uo pa- 684 22 piat᷑ ſphæ ra cæleſtis in hac di- uiſione.

Orbes cæ leſtes in- ter ſe con- tigui ſunt.

Nona ſphera cur dicat pri- mum mo bile, ſeu prims mo Ius.

Odtaua ſphera cur dicat Fir- mamẽétũ, & ſphæra Ktella rum fixarum.

29 Comment ini. C ap. Spharæ

tricus, hoc eſt, ſiue idem cum mundo centrum poſſideat, ſiue diuerſum. quo pa- cto quilibet Planeta plures orbes continere dicitur, quorum tractatio,& conſide- ratio ad Theoricas planetarum ſpectat, quamuis etiam auctor noſter eos bre- uiſſime capite 4. perſtringere conetur: Alio modo ſumitur ſphæra cœlcſtis pro orbe totali ab alijs diuiſo, qui vnde quaque a mundi centro æquidiſtat,& tam ſecundum conuexum, quam ſeceundum concauum mundo concentricus cXuſlit 3 conficiturq́. ex pluribus orbibus particularibus, qui ordinantur ad motum plane tæ, quo pacto quiuis planeta vnum proprium,& peculiarem orbem habere di- citur, continentem alios orbes partiales partim concentricos, partim eccentri- cos, vt iu Theoricis planetarum fiet perſpicuum. Hoc igitur modo poſteriore accipitur in hac diuifione ſphæra, pro orbe videlicet cæleſti integro continente plures alios partiales ad motum planetæ ordinatos, fiue hi concent ici fint„fiue eccentrici. Diuidit itaque auctor ſphæram ita acceptam in 9. ſphæras nempe in ſphæram nonam, quæ primus motus, ſiue primum mobile dicitur:& in ſphæ- ram ſtellarum fixarum, quæ Firmamentum nuncupatur,& in ſeptem ſphæras ſe Ptem planetarum, videlicet in ſphæram Saturni, Iouis, Martis, Solis, Veneris, Mer curij,& Lunæ Hanc tamen diuiſionem paulo poſt examinabimns, quoniã Aſtro- nomi recentiores, plures ſphæras cæœleſtes conſtituunt.

SVNT autem'omnes orbes cæleſtes contigui prorſus,& immediati inter ſe, ita vt ſemper ſaperior inferiorem includat, nihilq́; inter vnum atque alterum ſit medium, non ſecus ac in tunicis cæparum videmus ſuperiorem vndiq. circun dare inferiorem, quod quidem ita eſſe demonſtrabimus, cum de ordine cælorum diſputabimus. Quare cum omne corpus continens maius ſit corpore contento, quo ad ambitum, recte ſubiungit auctor, ſphærarum cæleſtium quaſdam eſſe ma iores,& quaſdam minores, ſecundum quod plus accedunt, vel recedunt a Firma- mento. Erit enim hac ratione ſphæra nona omnium maxima; De inde firmamen tum muius erit ſphæra Saturni, quæ ſtatim ſubſequitur,& ſic deinceps, donec ad ſphæram Lunæ, quæ infima eſtsdcueniamus. Hæc namque omninum ſphærarũ minima eſt.

DICITVR nona ſphæra ab auctore,& alijs Aſtronomis primus motus, ſeu pr imum mobile, quoniam, vt ipſi putant nullum aliud cælum mobile ſupra ip- ſam exiſtit, ſuoq́. motu uelociſſimo, ut fuo loeo dicemus, omnes alias inferio- res ſphæras, quas ambit, fecum rapir ab ortu in occaſum ſpacio vigintiquatuor horarum. Quamuis autem nonam ſphæram, quam auctor hic putat eſſe ſupre- mam, ac primũ mobile, ſine diferimine poſſimus dicere,& primam ſphæram,& nonam, ſiue vltimam Primã quidem ordine naturæ, quia propior eſt primo en- ti, qua ratione ſpbæra Lunæ vltima exiſtit, cum a primo ente ſit remotiſſima Nonam vero vltimam ve, quo ad nos, quia videlicet remotior a nobis exiſtit, quo pacto Lunæ ſphæra, quoniam nobis eſt porpinquior, dicetur eſſe prima: Non tamen ab Aſtronomis dici conſueuit vltimus motus, ſeu vltimum mobile, ſed ſo lum primus motus, vel primum mobile,ob dignitatem,& præſtantiam, quam habet circunferendo ſphęras inferiores ſecum ſuo motu proprio, qua in re prima- tum habere videtur.

APPELLAT quoque auctor cum Aſtronomis ſphæram, quæ eſt octa- ua quo ad nos, Firmamenium,& ſphæram frellarum fixarum. Firmamentum quidem, quia ſicut munimentum, vallum, aut mœnia in extremis partibus poſi ta cingunt, muniunt, ac firmant ciuitatem, ſic etiam octaua ſphæra, quæ Fir- mamentum nuncupatur,& quam antiquitas omnis ſupremum, ac exeiemam cælum