11

senalu polerat. Is quum senalus aut sortiri aut comparare inter se procrincias consules iussisset: eleganlius facturos diæit, si iudicio patrum, quam si sorti eam rem permisissent.— Ouum res— relata eæspectalione certaminis senatum ereæissel, P. Scipio Africanus diæit, si L. Scipioni fratri suo prorinciam Graeciam decrerissent, se legatum iturum. Haec voæx magno assensu audila sustulit certamen“.— Cum hoc loco conferatur ille, qui est in Ciceronis oratione Philipp. XI, c. 7, 17:„Bello Antiochi magno et grari, cum L. Scipioni— obrenisset Asia, parumque in eo putaretur esse animi, parum roboris, senalusque ad collegam eius, C. Laelium,— negotium deferret? surreæxit Africanus, illam ignominiam a familia deprecatus est diæitque et in fratre suo summam cirlutem esse, summumque consilium, neque se ei(Lucio fratri) legatum, id aetatis üsque rebus geslis, defuturum. Ouod cum ab eo essel dictum, nihil est de Scipionis pro- vincig commutatum“. De C. Laelio sapiente Scipionis Africani legato conf. Cicero de Republ. lib. II, c. 40; Appian. Punicc. c. 126, pag. 483:„Aurs(uεαυ) — jrsi)*. 7o dia 718 Xikv)s, kal Tatov AaiXlov kara Jjv ieTS AT““*. Consularis fuit Man. Aquillius, qui commemoratur in orat. de imperio Pompeii, ubi c. 5 ita:„Fos eum regem inultum esse paliemini, qui legalum populi Rom. consularem— necarit? Hem P. Sulpitius et P. Villius viri consulares legati in Macedonia fuerunt. Cf. Liv. 32, c. 28. Atque egregia laus tribuitur L. Tuberoni in epist. dat. ad O. fratrem lib. I, 1, 3:„Ouamquam legatos habes eos, qui ipsi per se habituri sint rationem dignitatis suae; de quibus honore et dignitale et aetate praestat Tubero; quem ego arbitror, praeserlim cum secribat historiam, multos eæ suis annalibus posse deligere, quos celit et possit imitari“w. De Tuberone praelerea conferatur Ciceronis orat. pro Ligario habita c. 4, 10, ubi is dicitur homo cum ingenio, lum etiam doctrina eæcellens. Ibid. c. 7, 21. De O. autem Ligario legato conferatur Scholiasta Gronovianus ad Ligarianam pag. 414. De M. Varrone, Pompeii legalo cf. C. Caesar de B. Civ. I, c. 38; II, 17, 18, 20. In eius autem nomine celebrando copiosus est mullis in locis Cicero, in primis in Brut. c. 56, 205; Phil. HI, 40, 103; 41, 105; Acad. I, 2, 8; I, 3, 9.— Labienus quemadmodum legali partes egerit, qualis eius fuerit rei militaris usus et scientia, salis cognitum est ex Caesaris libris, qui sunt de B. Gallico. Cf. potissimum lib. I, c. 21; VIII, 52.

Legali autem cuiuscunque generis erant, sive provinciales, sive ii, qui

2*