11 Utirir 1 ull, Irg Wiſ. 1. a dw p ſe L Neg Kolod ho P du 1uapleralc, ſunr dw, Arse eJ dfnh e de * üeturamin. Ker 8. ADlll etaroi he⸗ Lal Sument Aäud
utmm manull 3e dilet nonval er
Amſannſtitatomen M detwammialienatig rulls, cimper M d. Pas, titadixerim) an anioresſont, teſtame ü eraqp acere, quæ q d
9
vFero, cumteſtament an atis couitnplanumq if allegationibus, exiſe, a Uatas dniſſet feciſſen iâ* Kuramſacientis Ath nus, quiſtexfuroreſſ i it detũctus, dixeritht ſe furorem teſtamentſt i vimüeſſetadmiſſo,D a ntuliſſetſibimanusdh i eum diGaſſeconſtatit u morbibabent inteni
B
auxdam ſniotis menl d
tempore furoti ptorn it rorem factũ eultim fradum eſt author.d M di Baldichopinlo i ld 412 5 1 nemnono 14* geeo d 90 cepta elt q dmotex Bal G.,ld onappafe Pal. G44, b 2 4 ll ſiue uæchmeius pt 1 winpropollo 1 d gunbl 1 4 6 (nodicelideratll 0 hunumd Gdinatsselleyvtm 8 roximo cohd 1 p⸗ 11 be ihilomagis deb a nari nihllomòe 1 Bddumqheull, 1 8 11 4189. 2 „oreforofl hun tö, xpie(m. N 2 . A1furiolum 3 l.1nn Fjonem 2 or ditnein emDd— erpl .Paulo Ccha ollo,„Tart. b lemndlu bari, Ale⸗ Jwnun ſe „ 1¹. Gibus lans 31 8 ual
DEGISI0 IL.
exiſtimetur, nihil intereſſe ratis, mox poſt animi alienationem teſtamentum factũ di- catur, an ex interuallo magis. modò, quod eo cautum eſt, homini ſanæ mentis conue- niat. Quotiens itaq; ambigereturab eo, qui quandoq; ſaperet, quandoq́; deſiperet, tem⸗ pore ſanæ mentis teſtamentũ factum nec ne eſſet, illis authoribus, exordinationis qa- litate cenſeri conſequens eſſe.& ita porrò fit: vt ſiue Oldradi ac Baldi ſequamur opi- nionem, ſiue aduerſam, vtriq; conueniẽter teſtamentum, rectè& ſapienter factum, à quandoq; furente, quale in propoſito eſſe uz cõſtat, valere dicamus. Quod ¼& Bartoli ſententiæ, actus qualitatem inſpiciendam ſimiliter exiſtimantis, congruit. Tracta. de teſtib. õ. oppoſita prudentiæ. nu. z. Licertin perpetuòfurentib. vetus ſit ac anceps inter legum Interpretes, ea dere quæſtio, alijs Bald..itẽ furioſ.Inſt.quib.no.eſt permi.fa. teſt. Iaſ.d.l. furioſum.col.ꝛ. in 4. limi. ibi. ego dubito.& Philip. Deci.d. l. furioſum. col.
2. nu.:4. limit. 3. ibi.& certè iſta opinio. recte ac ſapienter a furioſo factum, tanq́; caſu fa- ctum, repudiantibus, irritumq́; eſſe volen- tibus:alijs Ioã. And. c.fi. de ſucceſsio. ab in- teſt. Roma.d.l. furioſum. contrà ſequendũ u4 exiſtimantibus, qui t inter cætera, illuſtre exemplum proferunt teſtamenti, àa Tudita- no quodam certæ ac notæ inſaniæ homine ſeripti,& Romæ centum virorum iudicio confirmati, conſiderandũ magis exiſtiman- tiũ, vt Valerius Maximus refert, quid ſcri- ptum in Tabulis eſſet: quam à quo ſcriptũ. n15 Priorſſententia, vt mea fert opinio, in bre- uioribus teſtamentis recipi poteſt. Poſſe e- nim furioſum caſu, pauca verba ritè conti- nuare, Arg. c. fi.de ſucceſs. ab inteſt. vtputa Lucius hæres eſto, quibus ſolis teſtamentũ rectè nũcupari Domitius Vlpianus lib. 28. Digeſt. l.1. de hęred. inſt, ſcribit. Non etiam longius teſtamentũ dictare,& quo dplurib. conſtat articulis. Qua in re, quia prudentia opus eſt& animi iudicio, certum erit, ſanæ mentis argumentũ ſapienter teſtamentum nũcupaſſe, vt meritò qui furioſus fuiſſet, re⸗ 1i6 ſipuiſſe exiſtimetur. Namtſi exalienis deri- dendisq́; ſermonib. furor arguitur, d. l. ob quę nitia. Do.d. l. furioſum. dilui contrà ex 4 ſapiẽter dictis ſuſpicio furoris debet. Nihil 5 tenim tã naturale eſt:quam ex contrarijs cõ- traria proficiſci,& t idcircò ex cõtrarijs effe- ctis, cauſas contrarias deprehendere prom- ptum eſt:l..6.interdum. verſ.item.ff.de æ-
u dil. edict. quod in propoſita ſpecie maximẽè ꝰ dicendũ videtur. Namthominem ſapere, ſe⸗ cundũ naturam eſt; deſipere verò,& ratio-
—ö—jj——
1T VANICA I. 15.
nis eſſe expertem, id humanæ naturæ repu- gnat. Vnde fit, vt in dubio ſanæ eſſe mentis, quiſq; præſumatur. l. ne Codicillos C. de Codicil. Adde, furorẽ fingi poſſe. Propter- 120 eaq́; t conſtitutum eſſe, vt, qui per furorem cædem feciſſe dicetur, ita demũ pœnæ exi- matur, ſi ſimulatę dementiæ, nulla ſubſit ſu- ſpicio, quod in perſona Aelij Priſci, qui ma- trem interfeciſſet, Diuus Marcus& Cõmo- dus Scapulę Tertyllo reſcripſerunt, l. diuus ff.de oſfi. Præſi. iuſſo, nõ aliter de parricidij poœna diſsimulare, quam ſi nullũ ficti furo- ris eſſet argumentũ: quod& diuos fratres in ſimili ſpecie putaſſe, Domitius Vlpianus eſt author. l. congruit.§. furiofi. ff. de offic. 121 Præſi. Eodem ſpertinet, quod idem Domi- tius Vlpianus li.27. Digeſto. l. obſeruare. de cura.furioſ.ſcribit, obſeruare Prętorẽ opor- tere inquiens, ne cui temerè, tanquam furi- oſo aut dementi det curatorem. Pleroſq; e- nim furorem fingere ait, aut dementiã, quò magis eo commento, neceſsitatem munerũ 122 ciuiliũ effugiant. Bartolus Tract. de teſtib. 9.oppoſita prudentiæ, nu. 4. ſe à natu gran- dioribus, accepiſſe refert, Peruſij, vnde illi origo fuit, fuiſſe quendam, qui fraternã cæ- dem, ſimulata per biennium amentia, inter- fectore fratris occiſo, dum eum dementem, vt ſimulabat, creditum non caueret, vltus eſt. Nec vulgariter modò prudentes, id fa- ctitarunt, ſed& eximiæ ſapientiæ viros cõ- 123 mentitio furore vſos accepimus. Nãt Vlyſ- ſes, Græcorum prudentiſsimus, vt Poëtas quoſdam Tragicos prodidiſſe M. T. Cice. ſcribit, nead bellũ Troianum proficiſcere- tur, inſaniã mentitus eſt: ea re vacationẽ mi- 124 litię impetrare poſſe ratus. Contra tSolo, vt Reipub.prodeſſet,& legẽ pernicioſam pa- trię atq; ignominioſam abrogaret, furorem ſimulauit, nec dubitauit, ccœno fœdatus Præconis lapide conſcenſo, quæ ſuis Athe- nienſib. vtilia arbitrabatur, in numeros re- lata, more inſanorum in foro recitare. Igitur cùm furor huiuſmodi ſit, qui fingi poſsit, d. l. diuus.& d. l. obſeruare. difficillima eius erit probatio, nõ quoq; prudentiæ, qua qui caret, eam ſimulare per rerũ naturam intel- ligi non poteſt.
Secundum quæ, vt eò, vnde me diſpu- tationis ſtudium auerterat, redeam, dicere oportet, defunctum ex ijs, quæ poſt illatas ſibi manus dixiſſet, feciſſet, reſipuiſſe, aut certè pro eo habendum, cuius mentis alie-
1²5 natio perpetua nõ eſſet. Quaſde re in eo fu- rioſo, qui quandoq; ſapienter quid feciſſet, Andreę Siculi extat reſponſum, Conſ.s. in- cip. Clementiſsimi dei. col.6. vol, exiſtimã-⸗ C ij tis id,