— 11—

auctoritati ecclesiae graecae aliquid derogantia ⁹⁷) interpreti procul dubio displicebant; interpres enim ecclesiae graecae, ut ex aliis quoque locis apparet, addictus erat. Quae vero interpres primus graece converterat, ea alii interpretationem ejus vel corrigentes vel transscribentes mutarunt. Sunt enim in bibliotheca Vaticana quatuor codices(Pa- latini) interpretationis graecae, quos August. Steuchus ²⁹) contulit, ex eodem fonte orti, sed inter se differentes, ita ut plerumque duo vetustiores a duobus recentioribus rece- dant, interdum tres eadem praebeant. In universum interpres verbum de verbo Iligemu reddidit, quam id apud Balsamonem factum esse videmus ¹⁰⁶), sed interdum errores commisit, quum in latinis ¹⁰¹) nonnulla vel aliter legisset, vel propter ambiguitatem male intellexisset; hic illic glossae serius, ut videtur, insertae sunt.

Ex eodem fonte sed neque integro, neque limpido Balsamon quoque particulas donationis, quas graece conversas habet, sine dubio hausit, quum verba ejus maximam partem cum interpretatione codd. Palatinorum ¹⁰²) consentiant ¹⁰3). Sunt vero eaedem donationis particulae, quas praeter unam Leo IX papa in epistola ad Michaelem supra laudata latine scriptas habet, ita ut jam ex eo conjici possit, epistolam illam Leonis, publice missam, ab interprete publico eonversam et in chartophylacio patriarchae Con- stantinopolitani servatam fuisse, unde Balsamon eam facile nancisci et in usum suum adhibere posset. Balsamon enim, qui saepius ¹⁹⁴) hanc donationem laudat, id nunquam ita fecit, ut se interpretem ejus graecum indicet, neque facile pro studio suo, quod erga ecclesiam Romanam prodidit, ¹⁶⁸) ea, quae in donatione Graecis ingrata vel damnanda ab interprete graeco mutata sunt, ipse mutasset. Aperte enim apud Balsamonem com- plures donationis loci perfide mutilati atque dolose depravati ¹⁰³) sunt; quamobrem mihi

*s) Sic deest locus in duobus pervetustis codd. der trihus Codd.) et zuα rdν is neeεæeονς uμ‿ν ecclesiis Petri et Pauli, Romae a Constantino ouyrdjrou Souddeth al ddaεαα κανοσαος dnea- conditis, alque de potestate Silvestri in Orien-&ugat, undeva rν ele 1odro*αoue ϑ tem, Graeciam, Asiam etc. per Constantinum Oneoavlay nadauraα rij- rduν. tradita, dum alii Codd. recentiores locum qui. ¹0*) Unus cod. habet uœeεddus pro ⁴αeννο

dem priorem habent, sed pro Oriente efc. ri-(mappulis). uara xab dygous ponunt. ¹⁰²) Unus cod. praebet 1600- glossam v. 2 ν⁴᷑[⁵⁴μ⁴οα

**) Opera T. III p. 262, b, qui tamen varietatem(superhumerale). codd. diligenter annotare omisit, ita ut de sin- ¹⁰³) Hinc August. Steuchus defendi potest ab inju⸗ gulis codd. pro certo judicari non possit. ria Joan. Bodini(de rep. I, 9 p. 221), ipsum

graeco sermone, ut fucum faceret, donationem Constantini scripsisse arguentis.

Ad Phot. Nomoc. I, 36 p. 860, ubi 9e, e

39 Obi Balsamon habet al olon roον ⁴ν Haoνιεε etes leguntar in Palat.(Steuch. p. 264, b)*A*

10 Gomeo Saoudir 2eouofa duρoi 3uxlois ou- 9 Sοdaotoen al dorialov wal erouerdαν*οε a se varaoroςορν insertum dicit, et Meditatt. I

uetrai, et Paulfo- post uœεnddots va 396„x.i j. 451; II p. 461 ed. Leuncl.

euxordrou Tαμαμαοε„e MonckeoSge; tum(Steuch. ¹⁵) Cf. Schol. ad Phot. Nomocan. 1, 5 p. 824; 36 p. 265, a) ⁴υν⁵οαι οdο Tort. lewvordrn d9⁶νm p. 860 et Fabric. B. Gr. T. XII p. 207. Harl. ne* 1 drod*uνάᷣe v0509; postea contra(in ¹⁰*) Cf. infra not. 109 et not. 118.

2*