12

riata et tributa comitia, vix credimus, Dionem, si consules saepius etiam tributim universum populum rogassent, adversus insignem suam diligentiam duo ea comitiandi genera nusquam dilucide inter se distincturum, sed semper eodem nomine notaturum fuisse. E contrario cum non distinguat, vel ex hoc silentio fortasse concludere licet, comitia populi universi tributa aut nulla aut fere inusitata fuisse. Jam videamus, num coniectura ea exemplis a Bernsio allatis redarguatur.

Dio XXXVII, 37: Tls ο⁶πς τυπ mZxtτ˙⁵⁴νν ννμαἀω ε‿ντ ³αο aνο[dνπκιμᷣ- vO Dvτοεm εεςᷣ τν ϑ 20918 6 6,ι⁴ enrœνuανεν et

XLIV, 53: roros eis 1008 1608 νισι α‿ 2ο 9μαοω μνν αχεεμσι τοο( ĩεςεέιει eœννανꝓνεν. Iam ante legem Domitiam pontifex maximus ct curio maximus populi suffragiis creabantur. Domitius pobulo aliorum quoque sacerdotum creandorum ius dederat, Sulla ademerat, a Labieno redditum Antonius rursus ademit. Mommsen ¹) cui B. assentitur, ex Cic. ad Brut. I, 5 cogi suspicatur, consules iis comitiis praefuisse. Sed neque inde neque ex verbis ν 1 dν et dπ⁵ τ Or,⁴μοωι efficitur, ea comitia populi universi fuisse. Nam Dio hoc loco confirmare vult, iam populum participem factum esse sacerdotum creationis, cum antea co- optatione collegiorum suorum crearentur. Atque scriptorem hic in usu 0+ 09c_erocabuli minus diligenter et in universum tantum locutum esse, etiam inde conficitur, quod eo non omnes, sed XVII tantum tribus notantur. Praeterea creationis modus pontificis maximi longe apertissime describitur 5) a Cicerone ³), cum decemviri agris assignandis ex Rulli tribuni pl. rogatione simili modo ac pontifex maximus creandi essent. Quae lex Rulli(anno a. u. c. 691)„iubet tribunum plebis, qui eam legem tulerit, creare docemviros per tribus XVII, ut quem novem tribus fecerint, is decemvir esset.“ Ab his decemvirorum quidem comitiis, ut quibus tribuni pl. praeesent, patricii excludebantur. Itaque ipse Mommsen IJ. l., qui in universum iudicet, in comitiis a consu- libus habitis patricios suffragia tulisse, dicit de comitiis pontifici maximo creando:„Ob die Patricier auch hier ausgeschlossen waren wie bei der Tribunenwahl, ist nicht mit Sicherheit zu entscheiden.“ Facile autem intellegitur, non esse, quod id negemus.)

Dio XXXIX, 32 de creatione magistratuum agitur, qua in re Pompeius et Crassus etiam vi agunt, ut ii qui suis partibus student, creentur. Atque praetorum creatio Oναυαᷣ Ʒσꝓέ̈ωνειο, r2.ε§οε ιοις σσοοασσοεα τος τοωυοοοαουςιᷣ σφα σαασα ασυννισ⁴α.... 00 νν⅓ ꝙ⁷ Cναέeνοuνς (certe aediles curules dicit), coνς τέ οονειᷣ ⁶αισι νπτ⁶ τον Ʒϑνοωντπιοοουιε̈νοοε(c. praetores) τ 106,Q1πQm οꝓioον(αἀdτοι ν⁴ς τας dοναεοσs επα⁴οον) dᷣπς⁶εεασν, zos ε νοοσσσινοωνςν τοωις réous(Sc. aediles plebeios) zu ιυιπν meιςν τος πιαος τοοοσeσπάν νQσσχʒα. Facile verba roνςᷣ τε ἀονς 1ο⁸ d-ro 1ν ϑμο μεονeνονςᷣ ad praetores solos centuriatim vocatos referri posse intellegitur atque inter se opponuntur praetores aedilesque curules, qui a consule, et tribuni aedilesque plebei, qui a tribunis plebis vocantur.

XXXIX, 33 et 36. Hoc loco agitur de cousulibus 10 ,⁶.(Lin der³ι⁴ιαη) de pro- vinciis rogantibus, quos Berns nulla, ut supra demonstravimus, probabili causa contendit comitia tributa rogasse.

)) R. St. II. 1, 129.

2²) cfr. Mommsen I. I. p. 26. 3) De lege agrar. 2, 7, 16. 4) cfr. etiam Madvig II, 603.