Druckschrift 
Magistri Petri tatareti com[m]entraij in Jsagogas Porphyrij et libros logicoru[m] Aristotelis accuratissime recogniti / Annotat in marginibus si quando author, vt pleru[m]q[ue] solet, in hisce com[m]entarijs ex Scoto quippia[m] desumpserit
Entstehung
Seite
86r
Einzelbild herunterladen

Topicoꝛum

A ſitum babeat zꝛiũ ſᷣm vnã ſᷣcationẽ non ſᷣm aliã/

ipm miłtipler: dat duo exẽpla. Pꝛimũ delecta⸗

tioni/q̃ in potu /ꝛiat᷑ triſticia eſt in ſiti: delecta

tioni vᷣo e in ſpeculando nihil /ꝛiũ: hᷣ nomẽ delectatio ðꝛ młtiplr. Scðm exẽplũ/ huic ama re hᷣm aĩam/ꝛiat᷑ odire ſᷣm aĩam: ſʒ amare hᷣm coꝛ poꝛalẽ actũ nihil 3ꝛiũ. Tertia ↄſideratio: ſi noĩa /ꝛia in vna pᷣcatione hñt mediũ in alia/tũc di cunt᷑ eqͥuoce:vt albũ nigrũ in coloꝛe hñt mediũ/ ſed in voceꝛiðo dicunt᷑ equoce. Quarta cõſide ratio:ſi ↄꝛia in vtraq; ᷣcatiõe habeãt mediũ: illð ſit idẽ/tũc illa ↄꝛia ſunt młtiplicia.Quinta cõſi deratio:ſi /ↄꝛia in vna acceptione habeãt plura me dia: in alta habeãt niſi vnũ mediũ /tũc illa ſunt młtiplicia.Deinde ponit vnã cõſiderationẽ ex pte ʒdictionũ /que talis eſt:ſi ↄdictoꝛiũ alicuiꝰnoĩs ſit multipler ſetiã et tale nomẽ:vt videre vnoo idẽ eſt hr̃e viſum. Alioo idẽ vti viſu:& vi/ dere ðꝛ multiplr. Deinde ponit vnã ↄſideratio/ nem ex ꝑte pꝛiuatiue oppoſitoꝛũ: ſi vnũ pꝛiuatiue oppoſitoꝝ dicat᷑ multipłr/⁊ reliquũ:vt ſi ſenſibile dicat᷑ eqͥuoce de ſentire ſᷣm aĩam/ ſentire ſᷣm coꝛ pusꝛita ĩſenſibile dicek mktipkr. Deĩde ponit vnã cõſiderationẽ inſpiciẽdo ad caſum/ã tals:ſi ali/ ᷣncipale dicat᷑ multipfr/ caſus ab eo deſcẽdẽs dicet mktipkr:vt ptʒ de ſanatiuo ſanitate. Dein/ de ponit tres ↄſideratiões ex parte pᷣdicamẽtoꝛũ. Pꝛia:ſi oppoſitũ ꝓpoſiti ſit in diuerſis generibꝰ/ ipſuʒ eſt młtiplex.Scðᷣa: ſi ꝓpoſitũ cõuentat reb⸗ diuerſoꝛũ generũ ſbᷣalternatim poſitoꝛũ/ iᷣm mltiplex:vt hoc nomẽ aſinꝰ/qð in vna fᷣcatiõe ſua eſt idẽ aĩal: in alia qͥddã genꝰ vaſis. Tertia: ſi terminꝰ ↄꝛiꝰ termĩo ꝓoſito reperiat᷑ in diuerſis

generibꝰ ſubalternatim poſitis młtiplex:ꝗꝛ ſi

vnũ Zꝛioꝛũ dicat multipliciter/ etiam reliquũ. Zifferentias autẽ et in ipſis generib

4e ſunt ad ſeinuicẽ perſpiciendum. Iſtud eſt q̃rtũ capłm in phus determinat de alijs duobꝰinſtrumẽtꝭ abundãdi.ſ.de dꝛñarũ inuẽ tione/ ſilitudĩis ↄſideratiõe. Et pꝛĩo ponit duas ↄſideratiões de dꝛñarũ inuẽtiõe. Pꝛĩa ↄſideratio: ↄſiderãda dꝛña illoꝝ ſũt eiuſdẽ generꝭ:vt dꝛña de iuſticia/foꝛtitudine /pꝛudẽtia /⁊ tẽperãtia: ſũt ſtᷣ Sſᷣtute.Scðᷣa ↄſideratio:ↄſiderãda dꝛña illox ſũt diuerſoꝝ generũ. Deinde ponit duas ↄſi/ deratiões er ꝑte ↄſideratiõis ſilitudis. Pꝛĩa eſt: ſilitudo q̃rẽda in ilt ſũt diuerſoꝝ generũ ꝓpin qᷓrũ/ reſpiciẽdo vtrũ vnũ ſic ſe habeat ad alið ſicut reliquũ ad altud: vt ſicut ſe diſciplina ad diſci/ plinatũ /ita ſenſus ad ſenſatũ: ſicut ſe viſus in oculo/ita mẽs in aĩa.Scða ↄſideratio:oꝑtet reſpi cere ad illa ſunt in eodẽ genere: ſi in illis aliqd idẽ reperiat᷑/illa ſunt ſilia: vt aſinꝰ in aĩali.

Vtile autem quotiens dicitur quidẽ

conſideraſſe ad manifeſtum.

Iſtud qͥntũ caplm vltimũ huiꝰ libꝛi in de/ termĩat de vtilitatibꝰpᷣdictoꝝ inſtrumẽtoꝝ:dicẽs pꝛio mftiplicis diſtinctio vtilis ad tria. Pꝛĩo/ ad manifeſtãdũ ꝓpoſitũ:qꝛ manifeſtationẽ mul upfieis fit manifeſtatũ oñdit᷑. Scðo eſt vtilis ad fiat diſputatio ad rẽ/⁊ non ad vocẽ ſeu no men. Tertio vtilis ad ꝑalogicari: qꝛ ſi rñdẽs diſtinguat młtiplex/nõ ꝑalogigat᷑.Et ſubdit q cõtingit vᷣa młtiplicia ꝑalogicari:ſʒ ſolũ illa ſunt in vno fenſu vᷣa/x⁊ in altero falſa. Scðo ſᷣdit q ꝑalogicare ſpectat ad dialecticũ /ſʒ magꝭ ſpe

ctat ad ſophiſticũ. Conſequẽter dicit dꝛñarũ

Fo. 86

inuẽtio vtilis ad duo.Pꝛio:ad ſyllos de eodẽ et diuerſo:qꝛ oñdẽs diuerſitatẽ aliqͥrũ media ad oñdendũ illa eẽ eadẽ.Scðo vtilis ad diffini/ tiones: qꝛ vnũqðq; diffinit᷑ dꝛñas ꝓpꝛias q̃s differt ab alijs. Cõſequẽter diẽ ſiłitu dinis cõſi/ deratio vtilis ad tria.ſ.ad inductionẽ/ ad ſylłos ex hypotheſi et ad diffinitiões. Pꝛimũ ꝓbat: qꝛꝑ inductionẽ aliq̊ ſili reperto in ſingularibꝰ infertur vle. Scðᷣm pꝛobat:qꝛ ſyllos ex hypotheſi ſiue ſylkos a trãſſumpto onñdit᷑ illð cõuenit vni/ ſilr ↄuenit alteri. Tertiũ ꝓbat:qꝛ ĩ diffinitiõe pꝛĩio ponit᷑ genꝰvf aliqd e in mſta ſũt ſilia.

ν vtrũ diffinitiões ꝓpõnis dialecti/ Querit ce ꝓblematꝭ ſint a pho ſufficien ter aſſignate. Arguit᷑ pꝛĩo non: qꝛ nulla ꝓpõ dialectica interrogatio:qꝛ oĩs ĩterrogatio habet modũ ꝗᷓſtiõis:ſʒ ꝓpõ dialectica ponat᷑ in ſylło/ modũ queſtidis:igit᷑. Scdo ſic:diffinitio ꝓpblematꝭ eſt bona:igit᷑. Añs ptʒ:qꝛ ꝓblema ꝓpõ ſpeculabił:a male ðꝛ ſpeculatio. Ter/ tio ſic:ſi oẽ ꝓblema eẽt ſpeculatio/ſeq̃ret᷑ ha beremꝰ aliqᷓ ꝓplemata ſcĩarũ pꝛacticarũ /qð eſt fal ſum:igit᷑. Auarto ſic:ibi diffini ꝓblema diale cticũ: male dðꝛ ꝓblema dialecticũ vnũ mẽbꝛũ diuidẽs ꝓblema. Quinto ſic:ſi diffinitio ꝓble/ matis eſſet bona/ſequeret᷑ oẽ ꝓblema eſſet mo⸗

rale: ſolũ pꝛoblema moꝛale cõtendat ad electio

nem vel fugam. In oppoſitũ eſt phus in textu. In queſtione erunt tres articuli. Mtũ ad Purnü, . 7. 144 p declaratiõe dionis Pꝛio ſciẽdũ ꝓpõnis dialectice ſup/ ponit᷑ pꝛimo interrogatio capit duplr.Anoo ꝓpõne cui addit᷑ ſignũ ĩterrogatiuũ: ſic capit᷑ in dione ꝓpõnis dialectice:ita ſenſus/ ꝓpõ dia/ lectica ĩterrogatio.i.ꝓpõ cui addit᷑ ſignũ ĩterro gatiuũ. Zlioo capit᷑ aggregato ex ſigno ĩiterro/ gatiuo ꝓpõne iĩterrogata: ſic capit᷑ in diffi/ nitione ꝓpõnis dialectice:qꝛ vt ſic põt poni in ſylko dialectico. Supponit᷑ ſcdo ꝓbabile ca/ pit᷑ dupkr. Anoo vt ꝓpꝛiũ ꝓpõnis dialectice con uertibile ipᷣa ꝓpõne dialectica: ſic capit᷑ in dĩone ꝓpõnis dialectice:qꝛ tunc eſſet nugatio/cũ dĩo adderet᷑ ĩmediate diffinito. Alioo capit᷑ large ꝓpõne apparẽter ꝓbabilis: ſic capit᷑ in dĩone ꝓpõnis dialectice:ita ſenſus/ ꝓpõ dia/ lectica ĩterrogatio ꝓbabił.i.ꝓpõ ĩterrogata ap/ parẽter ſeu ve ꝓbabilis. Tertio ſupponit᷑ ali qͥd eẽ manifeſtũ oĩbꝰpõt ĩtelligi dupfr. Anoo certi tudinałr et indubitãter:et ſic ꝓpõ videt᷑ ſic oĩbꝰ dialectica. Alioo foꝛmidine de oppoſito: ſic ꝓpõ ã̃ videt᷑ oibꝰ iſto ðꝛ eſſe dialectica. Ex q̊bꝰptʒ dĩo ꝓpõis dialectice ſufficiẽter poſita. &‿α gqp declaratione diffi⸗ Gcdðo ſciẽdũ nitionis ꝓblematꝭ ſup ponit᷑ pꝛĩo phᷣs hic accipit ꝓblema dialecticũꝓ ꝓpõne ꝓbabili foꝛmidie termĩabili ꝑp rõnes pꝛias dialecticas/ſiue cõponat᷑ ex terminis logi calibꝰ ſiue: ſic capi᷑ ꝓblema dialecticũ dif finit in textu. Alioo põt capi ꝓpõne ꝓbabili foꝛmidine termĩabili ꝑꝓpꝛas rõnes cõpoſitas ex termĩs logicalibꝰ: ſic capit᷑ ðꝛ œ& ꝓblema dia/ lecticũ vnũ mẽbꝛũ diuiſionis ꝓblematt. C Sup ponit᷑ ſcðo in dĩone ꝓblematꝭ capit᷑ ſ pecdla tio ꝓut diſtinguik 5 pꝛaxim:ſʒ capit᷑ ꝓpõne ſpe culabili vel cogſcibili rõnes ꝓbabiles ad vtrãq; partẽ ↄdictionis. Supponit᷑ tertio; ꝓblema accipit vtrãq; partẽ dictionis.ſ.affirmatiuã ne gatiuã:inter ãᷓs fit diſputatio ereg iðo in dif 2

4*