiſſionem quædam hic tractantur non valde obſcura: excepto eo; quod de Conſule minore viginti annis

dicitur. Id enim cum alio eiuſdem VIpiani loco pugnare vide-

tur inl. ſi rogatus, infra de manumiſ. vindi. Verum id ira acci- piendũ eſt, Conſulem, qui minor eſt viginti annis, itademum apud ſe manumittere poſſe, ſi cauſa apud collegam probata ſit: Nam cum manumittere non poſſit propter ætatis infirmita- tem, vt abeo facta manumiſſio valeat, requirirur cauſæ co-

gnitio apud collegam.

1IN TIT. XI. DE OFFICIO PRE- FECTI PRATORI0.) b

8 A P. I. 4

e RAToORIA olim dicebantur loca, in quib. ha- bitabant, aut ius reddebant Prætores. N ouel. 24. de præſ. Piſid. Hic autem prærorium pro

8 825 2 fectus prætorio dici, qui cohortib. aulæ præeſt

vide Sueton. in Cali. 1πα mσO ⁷⁵νς Nωάαρέον dicitur

docet Arcadi nic; aius ſuj et Arcadius noſter, hic;& Pomponius ſupra de orig. iur.

Sed paulatim creuit eius auctoritas,& dignatio, adeo vt inter

illuſtres nune habeatur. Et poteſtate nulla digni . 4 1 4 2. lic a qualis eſt, auctore Cachodorb, Srullas huic 5

Varia Præfectorum pratorio genera.

P Ræfectus prætorio vnus fuit in aula,& comitatu princi=

pis: l.præcipimus. C. de appel. Fuit& præfectus prætorio per O rientem, cuius etiam meminit auctor notitiæ Romani Imperii. C. de officio præfecti prætorio. Hic dioœceſes quin- que habebat, Orientẽ, EÆgyptum, Aſianam, Ponticam, Thra.

Pratbris

quid.

domo principis,& aula accipi videtur:& præ-

SNA... ADione: ab aliis ενρνρανσ aνg. Huius magiſtratus originem 1

ciam:&c harum dicceſean quælibet certas habebat ſub ſe pro⸗

uincias. Nam Orientis prouinciæ quindecim numerabantur,

Egyptiſex; Aſianæ decem, Ponticæ derem, Thraciæ ſex. Fit

eriam mentio præfecti prætorio per Illyricum. C. eod. titul: & tit. de offi, præf præt. Afric. Huius diœceſes fuerunt dox, 7