loan. de Sacro Boſco. 17

vfque ad eius centtum, vt in 4 Phyſ. Ariſtoteles probat.

VE RVRM ſi rem diligentius introſpiciamus, ambæ prædictæ definitiones fphe Deſc tæ potius cuilibet globoò, ſeu pilæ accommodari poſſuut„quam ſphærær illi„de qua libellum inſcripſit auctor,& de qua præcipue nobis eſt futura diſputatio, id circo aliam deſcriptionem adducemus hoc modo. Sphæra(de qua agẽdum nobis dequa hic eſt)eſt inſtrumentum quoddam rotundum, in quo varij circuli armillæue conti- agitaß nentur, quibus cælorum motus,& totius mundi ſitus commodiſſime explicantur Cui dicau Quale nimirum eſt inſtrumentum, quod ſphæram materialem dicunt. 4

DVI autem fuerint pulcherrimi iſtius inſtrumenti inuentores primi, nõ ſatis conſtat. Quidam enim putant Atlantem ſphæram primũ reperiſſe 3 De inde eam tranſportatã fuifſe in Græciam ab Hercule, vt auctor eſt Plinius. Quidam Vero, vt idem teſtatur, Anaximandrum Mileſium primum inuentorem faciunt. Laertius Diogenes Muſæohianc inuentionem aſcribit. Alij denique alios inuentores faciũt znter quos etiam connumeratur Architas Tarentinus non ignobilis Scrip tor. Ci- cero tamen,& Maternus teſtantur, Archimedem Syracuſanum Mathematicum ſubtiliſſimum inuentorem primũ extitiſſe ſphæræ inſtrumẽtalis, quæ ſphæram il lam cæleſtem ad viuum repræſentaret. Nam vt nobis cælorum compoſitionem, or dinationem, motusque eorum ob oculos poneret, fabricauit, inquiunt, ſphæram, quãdam vitream omnino trãſparentem tanto artificio. vt in ea planetarum globi, Præcipue Solis, ac Lunæ, proprijs motibus in diuerſas mundi plagas incederent non ſecus, ac in cælo ipſo mouentur: ita perfecte,& ad amuſſim ſphæram cæleſtẽ imitabatur ſphæra hæc vitrea ab Archimede ſumma induſtria, ac arte conſtructa. De qua ſphæra Claudianus poeta elegantiſſimum Epigramma conſcripſit, quod libuit hic apponere.

Iuppiter in paruo cum cerneret ethera vitro- Riſir,& ad ſuperos talia dicta dedit. Huccine mart alis progreſſa potentia cure. Iam meus in fragili luditur orbe labor. Iura poli, rerumque fidean, legeſque Deoruus Ecce Syracuſius rranstultt arte ſenex. Incluſus varijs famulatur ſpiritus astris, Er viuum certis motibus vrget opus. Percurrit proprium mentitus Sgnifer annum, Et ſimulata nouo Cinthia menſe reait. Iamque ſuum voluens audax industriaæ mundum Gandet,& humana ſidera mente regit.

rip- tio ſphærę materia lis

tur inuẽto res primi ſphęrę ma terialis.

Spheęra ad mirabilis Archime-

3

.. 4. 4 i ſpæræ ex utraque parte, circa quam ſphęra uoluitur, dicitur axis ſphæræ. Duo Auid.

uero puncta axem terminantia dicuntur poli ſphæræ. COMMENTARIVS.

DFOLANaxT hic tribus reliquis definitionibus, quid ſit centrum ſphæ- ræ, quid axis, quid denique ſint poli ſphæræ: quæ omnia perſpicua ſunt in auctore.

B CEN-