Liber

ſunt eligẽda nõ ʒᷣꝛiant᷑ inter ſe:ſed iſta ſunt hmõi: igitur. Eligibile em̃ nõ eſt alteri eligibili cõtrariũ. ¶ Scðo/qñ ambo ꝛia pꝛedicant᷑ de eodẽ: et hoc etiã dupłr:vt amicis opoꝛtet malefacere/⁊ amicis bñfacere.Et dicit ꝙ tales nõ ↄꝛiant᷑:qꝛ ambe ſunt ſpernẽde:mõ ſpernẽdũ ſpernẽdo nõ eſt ↄꝛium:niſi foꝛte vnũ dicat᷑ ſᷣm ſuperabundantiã/et aliud ſᷣm defectũ:cuiuſmodi eſt ꝓdigalitas et illiberalitas. ¶ Tertio /qñ vnũ ↄꝛiũ de vtroq; pꝛedicaf: et hoc dupir:vt amics eſt bñfacere /⁊ inimicis eſt bñface re/ vel ecõtra:⁊ꝛ ſic ſunt due cõplexiões q̃ bñ ↄꝛian/ tur. ¶ Fᷣinałr ponit tres cõſiderationes/qrũ Pꝛia eſt: ſi alicui ſᷣiecto aſſignet᷑ ineſſe aliqð pꝛedicatũ qð hʒ ↄꝛiũ ↄſiderandũ eſt ſi illð ↄuũ inſit ſßᷣiecto: ꝗꝛ ſi ſic/deſtruẽdũ eſt:ſi nõ /ↄſtruẽdũ eſt:qꝛ impol/ ſibile eſt ↄꝛia ineſſe ſimul eidẽ ſᷣiecto.Scða:ſi ali/ qð pᷣdicatũ aſſignet᷑ ineſſe alicui ſhiecto/ videndũ eſt ſi ex illo ſequant᷑ ↄꝛia vel 5dictoꝛia: et ſi ſic/de/ ſtruendũ eſt: vt ſi qs dicat ꝙ idee ſeparate ſunt in nobis/ boc ẽ deſtruẽdũ:qꝛ ſi eſſent in nobis/ eſſent mobiles: nã motis nobis /mouent᷑ oĩa q̃ in nobis ſunt.Et etiã eſſent ĩmobiles /cum plato et oẽs alij ponant ipſas eſſe ĩmobiles. Tertia:ſi aliqð pꝛedi catũ aſſignet᷑ ineſſe alicui ſubiecto/et ilud habeat Zꝛiũ: viden dũ eſt vtrũ illð ↄꝛiũ poſſit ineſſe eidem ſubiecto:et ſi nõ deſtruẽdum eſt:qꝛ ↄꝛia nata ſunt fieri circa idẽ:⁊ ↄ ꝛioꝛũ eadẽ eſt potẽtia. ¶ Deinde docet termĩare ꝓblemata inſpiciẽdo ad oppoſita q;ᷓtũ ad ↄnam:⁊ pꝛio in ↄdictoꝛijs ponẽs talẽ con ſiderationẽ: ſi aliqͥd aſſignet᷑ ſequi ad aliud/reſpi/ ciendum eſt ſi ad oppoſitũ ↄñtis ſequat᷑ oppoſitũ añ tis:⁊ ſi ſic/bona ẽ aſſignatio:⁊ ſolet vocari ↄña ecõtrario. Deinde ponit vnam ↄſiderationẽ inſpi ciendo ad ↄꝛia:dicẽs ꝙ ſi aligð ↄñs ſequat᷑ ad ali ꝗð ans:cõſiderandũ eſt ſi ad ↄꝛium añtis ſequat᷑ iũ ↄñtis/⁊ boc ꝑ ↄñam in ipſo:⁊ ſi ſic/ↄſtruẽdũ eſt ꝓblema:ſi nõ/ deſtruẽdũ eſt. ¶ Cõſequẽter po nit ↄſiderationẽ inſpiciẽdo ad pꝛiuatiue oppoſita dicẽs:ꝙ ſi aliqͥd ſequat᷑ ad aliud/ videndũ eſt ſi ad pꝛuatiue oppoſitũ añtis/ ſequat᷑ oppoſitũ pꝛiua/ tiue ↄñtis:⁊ ſi ſicſtũc bona eſt aſſignatio:ſi nõ/ma la eſt. C Finałr ponit ↄſiderationẽ inſpiciẽdo ad relatiue oppoſita:dicẽs ꝙ in relatiue oppoſiu⸗ va let ↄña in ipſo:vt ſi aliaͤd eſt duplũ/ aliqd eſt młti/ plex:&ᷓ ſi aliqͥd eſt ſubduplũ/alidd eſt ſubmłtiplex. Vrſum in coniugatis et in caſi/ Abus ⁊ interimenti ⁊ conſtruenti. ſte eſt artus tractatꝰin q̊ docet terminare pꝛoblemata ꝑ locos medios:⁊ cõtinet q̃ttuoꝛ capła. In pꝛio po/ nit duas ↄſiderationes. Pꝛia eſt:ſi opponẽs velit ↄſtruere vel deſtruere aliqð pᷣdicatũ de aliqᷓ ſubie/ cto/cõſiderandũ eſt ad caſus ⁊ ad cõiugata: nã ſi cõiugatũ vniꝰineſt cõiugato alteriꝰ:x caſus ineſt caſui:⁊ pꝛincipale pꝛincipali:vt ſi iuſtum eſt bonũ/ iuſte agere erit bũfacere.Scðᷣa:ſi opponens velit cõſtruere aut deſtruere aliqð pꝛedicatũ de aliquo ſubiecto:nõ ſolũ reſpiciẽdũ eſt ad caſus ⁊ cõiuga/ ta:ſed etiã cõſiderandũ eſt ſi ↄꝛiũ vnius ineſt 5ↄꝛio alterius: vnde ſi bonũ nõ eſt de neceſſitate ſuaue/

nec malum crit de neceſſitate triſte.

¶ Ampli'ꝰ in generationibꝰ ⁊ coꝛruptio nibus ⁊ coꝛrumpentibus et efficientibꝰ.

¶ Iſtud eſt ſcðᷣm caplm in ã̊ docet termĩare pꝛo/ blemata ꝑ locos a gñatione ⁊ coꝛruptione.Et po/ nit tres ↄſideratiões. Pꝛia:ſi velimꝰoñdere boni⸗

8

II

tatt vl maliciã aliqͥrũ/ debemꝰ inſpicere ad genera tiones:qꝛ ſi generatio ipſoꝛũ ſit bona/ipia ſunt bo na:ſi ðᷣo ſit mala/ ipſa ſunt mala. Scðᷣa: ſi velimꝰ oſtẽdere bonitatẽ vel maliciã aliquoꝛũ /inſpiciẽdũ eſt ad coꝛruptiones:qꝛ ſi ſint bone/ illa ſunt mala: et ſi ſint male/ ipſa ſunt bona:nã cuiꝰ coꝛruptio eſt bona/ipſum totũ malũ eſt. Tertia:inſpiciendũ eſt ad generantia ⁊ coꝛrumpẽtia:qꝛ qͥrũ generatio eſt bona/ipſa ſunt bona:⁊ qᷓrũ mala/ipſa ſunt mala.

¶ KRurſum in ſimilib/ ſi ſiliter ſe habẽt:

vt ſi diſciplina vna pluriumſet opinio.

¶ Iſtud eſt tertiũ capłm in q̊ ponit duas ↄſidera/ tiones inſpiciẽdo ꝑ locũ a ſilI.Pꝛima:ↄſiderandũ eſt in ſikibus ſi ſiliter ſe habeant: vt ſi diſciplina ſit vna pluriũ/opinio erit vna pluriũ. Scvða: in ſilibꝰ

nõ ſolũ opoꝛtet inſpicere ad vnũ/ſʒ etiã ad multa: qꝛ aliqñ aliq̃ cõueniũt in aliq̊ſet tñ differũt in alio: ſicut cõtingit plura ſcire /itelligere autẽ nõ. ¶ Cõ/ ſequẽter docet inſpicere ꝑ locũ a magꝭ ⁊ minꝰ. Et ponit q̊̃ttuoꝛ cõſideratiões.Pꝛia:ſi aliqð p̃dicatũ aſſignet᷑ ineſſe alicui ſubiecto:videndũ eſt ſi ad in/ tẽtionẽ ſiecti /ſequat᷑ intẽtio pᷣdicati:ſi ſic/cõſtruẽ dum ẽ ꝓblema:ſi nõ/ deſtruẽdũ eſt:vt ſi voluptas

eſt bona/ maioꝛ voluptas eſt magꝭ bona. Ex quo

paſſu elicit᷑ hec auẽtas:ſi ſimpłr ad ſimpłx/⁊ mag 3

ad magꝭ:q̃ dʒ ĩtelligi in pᷣdicationibꝰꝑ ſe.Scda:ſi

aliqð pᷣdicatũ aſſignet᷑ ineſſe duobꝰ ſßiectꝭ/cõſide/

randũ eſt ſi ineſt illi ſᷣiecto cui mag videt᷑ inelſe:

et ſi nõ/deſtruẽdũ ẽ ꝓblema. Tertia:ſi duo pꝛedi/

cata aſſignent᷑ ineſſe alicut ſubiecto/ videndũ eſt ſi illð qð minꝰvidet᷑ ineſſe inſit:qꝛ ſi ſic/ↄſtruẽdũ eſt

ꝓblema.Quarta:ſi velimꝰ videre de duobꝰpꝛedi⸗

catis an inſint duobꝰ ſiectꝭ /videndũ eſt ſi pᷣdicatũ

qð minꝰ videt᷑ ineſſe ſuo ſhᷣiecto ei inſit: qꝛ ſi illud

qð magis videt᷑ ineſſe nõ ineſt/ nec reliquũ inerit.

¶ Ampli' autẽ ex appoſitione ſi alterũ

ad alterũ appoſitũ facit bonũ vel albũ. ¶ Iſtud eſt ãrtũ caplm ⁊ vltimũ in q̊ ponit atiq̃s coſiderationes inſpiciẽdo ad ea que vident᷑ ineſſe alicui. Pꝛima:ſi aliqð appo ſitũ alteri faciat Piu⸗ tale ⁊ pꝛiꝰ non erat tale/ appoſitũ eſt tale. Scðᷣa:ſi appoſitũ alteri faciat ipſum mag; tale/jipſuʒ appo ſitum eſt mag tale:⁊ ſolũ valet ille locꝰ in his que ſuſcipiunt magꝭ et minꝰ. Tertia:ſi aliqͥd ineſt ᷣm magꝭ ⁊ minꝰſetiã ineſt ſimpfr:ſʒ nõ ecõtra:qꝛ młta inſunt ſimplr/q̃ nõ inſunt hᷣm magꝭ ⁊ minus.Ex qᷓ ↄſideratione hr̃ ꝙ cõparatiuꝰ ꝑꝛeſupponit ſuũ po ſitiuũ. ¶ Deinde ponit vnã ↄſiderationẽ ꝑ locũ a toto integrali: ſi aliqͥd ineſt ſᷣm partẽ integralem ſuſcipientẽ denoĩationẽ totius/ tunc illud ſimpłr ineſt: vnde að nõ ineſt ſimpłr/nõ ineſt niſi hm qd: boc eſt iᷣm partẽ integralẽ/ aut partẽ tẽpoꝛis/ aut partẽ loci:et qͥcqͥd ineſt ſᷣm partẽ tꝑis vei loci/ſſim/ pliciter ineſt. Cõtra að ponit inſtantias:qꝛ non ſe quitur/ aliq̃ ſunt naturałr ſtudioſi:;ᷓ ſunt ſtudioſi: etiã nõ ſequit᷑// egrotis expedit dieta:& dieta expe/ dit.Siłr nõ ſequit᷑/in aliqͥ loco eſt tm̃ vnũ:& eſt tm̃ vnũ.Sitr nõ ſequit᷑/ bonũ eſt mactare patrè in tri- balis: ¶ᷓ bonũ ẽ mactare pr̃eʒ. In oĩbꝰ iſtis ↄñtüjs cõmittit᷑ fallacia ſᷣm qͥd ad ſimpfr.Ex qᷓ textu elici⸗ tur cõe dictum:qð ſimpłr dico /ſine addito dico. vtrũ ↄna econtrario teneat in 5di Querit ctoꝛijs ⁊ non ↄña in ipſo:⁊ vtrum ↄña in ipſo teneat in alijs ↄꝛijs:⁊ nõ ↄſa econtra/ rio. ¶ Urguit᷑ pꝛimo ꝙ non:qꝛ ↄña ecõtrario non tenet in oibꝰ ↄdictoꝛijs:qꝛ non ſequit᷑/aĩal eſt non