eruptio colla distendet(xαeννο serxᷣuενο).— II. 35.§. 5:„quales sunt hostium vel ferarum caede madentium aut ad caedem euntium adspectus, qualia poëtae inferna monstra finxerunt subcincta serpentibus et igneo flatu— talem nobis iram figuremus, flamma lumina ardentia, sibilo mugituque et gemitu et stridore et si qua his invisior vox est perstrepentem, tela manu utraque quatientem, torvam cruentamque et cicatricosam et verberibus suis lividam, incessus vesani, obfusam multa caligine incursitantem“ etc.

Atque tertio loco III. 4.§. 1. 2. auctor denuo ante oculos ponit: vultum asperum et acrem nunc pallentem nunc subrubicundum et similem cruento, venas tumentes, oculos nunc trepidos et exsilientes(οoεμεμνονς), nunc in uno obtutu defixos et haerentes, dentium inter se arietatorum sonum, articulorum crepitum, pulsatum saepius pectus G πν,π 21*αα⁴⁵ας), anhelitus crebros, tractos altius gemitus, instabile corpus, incerta verba subitis exclamationibus, trementia labra interdumque compressa et dirum quiddam exsibilantia“.

Inde apparet, Senecam in hac commentationis parte tractanda non longe aliter versatum esse atque Philodemum, nimirum paulo copiosius.

Columnis XI—XXIX. talia continentur, quae non tam corporis calamitates damnaque ex ira concepta depingunt quam quae omnino mala quamvis in partem iracundia efficiat. Quae col. XI. 6— 7. significatione„νw, ñμαςαοα auctor complexus quum magna varietate et ubertate inquirat, ita ut vix intelligi possit, quod col. XXIX. 30— 33. exstat (Eεαεες ε τ dαed eοsν̈ᷣςσμα ακάσ νιιμνα 2τάχ τουισεππνηια μμυνον νmπτεαμνι⁴ανεκν, quum abunde eum huic disputationis parti satisfecisse unicuique persuadeatur, Seneca expressis quidem verbis effectus irae perlustrat, sed simpliciter progressus pessimos et flagitiosissimos tantum enumerans premit. Nam sic legimus I. 2.§. 1— 3:„Nulla pestis humano generi pluris stetit(quam ira). Videbis caedes ac venena et reorum mutuas sordes et urbium clades et totarum exitia gentium et principum sub civili hasta- capita venalia et subjectas tectis faces nec intra moenia coercitos ignes, sed ingentia spatia regionum hostili flamma relucentia. Adspice nobilissimarum civitatum fundamenta vix notabilia, has ira dejecit. Adspice solitudines per multa milia sine habitatore desertas, has ira exhausit. Aspice tot memoriae proditos duces, mali exempla fati: alium ira in cubili suo confodit, inter sacra mensae jura percussit, alium intra leges celebrisque spectaculum fori lancinavit, alium filii parricidio dare sanguinem jussit, alium servili manu regalem aperire jugulum, alium in cruces membra diffindere“ etc.— Huc accedit exemplorum non parvus numerus plerumque ex historia petitorum, quae Seneca hic illic, imprimis ubi de remediis irae agit, in medium proponit, quibus effectus irae malos de- monstrare studet. Quam rationem si cum Philodemea comparaverimus, illum materiam institutam multo dilucidiorem reddidisse videbimus.

Uno verbo analogia afferenda videtur, quum quae col. XXV. 30— 35. leguntur,