22 DE PRINCIPIIS RERVM

guntur autem omnia atq; fiunt, tum manent. Corpus igitur in loco ma net. Fiunt autem ex materia atq; forma. Reguntur aute ab anima, quæ in nobilioribus mens eſt,& à corpore ſeparata: in corporibus autem uitæ principium. Sed cauſa qua manent eſt motus, item generationis, & reliquorũ. Omnia hæc cum ſint quidam motus,& ut fiunt& ut ma- nent, igitur motus principiũ eſt. De principijs ſecundum ſenſi m,& ut ad hanc pertinebat tractationẽ, hæc do cuiſſe hactenus ſufficiat:non enim hoc modo priuatio principiũ eſt. Supereſt nuncut declaremus, uacuum nõ dari, præter rationes tres ſenſibiles ſuperius adductas, hoc diligentius nunc demonſtrãtes. Oſtenſum erit& pari ratione de cor- porum repugnantia quicquid ſuperius ſu ppoſuimus:nam neq; in eo- dem loco duo corpora, nec corpus unum in duobus locis, nec ſine cor- pore locũ eſſe poſſe diximus. Nunc igitur hoc ultimo denuò demon- ſtrato, reliqua etiam erunt manifeſta: neque enim in hoclibro ſingula demonſtrare, ſed res per capita tractare propoſitũ eſt. Primum igitur Demonſbatio, uacuum non eſt: quomodo igitur quod non eſt, efficere quiccuam po qud nulus mo terit? Deinde ſi eſſe ponatur, ſubſtantia non eſt uacuum, neque à ſub-

tus eſt auacuo. ſtantia proficiſcitur,& ut uno uerbo abſoluam, nihil eſt, atque ideo nullam poterit habere operationem.

Forſan dicet quiſpiam, naturam metu uacui, ſeu ut illud euitet, mo- tum ciere. Sed neq; iſtud: nam cum aer rarior aqua ſit, oportuit primò antequam fiat attractio uacui ratione, cum aqua aſcendit aquæ conſe- D cutione, priorem aquam in aerem uerti, huncq;; rurſus in ignem, qui aere rarior eſt: deinde ipſum ignem attenuari, demum fieri hanc attra/ ctionem. Sed nos uidemus aquam nõ uerti in aerem, ſed trahere: ſimi- liter aerem antequã in ignem tranſeat: non igitur metu uacui, cum ad- huc ſuperſint tot intermedia, ſed metu raritatis natura molitur eam at-

tractionem, quam à uacuo appellant. Nec eſt ut eam cum Auerroe uio- Motus attra lentam dicam: nam ipſa prorſus eſt naturalis, ſicut& motus aquę, cum Kionis à ræri in aere fuerit& deſcendit: uiolenter enim quieſcit,& ideo naturaliter eichan T ui mouetur. Sic elementũ quod raritatis cauſa trahit, uiolentiam patitur, à qua motu illo ſe liberat. Quòd uero eo motu graue ſurſum trahatur, contingit caſu, eſtq́; ei quod trahitur, quandoque uiolentum,& quan- doque non, uelut ſi leue ſurſum trahatur. Satis eſt motum ex principio ipſo eſſe naturalem. At inuito, uel ſaltem non iuuante paſſo fit? Imò quod mouetur ad locum, ſpontè mouetur, ut elementum aut mixtum, non ut graue aut leue. Obliuiſcitur enim propriæ naturæ, quòd ſicmo uetur conſenſu alterius. Velut qui filium hortatur ad uitæ periculum, dum muri urbis ab hoſte oppugnantur, pietatem exercet: ubi commu-

nis cauſa non impelleret, id agens crudelis haberetur. eu,us 5 3 Sed iam ad motus grauiumueniamus. Hic autẽ liber eſt, aut fit pon- danhane dere alligato, ut in libra& ſtatera. Quæri ſolet, cur pondera ponderi- bus magis agitantur? nam manubrio a, agitet ſuper furculam c, pon- dus B.

„—*— ⏑d

a