raci us, qui tansferun- duitur.Lpet „quamob. dus ſempet ptio.I ordi. tate nollom Hrc depti- it de alteta
dmos quem- d emancp- dæ partistu- nancipatio.
e ſolennita- Namadeun- m ſuam ex- nodumiuri- ij. Sunt ad- s municipi= wagiſtia- oniam hica⸗ erſx. leg. 3. nancipati h⸗ de libertat. Klegzde los legiti⸗
Pævain-
gratitu- Armus.
“
jn Titt. dererum diuiſ tẽ qualitate.
b lib. 2. tit. quib. mod. lib. exeant de pot. par. eiuſque ſolennitatis ratio& origoexlegib. 12. tab. ex Vlpiano in Inſtit. rit. 10. qui in poteſtate mancipiove ſunt.& ex Dionyſio lib. 2. cognoſci Oreſt, ex quo apparet cur emancipatio inter legis actiones rulegitimos actus referatur. Nouella 81. conſtit. quæ de di- nit. I. actus legitimi. infra de reg iur. ex iam dictis conſequi- tur liberum efle patri emancipare filium, nec ad id cogi poſſe l.liberum.& l. non poteſt. hic. l. nec auus. C. eo.&§. vlt. Inſt. eo. præterquam incertis caſibus exceptis, qui extant in l.non- nunquam.hic.l. 3.§. ſi quis minor. de minoribus. J. ſi cui lega- tum. ʒ. de condit& demon. l. vlt. ſi à par. quis manum. fuerit. l. ſi lenones.C.de epiſc.audient. 8 C A v. XIIII. De effectu emancipationiꝰꝗ. Ræcipuus emancipationis effectus is eſt, quod ſuĩ juris DrMcikar filius emancipatus, cum liberatur patris poteſta- te.§.1. Inſtit. quib. mod. ius pat. pot. ſol.& I. 1. ſi à par. quis man. fuer. Quod adeo verum eſt, vt filius poſtea inuitus redigi ne- quat in patris poteſtatem. l. vlt. de iis qui ſunt ſui vel alien. iu ris. Adde quod ſi pater emancipauerit filium non iure nec ſo- lenniter, tamen erſir factum ſuum controuerſiam moue- re prohibetur. l. Poſt mortem, hic. Tametſi alius talem emã- cipationem impugnare poſſit. l. Abea parte. de probat. Ve- rum ob ingraditudinem filius emancipatus in poteſtatem pa- tris reuocatur. Huc pertinet tit. C. de ingra. lib. Hæc de prima & ſecunda parte huius tituli dicta ſufficiant: reſtat vt quædam de tertia parte rubricæ dicamus. b b C A p. XV. De aliis modis quibus patria poteſtas ſoluitur. Vnt& alij modi quibus patria poteſtas ſoluitur, veluti Omor⸗ patris aut aui..1. Inſtit. quib. mod. ius pat. pot. ſol. tem ſi filius patritiatus dignitatem ab Imperatore conſecutus
ſit.§.filiusfa. eo. tit. nepos tamen recidir in poteſtatem patris mortuo auo, ſi pater ſuperuixerit,& in aui familia manſerit.
Si vero pater fuerit emancipatus ab auo, nepos non reuertitur
in poteſtatem patris, quamuis poſtea forte adoptatus pater ſit ab auo, quia per adoptionem, quaſi quiuis extraneus poteſta- ti adoptantis ſubiicitur. d.§. 1. quib. mod. ius pat. pot. ſol.l. Si patet filium. hic. cetera hic omitrimus, quia in Inſtitutionibus luſtiniani extant, nec vllam requirunt explicatiouem cum per ſe ſatis ſint& perſpicua& facilia. PANDEICGT. C A P. J. . Dererum diuiftone& qualitate.
Va lactiones, vt ſupra dictum eſt l. i. de ſtat. hom.
) Jiraq; poſttractationem de perſonis ſabiiciuntur E diuifiones quædam rerum. 3 8 Prima diuiſto.. Quxdam res ſunt diuini iuris, aliæ ſunt iuris humani. l. r. Hæc diuiſio comprehendetur ſub diuiſione ſecunda, vbi ex- plicabitur.
Secunda diuifio.
Quxædam res communes ſunt, aliæ ſunt publicæ, aliæ vni- uerſitatis, aliæ nullius, aliæ ſingulorum. l. ⁊. hic,& Inſtit. de rer. diuiſ. Communia ſunt omnium iure naturali, aer, aqua perfluens, mare&c. d.l.z.& 3. diſtinctis enim rerum dominiis hæ res manſerunt in communione, parrim quia non pote- rant diuidi, partim quia non expediebat. Mare igitur natura omnibus patet.l. venditor. commun. præd. Proinde piſcari cuius licet in mari. l. 4& j. adeo vt prohibens piſcari, actio- ne iniuriarum teneatur. l. iniuriarum. inf. de iniuriis. Item æ- dificare quoque in mari permittitur.l. pen. hic. 1.1„g. quod ſi quis. de no. ope. nuntiat. litorum quoque maris vſus com- munis eſt, proprius vero nullius. d. l. z2. hic.§. litorum. Inſtitut. de rer. diuiſ.& l. litora. de contrah. empt. Quod ergo in lito- re ædificamus, noſtrum eſt. l. quod in lirore. I. quamuis, de ac- quiren. rer. dom. quod autem dicitur litore eſſe communia,
——
MMx iuspertinet velad perſonas, veladres vel
non publica, ſic accipiendum non eſt, quaſi de iis ſtatuere non poſſit populus quod è republica eſie videtur. Nam& Præto- ris edictum adhibendum eſſe interdum dicitur. d.l. quamuis
hic. Quare litora in quæ populus Romanus imperium haber, popult Romani eſſe non male dicimus. Sedanimaduerten- dum eſt, cum dicimus, neminem probiberiin litore dificare, non id eò pertinere, vt is qui æd ficauit, dominus eius loci in perpetuum ſit, vt dominium eius loci in perpetuum ſibi ac- quirere poſſit, ſed tantum qunamdiu ædificium maner: leg. in tantum, in princ. hic. nam diruto ædificio locus priſtinæ reſti- tuirur libertati. Publica quædam ſunt, id eſt, populi Romani. leg. bona ciuitatis. de verborum ſignificatio. veluti flumina,
—&c. l. 4. hic.& Inſt. eo. tit. 6. ſHumina. Riparum vſus pu-
licus eſt, ſed proprietas eorum eſt quorum prædiis adhæ- rent. l.]j.&§. Riparum. Inſtit. eod. flumina igitur& ripæ flu-
minum non ſunt occupantium, ſicut mare& litora maris, di-
cuntur tamen alibi flumina publica iuriſgentium eſſe. l.adeo. de acquiren. rer. dom. aut populi Romani, aut alteriusgentis, per cuius terram& regionem decurrunt. Sed an hic vfuca-
pio locum habeat,& an res publicæ vſucapi poſſint, quæſtio
eſt alterius loci: pertinet enim ad titulum de vſucapio.& l. ſi quiſquam. de diuerſ.& tempor. præſcript. Vniuerfitatis ſunt res cuiuſque ciuiratis, municipij, colleg:]j, corporis: d. i. in tan- tum.&§. vniuerſitatis. Inſtit. eod. tit. quæ enim ciuitatis ſunt, non recte dicuntur ſingulorum ciuium eſſe, nec earum re- rum nomine tanquam communium iudicium datur com- muni diuidundo. 4
Nullius autem ſunt res ſacræ, religioſæ, ſanctæ, quia in nul-
lius ſunt patrimonio, ſunt cõmercio hominum exemprę. d. l.
in tantum,& 9. nullius, Inſtit. eod. tit. ſic enim accipitur in hoc loco, tametſi res publicæ dicantur alibi in nullius bonis eſſe, ꝙ in ſingulorũ bonis nõ ſint ſed vniuerſitatis. l.z. hic&c. Item res quæ iure naturali communes ſunr, occupanti concedon- tur. l. 2. de acquiren. rer. dom. res ſacræ dicuntur quæ publice conſecratæ vel dedicatæ ſunt. l.in tantum.. ſacræ.i, ſancimus. C. de ſacro ſan.eccleſ.& Inſtit. de rer.diuiſio.§. ſacræ. Verum hodie fit conſecratio ſecundum ritum iuris pontificij, de con-
ſecrat. diſtinct. i.& tit. de conſecrat. eccle. vel altar. religioſus
fit locus, cum in eum mortuus infertur ab eo qui loci domi- nus eſt. d.l. in tantum,§. relig oſum.& Inſtit. eod.§. teligioſi. Nam illatio mortui in locum alienum, non facit eum religio- ſum, niſi dominus conſenſerit aut ratum habuerir. d. g. reli- gioſum. Sed circa rationem ſepeliendi mortuus hodie ſerua- tur ius pontiſicinm. not, in cap. ad abolendam. de ſepult. ſan- ctum dicitur quod ab iaiuria hominum tutum atque immau- ne eſt, vt Martianus ait l. ſanctum, velvt Vlpiaꝑus, quod ſan- ctione quadam confirmatum ſit. l. ſacra. S. proptie. hic.& In- ſtit. eod.5. ſanctæ. huc pertinetl. 2. ne quid in loco public. vt exempli gratia muri ciuitatum, quos violare capitale eſt, l.vlt.
ſinguſorum res quæ ſint, alibi traditur in§. ſingulorum. Inſt.
eo. tit.& tit.de acq. rer. dom. Qinf.
Tertia diuiſio. b KRes quædam corporales ſunt, aliæ incorporales. l. 2. hic. Haic ſimilis eſt diuiſio apud Ciceronem in Topicis, ſcilicet rerum quæ ſunt& quæ intelliguntur ineſſe. exempla hic ad- ducta& in Inſtit.lib.z.xem omnem ſatis illuſtrant.
Quarta diuiſio.
Res quædam 6— ſunt, alie non mancipi. Mancipi ſun:
res quæ ſunt in ſolo Itaſico, item boues, equi&c. inter has au-
tem res intereſt propter alienationem. Sed hæc differentia
ſublata eſt à Iuſtiniano in tit. de vſucapio. transform. C. Sunt qui exiſtiment in vſucapione diſtingui res mancipi& nec mancipi. Hanc diuiſionem aperte explicat Vlpianus in Inſtix. & luſtinianus in d. tit. C. de vſucap.transform.
IN TI T. IX. DE SEN A. TORIBV S. C A p. lT. Jenatores qui erant,tum C obiter de ordi- nibus pop. Rom.