rcumuoluus, maguntur, ſe. pacto quies ex luraſuntexem ſe autemaqua, ere uidetur. Si⸗ iunt⸗& ſitulaa- litaquam rquia mncöprimatur, mminalataaquæ ein medio ſunt, mprimerentur:
edio neceſſeeſt d
iiad unampa-
modo, oſtèſum
mus, hos motus infraperexqui- declaraſſe ſenſi- umentorũdo- ullus uacuime- KMcultate, qua- onſtant, quæ 4 1 ob id omfles
ſfed non oportuit, quandoquidẽ ſeu aqua, ſeu uino, oleo,
LIBER PRIMVS. 3
R qudd plana quæ non fatiſcunt, attamen diſiunguntur. Athoc fieri ne⸗ Pluna iuna
quiret, niſi admiſſo uacuo. Inter plana igitur quęcunq; dum claudunt᷑ Auomoio 4- aer intercipitur, qui uetat plana diſiungi quoad licet. Sed cum, ut dixi, ung Poßin pro ſui robore ſolũ impediat, maiore nixu uincitur. Solum illud ob-
ijcies, quòd à minore aere minus hæc diſiunctio imp ediretur, at magis
tamẽ impeditur. Vt enimmagis plana ad unguem coierint, eo minus
aeris intercipitur,& tamẽ eo difficilius diuelluntur. Sed cauſa eſt, quia
magis neceſſe eſt aerem illum à propria forma recedere, quo magis ra- reſcit. Conſequitur enim, ut dictũ eſt, alia ſubſtantia quædam,& no- ua generatio, quæ ut à priore magis recedit, eo maiore labore confici-
tur. At dices: Aere rarefacto, quid aliud poteſt Fenebar quàmignis:? Ignis autẽ calidiſsimus: at inter plana illa nulla e
manifeſta caliditas, imò frigus. Sed non eſt ignis ſeu æther calidus: hoc enim inferius de- clarabitur. Quod enim humidum eſt, ſi attenuetur, non in ignem, ſed in ætheris tranſit naturam: aer autem humidus,& æther minimè cali- dus eſt. Confeſtim uerò alio ingrediente aere, fit mixtio. b NHaæc ſatis ſint de his motibus duobus prioribus, tum quiete quæ ab eis ſit, exempla, cũ h ic non ſit pręſentis inſtituti, de machinis loqui, ſed in ſecundo de rerum uarietate libro, decimoq́; cõmentario ſuper Vi- truuium. His ad unguem tot exempla explicaſſe ſufficiat, quot etiam modos: ſex enim modis ſena ſufficiũt exempla. Ergo grauia deorſum
moueri, leuia ſurſum, palàm eſt. Sed ſuperaddunt quidam ne hoc con-
tenti, leuia grauibus uelle ſupereſſe, unde etiam aer ſub aqua exiſtens
quamuis in propria regione, ſuperius tamẽ emergere nititur: ut in ur- ceis manifeſtũ eſt cum ſemipleni uertũtur:& in ueſica aere plena, quæ
aquæ immerſa eſt. Sed non eſt hic motus alius à primo: nam aqua ipſa
cum ſit in ſublimi, conatur deſcendere,& ad illius deſcenſum aer ne ni
mium conſtringatur aſcendit. Sed in ueſica quę in flumine eſt, cumaer ſit in loco aquæ, aſcẽdere nititur: igitur ſufficiet una ratio motus in ele- mentis ad locum ſuum. Quòd autem aqua ueſicã impellat ſurſum, non aer aſcendat, patet, quoniam ueſica ſub terra poſita non aſcendit. Quod uerò quæri dignũ magis eſt, id eſt: Quomodo aqua tantum euue⸗ 4. aſcendat, quantũ deſcendere poteſt, dum à motu raritatis adiuuatur: ace Leen id ipſum planius exemplo patebit. Vas ſit aqua plenum, cuius ſupre- teſt eſcenaere.
mum E, imũ autem y, in quo canalis à B C. Sitautẽ c p,„ linea æqualiter à finitore diſtans, ſecundum quem libella ducitur. Impleatur autẽ canalis AB C aqua,& emittetur a- qua per C, dico quòd exhauriet quicquid eſt aquæ ſupra C p lineam, nihil autem eius quod eſt infra c D lineã, ſed ꝗ canalis plenus pendebit,& uas uſq; ad c p, aqua plenum=76 conſpicietur. Hoc itaq; ſic eſſe, declarat exẽplum. Forſan b quis dicat, hæc ad aquæ tractationem debuiſſe transferri: N
—— A
rVTVr Fiu⸗


