Aufsatz 
De praeciporum antiquitatis historicorum indole atque ingenio
Entstehung
Einzelbild herunterladen

11

agaurluc regret, 0s d rd oy 00˙8» Oppeler ro agd⁴ᷣνταν*). Quam neces- sarium autem illi visum sit, ut rerum inter se nexum et colligationem Historicus in lu- cem traheret, hoc uno probabimus, sed co insignissimo loco. Dicit in prooemio I. 4. 7. αεονο μμν ο εεμοινέκ Soοoνσ oi εᷣrεεεασιμνέκνοο ε TI 2αmασα αμεοςσ iomτia e- roic συασνσεσσ,α τα νυ, τααρασmσν⁵ασιν τι τπ⁶ασινναν, dy el Tlvε*&εννν να εα Aoν σμασασπσοο ένοιντοο εε⁵εμμεα τα uεpn SeGεμιενοι,»oisoter iaards ‿örat 7i- Tvsoat ig ereppeiae ron roo Sdon vat uννονðm. Quid hae re verius? quid ra- tione, qua illam expressit, felicius**)? Vix enim haec ab ulloralio tam pracclare fuerint animadversa, quamvis temporúm illorum indoles veluti clara voce nuntiaret nexum illum rerum in orbe terrarum tunc gestarum. Sed quam argute Polybius I. 3. 4: dꝓνπσ Tou* Toν τν ταόσέν iοννκι σσιμια εοαιι˙ε uaiνee JipvenSet Thr ioπτοαςσσαμν, uuεέᷣνναᷣαν Ts Td ITradtnds Aiuxdg dsete rare re 2r τ Aσαν νπάαχ rανπ EAXvαντ*. Qua ratione autem, pragmaticorum more praeceptis studeat lectores instruere, et eis praecipue quae ad reipublicae in pace belloque administrationem pertineant, hujus rei testis sit nobis omnis, qui superest, sextus praestantissimi operis liber, ubi Romanae rei- Publicae omnia domestica atque militaria instituta tam fuse tamque dilucide deseribit, ut illam operis Polybiani pariem merito ponamus intor praeclarissima antiquitatis monu- menta. Quam sincerum autem sit judicium, quod de rebus a se narratis pronunciat, hoc vel unum exemplum satis luculenter indicabit, Inquirit(III, 30) quonam jure bel- lum, quod secundi Punici nomen postea est adeptum, Romanis intulerint Carthaginien- ses atque Hannibal. Dubio, inquit, plane carebat et agnoscebatur ab ipsis Poenis, jam multo antea in Romanorum fidem Saguntinos sese tradidisse. Si quis igitur Sagunti ex- pugnationem hoc excitasse certamen dixerit, nihil habebimus quod opponamus; sin au- tem Sardiniam contra jus fasque occupatam, stipendiique jam prius Carthaginiensibus impositi injustam insuper auctionem veram illius belli caussam fuisse declaraverit, opti- mo jure a Poenis illatum esse judicabimus. Sed jam ad Romianorum historicos transeun- dum est. 4 1 3 De his quoque pauca mihi praemittenda videntur, quae de iis omnibus dici pos- sint. Quamvis jam ab antiquissimo tempore Romae scripti fuerint annales nudam et je- junam rerum enumerationem continentes, tarde tamen ipsa historica ars apud Romanos adolevit. Notum est enim quam sero omnis generis litterae eo immigraverint, et erat antiquorum Romanorum is animus, qualem illi Ppopulo Sallustius tribuit Cat. 8. his ver- bis: Suta ab alits bene fäacta lauclari qucm ipse aliorum narrare malchat. Jure porro dici Possit inter ruinas Romanae magnitudinis, illius profecto, quae in ipsis animis sedem habet, scriptam esse Romanorum historiam: nam civiliym demum tempore armorum, la- befactata jam vel oppressa libertate, primi exstiterunt maturioris cultiorisque historiae auctores, nec quemquam fugit, ipsum Romanae liberiatis eversorem praeclaros nobis hi- storici argumenti libros reliquisse. Hacc caussa est, cur in omnibus Romanorum histori- cis, in illis certe, de quibus nonnulla nobis dicenda Pproposuimus, moerorem videamus

*) Optime et paucis verbis, ut ejus est mos, de Polybio ill. Jo. Mäuller in notissima opere allgemeine Geschichten etc. vol. 1. P. 177: Ferstand ist sein Character.

*) Nostra lingua diceremus: der Geschichtschreiber vergleiche hier den Zusammenhang der Degebenheiten mit der natürlichen Einheit eines organischen Körpers. 2

2»