Druckschrift 
Iacobi Zabarellae Patavini De Doctrinæ Ordine Apologia
Seite
18
Einzelbild herunterladen

18 Apologiæ cipiendo ab anima apud Ariſtotelem autem facilior incipiendo à materia aialium, quod ipſe quoq ſignificauit in proœmio primi libri de aia, dum magna cum efſicacitate difſicultatem tractatiõis de aĩa declarauit, partes nanq; aialium) quum corporeæ& ſenſiles ſint, uidentur facilè ex anatome cognoſci poſſeunde etiam facilè ad cognitionem operationum ac mune rum ſip gularum duci poſſumus; ideo fortaſſe Auicenna deceptus eſt, pu= tans faciliorem doctrinam eſſe ordiendo ab aia,&ita cognitu difficiliorẽ ſcientiam de aialibus tradidit; fortaſſe ẽt uſus eſt ipſe quoq; ordine facilio ris doctrinæ pro theorematum ac tractationum diuerſitate, ut p̃diximus. Hæc tamen in iiſdem rebus diſponendis apud diuerſos ſcriptores uarie- tas non põt in tota diſciplinæ traditione contingere ſed ſolum in parte, ſi naturalem ſciam& ab Ariſt.& ab Auic.& a Platone in Timæo ſcriptã conſideremus, eundem ubiq; ordinem hẽt, nẽpe compoſitiuum licet in ali qua parte res aliquæ propter opinionum diuerſitatem uariis modis diſpo ſitæ eſſe comperiantur. Patet igitur Ariſt. in memorato loco de ordine lo qui: autem in 2. contex. primi lib. phyſ.& in cont. 10. ſeptimi meta ph. de methodo dicat ſit à notioribus nobis, id nobis non officit, quum ibi ma nifeſtum ſit eum loqui de inſtrumento notificante; ſed propterea ſequi tur ſemꝑ loquatur de methodo, quando noĩat progreſſum à notiorib. Deféßè ter nobis; poteſt.n. alibi hoc dicere de ordine, quum is quoq; ſit à notioribus; tii argumẽ quare argumentum triuolum eſt. Ad tertium argumentum meum ſum ei ſumpti ex ptũ ex.· Cap. primi lib. Eth. plurima ab aduerſario dicuntur, ꝗᷓ me ad eius SaitePele ci explanationem oio cogunt, nam ipſe& aduerſus me torquere& ſol uere argumentum nititur,& multifariam ẽt contra me argumẽtatur;quã obrem me in huius argumenti mei defenſione tùm ſoluentis tum ẽt argu mentantis locum tenere neceſſe eſt. Primum quidẽ oſtendo non poſſe tra me argumentũ retorqueri, ſed contra eius ſententiam eſſe ualidisſimũ; nam Ariſtoteles in cap..&. z. eius libri am initium dederat ordini reſo- lutiuo, incipiens ab ultimo omnium agendorum fine,& eum dari ſtatuẽs; geinde antequam ulterius progrederetur, conſiderauit in 3. cap. qualis me thodus,& qualis auditor elſe debeat; poſtea in 4. cap. reſumit conſideran- dum finem,& cognoſcendum quid ſit;& in primis eius nomen, ac nomina lem quandam deſcriptionem in qua conſentire omnes uidentur, in mediũ adducit, dicens hunc finem eſſe fœlicitatem, eamq; nil aliud ab omnib. exi ſtimari, quam bene uiuere ac bene agere, licèc de intima eius definitione plures diſſentiant, quorum opiniones expendendas atque inter ſe conferẽ das proponitzſed antequàm hoc examen aggrediatur, digresſionem quã- dam facit de ordine, de qua nobis in præſentia diſceptatio propoſita eſt, nam poſtea ſtatim in quinti cap. initio fatetur ſe a propoſito digreſſum eſſe,& ad ſermonem de fine reuertitur. huius igitur digresſionis occaſionem ſi conſideremus, cam optimam fuiſſe uidebimus dubi-