Druckschrift 
Hieronymi Cardani Mediolanensis Medici De Svbtilitate Libri XXI / Ab authore plus quàm mille locis illustrati, nonnullis etiam cum additionibus. Addita insuper Apologia aduersus calumniatorem, qua uis horum librorum aperitur
Entstehung
Seite
553
Einzelbild herunterladen

Muento deännn

Adeſene ectha e petam auüch

academin roufamt

daem Tiet liternon

Aqurmotum nan

rur amcuendo aliqub lccanturſtumna. t

nuentimpelläsuagm ano tempct atumign

lrimdoundemmn

m m 5 Huuns cun roccileni, utſcanin

dpum uoluès n⸗ contrari, utà k20 b

hor BP— b m ualidiorem ferusi 9

tur. U portione reſpondens. Lacuum igitur& maris& ſtagnorum uel palu-

LIBER VIGESIMVSPRIMVS. 553

dA aqua effunderetur diſpergereturq́;. Deinde ſitum adeſſe oportet inter

latera humiliorem alueo fluminis:nam ſiſublimior ſit, ſiccato quando- que flumine, quod frequenter contingit, ſiccabitur lacus,& iam nõ erit lacus. ſed palus aut ſtagnum. Lacus enim non eſt, cum frequenter ſicca- tur,& ſitantum non habeat aquæ ut perpetuò fluat,& tempeſtatibus aſsiduè agitetur. Cuùm uerò quieſcit, palus eſt, nõ lacus. Neceſſf arium eſt etiamutex aduerſa parte qua flumen influit altior ſit ripa, aliter enim to tus effluet, eritq́; inundatio, non lacus. VItimò oportetut in anguſtum

humilitas loei redigatur, effluatq́; flumen: nam ſi non eſfluxerit, corrum

petur aqua, fietq; mare, non lacus, etiamſi æſtum& tempeſtates patia- b id igitur ex mari nullum flumen exit: et ſi exeat, non eſt illi pro-

dum ac inundationum differentias habes, nunc igitur ad inundationis Nili cauſas redeundũ eſt. Eaigit᷑ eſt, quia procella illa de qua dictũ eſt. in thiopia die xi. Iulij initiũ habeat: intumeſcente ſtatim flumine, ut etiam apud nos, quod maxima ſit copia aquarũ, diffunditur Nilus per campos. Nec obſtat quòd Aethiopia procul Aegypto ſit: nam ſimare in medio intumeſcit recurſu aquarũ ob æſtum, ut ſuprà declarauimus (quia alius eſt aquæ fluxus, alius tumor: in quo ſtatim partibus ſibi in- uicem ſuccedentibus ab extremo ad extremum compreſsione tumor tranſit) nil mirum eſt igitur quamuis Nilus lentèfluat, turgere ab extre

mo ad extremum quatridui ſpacio: nam& tu ſi comprimas utremab al

tero extremorum, uidebis abſq; motu in reliquo intumeſcere. Inde ceſ- ſante ꝑluuia, ipſo aũt ſe perpetuò exonerãte in mare, extenuat iterum,

& ad ſua loca redit. Forſan& ad hoc facit quòd aquæ Oceani auſtralis,

ut diximus, tribus aut quatuor menſibus ad Auſtrum ſeruntur, unde

eſſe fieri poteſt ut tunc cõpreſsis fontibus Nili, dum aqua nimis redun- dat, cogatur Nilus intumeſcere,& alueum egredi. Nam ſuperius docui, dulces aquas ſalſis continuari. Fine enim optimo factum eſt, ut pluuiæ

ille Solem comitarentur. Nam primum hauſta ex mari ſalſa tranſit in

dulcem, reddit que uicestotfluminibusin mare ſe exonerantibus, quo- rum aquæ dulces in ſalſas uertuntur. Quamobrem ſi æqua debet eſſe di

ſtributio, ut ſempiterna manere poſsit, neceſſe eſt ut maxima ſit im- brium aqua, quæ omnium fluminum ſe in mare effundentium iacturæ coæquetur. Secunda cauſa eſt, ut aer ipſe temperatus reddatur, atque ita habitabilis regio. eertia, ut terrahumore perfuſa abundet fructi⸗ bus atque ſegete, ut animalia in ea atque homines uiuere poſsint, nec quicquam in tanta mole uelut inutile diſpereat. Nam ſu perius demon ſtratum eſt contrarijs rationibus, etiam ſub polis coli terras. Quar-

ta, ne terra areſcens in medio ſolueretur, atque ſic tota periret, dum Partem neglectam habuiſſet Deus. Horum omnium cauſa atque eti-

am aliorum, factum eſt ut Solem nebulæ perpetuæ fermè comitaren- . b b Aaa