Druckschrift 
Hieronymi Cardani Mediolanensis Medici Qvædam opuscula, artem medicam exercentibus utilissima : Vt Svnt, De Aqua & Aethere, De Cyna radice, seu de decoctis, nunc locupletatum & castigatum ; Consilium pro illustri Hieronymo Palauicino Principe Curtis Maioris, Difficultate spirandi laborante, Consilium pro Fluxu sanguinis coërcendo, Consilium pro Mantuano lepram patiente, Medicinae encomium : Præterea, Eiusdem in calumniatorem librorum de subtilitate, actio
Seite
8
Einzelbild herunterladen

Ajuaru cor

reclĩo

8 Hieron. Cardani

uſu acquiſitũ nonnullis ſecus uideatur. Multi enim uino aſſueti quoniam ab illo uentriculus extenuatur ob inopiam caloris natiui, atq; etiã adi pſum aliunde influentis cogunt᷑ uino uti atq; in eius uſu perſeuerare.Sicut etiã in alijs prauis conſuetudinib. contingit. Patiũtur enim hi quid ſimile utẽtib. cibo immoderato, ut calor non aſſuetus concoquere, ſed ſolum tenuiorem adſe cibi partẽ trahere ſemper multo cibo indigeat. nec diutius cõcoque re poteſt: nec ex pauco alimento breuiq́; concoctione tantũ nutrimenti eli cere ut ſe ſuſtentare ualeat. Hũc aquæ& uini diſcrimẽ inſinuaſſe uidet᷑ ſapi entiſsimus Moſes, dum ante diluuiũ uitã hominum deſcribit multorũ ſæ culorum quorundã prope mille annos ꝓducens, ſub diluuij aũt tempore refert Deum tanq́ʒ pœenituiſſet tantę prolixitatis uitę, conſtituentẽ ultimã metam humanæ uitæ centũ& uiginti annos.Inde facit Noã uitẽ inuenien

tem& uino utentẽ, antea nec uitis nec uini ullã feciſſet mentionem, qua ſi nobis indicaret potu uini hominũ eſſe decurtatã. Qd ſi ꝗs dicat Moſem

uaſi ſui oblitũ, Abrahæ& Iſaaci& Iacobi uitã ꝓduxiſſe multò lõgius cẽ & uiginti annis? reſpõdemus hocex obliuione factũ eſſe, ſed ut oſtẽ⸗ deret gratiam diuinam nullis naturæ legibus ſubijci. Nam neq;ullius alte⸗ rius qui Deo charus non fuerit uitã ultra eam metã producit, nec tam bre⸗ ui interuallo ſcriptorũ aut tẽporis, ꝓpriæ uocis atq; ſentẽtiæ oblitum eſſe ueriſimile eſt. Sed redeo ad ꝓpoſitum. aquę uſus ſaluberrimus eſtuitæ non ſolum ad incolumitatẽ ſed etiã longitudinẽ eius, modò ea optimaſit. Nec optima eſſe poteſt niſiin calida regione. Ea aũt ab oriente fontis ortum ha⸗ bere debet. Cui proxima eſtcuius fons eſt inter ortũ æſtiuũ& hybernum. Eam ſubſequit quæ orit᷑ inter hybernũ& æſtiuũ occaſum. Licet etiã emen dare aquas atq; corrigere,& quamuis ex hoc corrigant᷑ aẽr& fructus& olera, tamen multum facit, hoc ſolum per ſe aquas habere bonas. Corrigunt᷑ aũt aquæ deſtillatione primũ, ſin minus ſtillicidijs: aut ſi licet colis& ut per denſam arenam bis terũe tranſeant, inde coquant᷑ ad ter⸗ tiam albis ouorum additis ate; argilla, demũ colata ſub dio exponat᷑ in ua ſis ac uerberet᷑. Quòd ſi deſtillatæ aquæ retinent odorem ſaporemq́; quid credendum eſt de coctionib.aut percolatione? Certe nihil melius quã aſſi dua& diuturna agitatio atq; ex longo interuallo defluxus. uerò aqua odoris ſaporis& coloris expers fuerit& nitida: hinc ſi epota præcordia conturbet, celerrimeq; ex uẽtre digeraĩ᷑, iam optima eſtaiq;emendata: ſi prauitate caret. Facile em̃ deſcendere è uentriculo, nec turbare corpus non ſolum ſignũ eſtoptimę aquæ ſed affectus, atq; ur ita dicã ipſa bonitas clementi ſubſt᷑antia. Herbæ etiã fontib. innaſcentes uitiant aquã ſi aqua profunda fuerit& curſus uelocis. Peſſimæ tamen quæ praui ſuntodoris, ranę quoque& talia. Piſces etiam aquã corrumpunt, qui tamen mobiles

Aruarũ cor ſunt& ſquammoſi nec frequentes, parum aut nihilobſunt aquæ. In uni⸗

rumpentia

uerſum motus& fol aquas perficiunt. Alterum enim attenuat, alterum purgat aquã:his aũt duob.aquę bonitas cõſtat. Aquæ autẽ quæleniter flu

unt I herbas nutriũt medicã uim retinẽt. Vt ſisiũ aut adiantũ aut nepita urinas