VOORBERIGT.

overeenstemden, niet alleen omdat de Hoogduitsche gemeenten, die twee leeraars hebben, slechts als half Hoogduitsche zijn aantemerken, hebbende thans elke eenen Hoogduitschen en Nederduitschen leeraar; maar ook omdat zelfs in de Nederduitsche gemeenten vele leden zijn, die de hoogduitsche taal gebruiken.

VI

Ook had men, ten tweeden, zoo veel te meer reden, om deze gezangen de voorkeur te geven, zoowel omdat in dezelve zulke, werkelijk Geestelijke liederen gevonden worden, die hun weêrga missen: als ook, omdat men in deze liederen zulke hartverheffende melodiën vindt, die men elders te vergeefs zoeken zal; melodiën, die door hare gemakkelijkheid en tevens aantrekkelijke lief­lijkheid, voor gemeenten, in welke het grootste getal onkundige zangers zijn, die zich niet naar de nooten, maar naar den zangtoon schikken moeten, juist berekend zijn. Men ziet dit bewaarheid in de naburige Duitsche gemeenten, vooral van het Graafschap Tecklenburg, al­waar men met verrukking niet alleen het Kerkgezaug zal hooren; maar ook zelfs de jonge kinderen, die nooit nooten gezien hebben, enkel door het gezang, in kerk en scholen gehoord, op velden en weiden, de melodiën dezer liederen zoo hartstreelend zal hooren uitgalmen, dat de geheele ziel er door ingenomen wordt. Waarom zou de Nederduitsche steeds van schaamte blozen, als hij hier bij zijn, doorgaans, droog Kerkgezang vergelijkt, daar hem door middel van deze liederen de weg gebaand wordt, om de Hoogduitsche Broeders te evenaren?

Vraagt iemand, waarom men niet ook te gelijk de

ove­