3

Plutarchus hoc loco Sempronium Densum non Pisoni, ut Tacitus, sed Galbae auxilium ferentem fingens errorem ex ipsis Taciti verbis commisisse mihi videtur, cum ea, quae nonnullis versibus ante caput 43 de Titi Vini morte legit(»iacuit primo ictu in poplitem«) cum Sempronii Densi caede confunderet(»' ε&ςα τυραιες τaeν ν νιυοαα ενπεκασεα) et quamquam Sempronium Galbae adiutorem alio modo sese gerentem facit, tamen verba:»stricto pugione« in Graecam linguam transfert:»mπσας.ς⁵νς 1 Si—òog.« Accedit, quod Suetonius, qui in vita Galbae c. 20 omnia profert, quae ad Galbam ipsum, omnia omittit, quae ad Pisonem et reliquos Galbae amicos pertinent, ea in re cum Taciti testimonio consentit:»neque praesentium quemquam opem imperatori ferre conatum.« Sic Plutarchus auctor erroris postea apud Xiphilinum(vide Cass. Dio 64, 6) repetiti fuisse videtur.

Etiam hos locos conferendos propono:

Plut. Galb 29 Tac. hist. 1, 49 Tbiērd rd adurd rou Lasv, drdga uirs Hunc exitum habuit Servius Galba, tribus „Sust, uiτe douτ τνων απ³εαςανέν S et septuaginta annis quinque principes pro- udασν, ⁶⁴ο‿ι dsε π˖ xl õĩʒ3ĩct„vεr ποωστεενιοσαντα spera fortuna emensus et alieno imperio feli- Tdντιν τ αἀk αἀeςν, oντεᷣ ‿τoανᷣœα cior quam suo. Vetus in familia nobilitas, r6 ν uοi εεινσραᷣκd uerd riuss ad magnae opes; ipsi medium ingenium maxgis 00 8„. extra vitia quam cum virtutibus.

Hi loci inter se comparati Plutarchum Tacito auctore usum esse luculenter nos docent, quoniam locum, quem hic non e fontibus, sed ex sua ipsius reputatione hausit, apud illum fere ad verbum exscriptum invenimus. Tacitus enim imperatorum et virorum illustrium, quorum res gestas usque ad vitae finem scribendo persecatus est, vitia et virtutes ad postremum de integro legentium animis oculisque proponere solet(cf. hist. 2, 50; 3, 34; 3, 75; 3, 86; ann. 6,51), qua de consue- tudine ne hoc quidem loco recedit.

Alterum vero»longi illius et unius anni« imperatorem tractaturus hos locos, quibus Suetonius res, quae ad Othonem spectant, in Othonis, Plutarchus autem et Tacitus in Galbae vita narrant, colligere et afferre non inutile esse putavi:

Suet. Otho Tac. hist.(Galba) Plut. Galba 2 et 3(Otho et Poppaea Sabina) 1,13 19 4(de mathematicis) 1,22 23 4(Otho militibus nummos dividendos curat) 1,24 20 5(Spes Othonis, fore, ut a Galba adoptetur) V 1,13 21 5(Onomastus) 1,25 24; 25 6(de Milliareo aureo) 1,27 24 6(de Pisonis caede) 1,43 27

Maximi autem momenti ad hanc quaestionem solvendam hi quidem loci mihi videntur, quos, quamquam ab aliis tractati sunt, ¹) denuo proposuisse et illustrasse me non pigebit:

Plut. Oth. 9 Tac. hist. 2, 37; 38 Kal 1oðτo uεν dαmπwQ̈ᷣο ‿ᷣεαονν Invenio apud quosdam auctores pavore belli seu fastidio 00 6 6 ⁄π☛ Ʒᷣπι rοᷣνν επιαστιιν utriusque principis, quorum flagitia ac dedecus apertiore in „νμάμιν τ ‧0υνοl' r6σν dies fama noscebantur, dubitasse exercitus, num posito certamine 0 1„ dxod'stv, dra roe drgœrsu- vel ipsi in medium consultarent, vel senatui permitterent,

¹) Mommsen, 1. I. 4, 307; Clason p. 13; Lange p. 5. 1*