— 8—

dialogo, quem cum Norsesi quodam habuit, affert locos Ambrosii*¹¹), eos non latine scriptos oculis suis lustravit, ut jam locus libri ad Apollinarium falso laudatus ²³) in dicat, sed conversos ex actis synodi Chalcedonensis, quam in dialogo paullo post p. 53 commemorat et in librum suum transscripsit; quamobrem et verba Theoriani cum verbis synodi Chalcedonensis consentiunt.

In Sicilia sola et Calabria praeter linguam graecam tunc latina paullatim usu recipi coepta est ²³), ita ut Graeci ibi facile sermonem latinum addiscere possent.

Restat illius seculi unus, apud quem latine scripti interpretatio graeca invenitur, Theodorus Balsamon*⁴). Is Constantinopoli circa annum MCLXXIX Nomophylax, juris ecclesiastici peritissimus, scholia ad Photii Nomocanonem scripsit, in quibus(ad Tit. VIII cap. 1) donatio illa Constantini Magni graece conversa legitur ²⁵). Sed quaestio est, utrum ipse an alius latina in graecum transtulerit. Balsamonem vel nullam vel perexiguam linguae latinae scientiam habuisse jam alii observarunt*²⁴); et sane quae in scholiis ejus ad Photii Nomocanonem inveniuntur latinitatis vestigia(I, 5 p. 824 7100αον ydo léyerai εœd Aaxlrou 10 1046„; I, 34 p. 856 αακιτοισ τßðd̃ᷣœ œud Aarlοs Téyerat; VII, 4 p. 926»ardlixu dε elduνo mτ 1υνυ ⁸ααπαν νενεεια ναά) 1ꝛꝰw Gäa- yâoevoig, et XIII, 30 p. 1133 10 dεας⁶ꝓ— dv,μααστα παάο aæxlyοiνς deτο⁶εον), rara sunt neque omnino recta, et ipse se zdo ralado Sεααωνσetæν librorum Justinia- neorum in scholiis usum esse testatur*. Quae vero in u‿oyf Swx³νοσιααειιντ ölmdsec leguntur latina, vel subscriptiones, vel rubricae, in censum non veniunt, quum œ³οꝓν illa, quod Bienerus*³) docuit, non a Balsamone, sed ab alio, qui fortasse breviario Codicis Stephaniani**) usus est, sub Heraclio, certe ante aetatem Photii patriarchae composita sit. Neque quae Balsamon in responsis sive meditationibus suis habet, eum linguam latinam calluisse declarant; etenim praeter pauca vocabula graecolatina ³0) duo insunt loci, in quibus latina perverse explicantur, T. I p. 457 Trαοα„αο zι TPouulous qde*- 10„ ³¹) TcOd 10 dioινε ν α ouidrren sorl“ et p. 472 Sαtoy œrd Potεαο oðrs ld- dog soxlν εν dεν⁴ρον*νυαιπηπιιεένοο, obre d6 0„ e* dodon qudeisoy, obre OlrOν εα xOενωυννσ συ³σαενριμ νο d οσωμσππ⁸ιννυ ε αρι εν 1de elg 166 ueεrdααρ ³eα 6„10νr* ποnod Syreõeν„do odus udorotas Sarodloue œτονονμ³⁴‿ιμεν oαο 1d

¹¹) Ex libro ad Apollinarium, ad Gratianum et ad stolarum, ubi legitur zdv-οrο do α Pa-

Sabinum(Epist. VII, 47) p. 50.

*ꝛ²) Est potius locus libri de Fide II, 4; cf. supra Dissert. III p. 20.

*²) Cf. Montfaucon Palaeogr. p. 381.

*¹³) Cf. de eo Fabric. B. Gr. T. X p. 373 sqq. Harl.

*²) Bibl. jur. canon. ed. Voell. et Justell. T. II p. 929— 32.

*⁸) G. E. Heimbach. Anecd. T. 1 p. LlII, qui rem probat scholio Balsamonis ad canon. XXI Apo-

ualois d dνεοs ad explicandum v. castralus.

*) Gesch. der Novell. p. 184 sqq.

¹⁸) Praef. Schol. ad Phot. Nomocan. I. II p. 814. Voell.

*⁵) Cf. Dissert. supra uI p. 51.

²⁰) Noasalzdrogac p. 472 Juris Graeco- Rom. ed. Leunclav. T. I.

¹0) Cf. Etymol. Gud. v. α⁵ladαο; ex Anastasio Sinaita.