— 15—

praestantioribus illis et efficacioribus, alendae sint tenerae et adultiores pnerorum mentes, nec Posaunt dicere, et igno- rant prorsns, quanta facta sit docendarum cum disciplinarum omnium, tum maxime antignarum linguarum, ex aliano tempore emendatio et laboris olim incredibilis relevatio. Graccorum inprimis nomine, audito Sisy Phias adolescontine sune aerumnas cogitant, et nescio quos Orbilios plagosos sibi fingunt, tergis cacsis vocabula et declinationes inculcantes. Ab altera parte theologi quidam nimium suspicaces bonos mores ac pietatem subverti antiquorum scriptorum studio partim in secreto queruntur, partim aperte et lugubriter vociferantur. Quod ab auribus puerorum, quidquid foedum est dictu, removeri volunt, faciunt id prudenter, et neminem habent magis sibi assentientem, quam ipsos illos veteres seriptores, quos tantopere contemnunt ac dilacerant, in primis Quinctilianum, cujus tanta est docendi sapientia, ut, si omnes Chri- stiani pracceptores in scholis et in ecclesiis ejus imaginem referrent, nihil neque in moribus sanctius, neque in artibus doctius, neque in officio diligentius excogitari posset. Sed quod Homeri aliquos locos proferunt, quod Aristophanem, quod alios paucissimos, duplici manifestoque errore ducuntur. Primum enim, quae unus alterve peccavit, ad totum genus referunt; nec, si qua pagina offenderit, volumen integrum abominandum est, praesertim si fuerit in ceteris eximium. Et cur Aristophanem citant, quem in gymnasiis aut nunquam attingimus, aut adultioribus explicamus? Quid autem Hero- doto ac Xenophonte mitius, quid Thucydide et Plutarcho gravius, quid Platone et reliquis philosophis sanctius, quid sapientius Euripide, Sophocle, Aeschglo et Pindaro, quid pudicius Isocrate et Demosthene? Neque apud Romanos scriptores minor est puerilis actatis reverentia. Nihil ego dicam de Firgilii pudore, nihil de Ciceronis severitate, nihil de Caesaris candore, nihil de Livio, Sallustio, Tacito, quorum indignatio exstinguit, si qui sunt scelerum, ut apud histo- ricos, commemoratorum stimuli. Restant quaedam apud Ovidium et alios paucos, quae tantum abest, ut defendam, ut ne excusem quidem. Sed constat, tanta Romanos laborare inopia scriptorum adolescentiae instituendae aptorum, ut jam inde a renatis litteris multi iique graves et eruditi viri Graecarum opum ubertatem et copiam recte mallent adhiberi, nisi ob- staret cultioris Europae sors, quae inde ab initio tota pendet ex Romano et jure et imperio et vero sermone, ac ne nunc quidem apta est ex sese, sed inveteratae sive auctoritatis sive contagionis vestigia habet indelebilia. At enim vero quidquid est sordium in scriptis veterum ad nostra tempora servatis, nihil hoc ad obscoenitatem Christianorum, qui medio acvo in Italia latina carmina faciebant, nihil ad foeditatem poëtillarum Germanorum huius actatis, quae, ut aliarum nugarum, ita pessimarum fabularum Romanensium, est feracissima. Germana autem venena multo sunt Graecis et Romanis Paratiora et magis letalia, quia antidotorum nihil sccum gerunt, difficultatem dico sermonis explicandi. Quanquam utrobique bene habet: nam prudentes doctores nec veteres scriptores temere eligent, et recentiorum delectum sua tutela moderabuntur. Possum sanctiora quaedam Christianarum litterarum exempla opponere: sed nolo Nideri velle facili actionis contrariae victoria adversarios opprimere. Ac ne forte quis vana accusatorum nomina a me fingi existimet, adeat Fr. Jagohsium, Netexis ac recentioris humanitatis intelligentissimum judicem ac magistrum, qui in orationibus acade- migis(E. ern aohee eehts. Nol⸗ III. P. 2. Lips. 1829.) multa graviter disputat, velut sunt: Erziehung der Hellenen zur Stanohrait.—. anische Götterwelt p. 93— 116, Religiosität des Heidenthums p. 348— 355.

1 Lrum unent Ade enls vir tut ise Praecepta inesse dixi in antiquorum scriptorum libris, ut intelligatur, quor- Sn— 90 4anene. Deſinitionum subtilitate nihil effici, corum exemplum docet, qui, quod honestatis kieu Ao rlatt Pio vulrun Principium, nequaquam aliis omnino probare potuerunt. Plus fortasse proficitur

1 4 e, Aui rulgo proxime accessisse dicitur ad Christiani nominis perfectionem; quanquam Goethius noster ejus disputationes(Zur Farbenlehre P II 2; 3 t. 4 1;; 8 232. 72 Fe. II. p. 112) monachi cucullati conciones appellavit. Per jocum talia nec sine leni risu a tantis viris dici, non reputavit;.. 3..1

:., ,., qui Gocthium et Schillerum, tanquam pessimae mentis Christiano summis conviciis nunc dilaniat. Nempe, Pro captu I 1n, nam 1 3 3 — 5. 1 piu lectoris habent sua fata libelli. Ex eorundem duumvirorum epistc graviora quaedam protulisse mihi videor in Paraenes. P. I Ti Lafet da, Lefra 19h MSe tdi 1 ipsos Graecae philosophiaec fontes redibo, unde qui a„. P.„ 54. 4 Ehulredd. a. 1829. P. 48. que 1 I.,— ccuratins disputare cupiunt, proſicisci debent. Popularem pot viam sequar, et pingui Minerva, ut ajunt, agam Melancht); 1. 8—

4 gam. chthon(in ed. libr. Cic. de Off.) et Erasmus(Epist. I 4 et XXVIII, 1.), diversorum coetuum sua aetate principes 5. 22.7: 5.

3 88* 2 enA neipes, unanimi sententia Ciceronis libros de officiis in honesto gax. proprie vereque dicitur, definiendo, exceptis sacris Christi—... 6, 4 Cicero ex Stoicorum potissimum ratione in omni nn nn libris⸗ Plurimſ facjendon eehoajrerunt. Ierel des

¹ Inni re naturam sequi ducem jubet; quod quidem sapientissime Augen

tur. Nam sive animum spectas, sive corpus, quidquid naturae repugnat, id obesse intelliges et tibi et 8 teen theils

num Feneri⸗ Nee anldquam ad philosophiam ipsam perficiendam magis et valuit et valebit, quam natu

patet, diligens scrutatio. Naturam autem et Deum promiscue dici constat; unde efſicitur, ut naturae lex hal utter, ua Dei ipsius lege ac voce. Sic Chrysippus apud Diog. Laert- V. 3 1. 3 10. 4 1 eroe 5 aard i„ 26. 8 2 389„ 3 bess YII. Ss. dzoou Souc ri Pucgen Cip. dre PHeg eiste- LopApa dr de te rd enn eDe bAds oded Eefotyrag, dw daæapopedeer eicev d d6οꝓςσρ νσσ de besten oriν 6 ⁶οςσσσ α ο dea dyr ENoHeys, 6 uοᷣ&ν τ Ack, α.⁸πωεα⁶νει ou vie riy dprcoy Zeora ie Laufe Conf. Chr. Petersenium in philosophiae Chrysippeae fundamentis. Hamb. et Alt. 1827 · 1

.. 2 w„ et in Erschii encyclop.. 80& quidem Chrysippi verba ita reddidit de Nat. Deor. I, 15. Chrysippus etiam legis perpetuae et bereen un XLMI „ gLune t

en;