Teil eines Werkes 
[2] (1547) D. Ludouici Pontani Romani ... Lectura aurea & copiosa, super Secvnda Parte Digesti Veteris
Entstehung
Seite
71v
Einzelbild herunterladen

i n 1 1 1 1f. f

14

15

teſtamento loquente, ius gentium efficitur in totum ius ciuile: vt jA. ius autem ciuile. ff.de iuſtitia a iure. Sed de iure cinili nulla ex tali teſtamento obligatio oꝛitur de iu regentium, id eſt naturalis oꝛiretur: tamen illa oꝛiret ex teſtamento immediate:ſed ex cõſenſu pꝛeſtito per be redem in aditione bereditatis teſtamento mediante: vt d. L. apud Julianum.ſed talis conſenſus poteſt cade⸗ re:qꝛ bereditas põt adiri, vt iam dixi. igit᷑ bec i falſa. Secũda ratio eſt:qꝛ⁊ ali quãdo pꝛeter cöſenſam oꝛitur naturalis obligatio, vbi equitas iuregen. vel Se ralis ſuadet, oꝛiatur: vt patet exemplum in.iſi pupilli- in pꝛin. ff de neg. geſt. in.l. ſoluͦ. ff. de iniur. Sed equi⸗/ tas naturalis boc ſuadet, diſpoſita per teſtatoꝛem, l cet inſolenniter, executioni mandant᷑: tum qꝛ intereſt de⸗ functoꝛum vltimas eoꝛum voluntates valere:vt.l. quia. ff de interro.act.tum etiam q intereſt reipub. yt in.l.vel negare. quẽadmo.teſta. aper. igitur ⁊c. Sed ad iſtud reſ⸗ pondeo, ex quo vt ſupꝛa dixi, teſtatoꝛ faciendo actum pꝛeſumit ſe nolle obligare ex eo facto. per. d.l. ſolũ.in fi cum alijs alleg. Merito non eſt equum, ex eo natu⸗ ralis oꝛiatur obligatio.arg.j.de dona.l.ex hoc iure. cum ſimij. de reg.iur. Regu.inuito non dat᷑ beneſiciũ. Pꝛe/ terea dicit extra cõſenſum oꝛiri naturalẽ obligatio⸗ nem, vbi equitas dictat:pꝛocedit vbi remanet firmum fa ctum, ey quo illa oꝛiatur:vt.d.l.ſi pupilli.vbi aderat firmi tas geſtionis negotioꝛum:vt.d.l.non ſolum.j. vbi ade rat firmitas cõmiſſi delicti. Sed in caſu noſtro non adeſt aliquid firmum, ex quo bec obligatio oꝛiatur: vt pꝛoba- bo igitur ⁊c.Quod non adſit pꝛobo: qꝛ decedens te/ ſtamento non ſolenniter facto, dicitur decedere inteſta⸗ tus:ꝛ⁊ conſequenter ſine eo:vt inſti.de hered, que ab inte- ſta.in pꝛin. eſſet ſi remaneret firmum teſtamentum. Quia quandiu ex eo ſuccedi poteſt, ceſſat cauſa inteſta⸗ ti:vt.l.quãdiu.de acquir.hered.cum ſimi. Tertio pꝛo bac opin.allegantur tres caſus legum ſᷣm eum. pꝛimo.l. in teſtamento.de fideicom.libe. Sed ad illam reſponde, ibi tex.dicit pie beredes facere, ſi voluntatem teſtato- ris. licet inſolennẽ excuti fuerunt Non tamen per hoc ſe⸗ quitur:ergo naturaliter obligatur. Quia non valet con⸗ ſequẽtia, hoc eſt pium: ergo naturalis obligatio. Quod pꝛimo pꝛobo per.l.cum is.. mulier.j.eo.per.l.ſcripto. ad fi.vnde lib. per.l.nam ſi parentibus.ff.de inoffi.teſta. Secundo:q ſcio:poſſe cogi diuitẽ iure pietatis ad alen⸗ dum pauperem iudicis arbitrio:vt no. gl.ſing.xlvij.diſt. ſicut bi. tamen non ſequitur:ergo in hoc permanet na⸗ turalis obligatio. Quod patet: qꝛ officiũ iudicis per diues cogitur, nullam pꝛeſupponit obligationẽ. j. de act. emp.l.que colluſionẽ..ſoꝛtis. de ann leg.l. Quintus. ſimi.Et ſi dicat᷑ quomodo ergo eſt in caſu.d.l.ex te⸗ ſtamento.ſilij heredes in teſtamẽto licet inſolẽni qui ma numiſerũt ſeruũ, cogunt᷑ ſerno legata in eodẽ relicta pꝛe ſtare, que debita eſſent, ſi ilia oꝛiret᷑ obligatio cum poſſit eſſe actio ſine obligatione, que eſt eius mater: vt.l. licet.ʒ.ea obligatio.ff.de pꝛocu. Reſp. ibi tenent᷑ be redes de legato reſpectu teſtamẽti inſolẽnis defuncti ex voluntate inſolenne:qꝛ quidẽ agnitio ſolũ eos obli⸗ gat naturaliter, ſed etiã ciuiliter: vt in. d.l. non dubiũ.q.j. C.de teſt. Et ſidicatur licet agnouerint quo ad liberta- tem datã, agnouerũt quo ad legata. Reſpon. de

16 legatis t habẽtibus cõnegitatẽ ſeu coniunctionẽ vna

legato libertatis, idẽ eſt iudiciũ reſpectu cõnexitatis.ar. ff.de rei vendl. religioſis.extra de paro.c.ſuper eo. de

¶7 iudi.cceterũ. ſimil. Et ex hoc apparet, peſſime

quidã mod alleg. caſum ſing.in.d.l. in teſtamẽto. pꝛopter pꝛimã ſolu.in quadã gl.ibi poſitam, dicẽtes ibi eſſe text. aureũ, quẽadmodum vca teſtamentũ per patrẽ factũ inſtit. ninjs etiã inſolẽne:vt in.I.ſi. C.famil.erciſ..l. hac- ſultiſſima. F. ex imperfecto. ſimi.ita etiã valet inſolenne ſiinſtituat teſtatoꝛ vnũ ſibi ſingulari naturali vinculo amieitie dilectionis cõiunctũ, ſi eſſet verũ foꝛet mi⸗ rabile. ibi not.eſt caſus ſᷣm pꝛimãſ ol. gl. que eſt falſa per pꝛedicta. CScdo alleg. tex. C.8de fideiuſ.l. ſi inutili- Bei ad quẽ reſ pondeat᷑ pꝛout ſupꝛa vltimo reſpõdi ad Derde hee andedac. ibi oꝛiat᷑ obligatio, qua aſtringat Lereerd, Eteſtamento, ſed ex agnitione: vt ibi cantat li era.(Tertio alleg..ſi.. de bon. eoꝛũ. ad qs reſpondeo licet text. ibi dicet voluntatẽ defuncti ꝓbari per teſta⸗

audo. Romain ſecundam.ff.veter.part.

mentũ licet irritũ: tamẽ ſequitĩ᷑ ergo ex ili mnuraliercelerpeobernidaenneg eila Pbatzaß tate foꝛmali, cuius defectus impedit naturalem tionem oꝛiri.j. de verb. obliga.lij g. ſi quis ita. Jel liga⸗ ibi loquitur de voluntate alicuius actus dermaſa vt puta de alienatione rerũ pupilli.os autt loquſiua de volũtate obligationis inducta, quo caſu ſoran r l. vnde diuerſitas caſuũ obſtaculũ tollit. CAltindd ſ C.de ſide inſtr.ad quã reſpõdent mod. qdã,ꝙ ibi eſt ciale pꝛopter penã inferendã in heredẽ mendacẽ 1 4 lutio eſt manifeſte falſa:qm̃ caſum habeo per oiĩa diſ ad. d..ſi. inſti. de fideicom. here..ſi. in fi. dicẽtẽq ·nii cõfiteat᷑, cõſe quenter mendaciũ cõmutat ſe aron daſſe expꝛeſſam fidẽ teſtatoꝛi de reſtituẽdo vereditand vel dãdo legatũ tal: velit opponere accomodationin ſe nullã ꝓpter deficientẽ ſolennitatẽ teſti: nibllomind beres ciuniiter naturaliter de relicto, qno dandot. pꝛeſſam ſidẽ teſtatoꝛi dedit, 3obligat᷑. vnde ibi non res le pꝛopter mendacẽ:qꝛ ſi heres confiteat᷑:idẽ eſ un pꝛedicta patet. Sed dic eſt ſpeciale pꝛopter expꝛe;n accõmodationẽ fidei factã per beredè teſtatori. vt bieſt caſus. bec fuit ſcoõa pꝛincipalis cõtraria opi. Petr. Bellaper. quã refert bic Bart. in.d.lcum quisobicti Bal. tenẽtis etiã legata ex minus ſolẽni teſtamẽto t na turaliter deberi,duabꝰ ratiombꝰ ibidẽ relatis, qug refero:qꝛ adderẽ. Hoc idẽ multis ſimilibꝰ ratooni bus foꝛtificat Bal, in. d.l. ꝗs. ego idẽ coꝛrobouo Pii mo per tex.in.l.hac cõſultiſſima.. ex imperfectoiin we bo, pꝛo nullo haberi. C. de teſta. in l.fi. in verbopnull C. famil.erciſ.vbi dicit legiſlatoꝛ teſtamentũ inſoin c defectũ numeri teſtiũ,licet quo ad filios teſtatoais vaii dum ſit: quo ad extraneã ꝑſonã nullo habet᷑( ho, igik dictionẽ illãvninerſalẽ negatiuã, nullo, omnicafuin, cluſiuã inl.a ꝓcuratoꝛe. ſimi. C. mand innuentẽ pnu lo teſtamẽtũ haberi, tam quo ad ius cinuile, q́ᷓ ad ius na turale. Scðo pꝛo eodẽ allego tex inſti. quib. mod teſt infir. circa fi. in ver.ſic neq;.vbi te. foꝛmaliter dicit, nec; ex vlla ſcriptura teſtamẽti.cui aut.iur. deſit,puta ratione defectus numeri, ius aliquod adepturũ, cni relictũ eſt vult igit᷑ expꝛeſſe litera nullũ ius adipiſci legatariumex teſtamento inſolenni defectu aliquo, putanumeri: ergo neq; naturalis obligatiõis vinculũ, neq; cinilis Ter⸗ tio idẽ videt᷑ ꝓbare tex.in.l.ij.in.ij.reſp.C.ſi ꝗs omiſcau. teſta. vbi tex.dicit, legata relicta in teſto irrito, nullo iu⸗ re peti poſſe:ergo neꝙ; iuris ciuilis, neq; naturalis obli- gationis. CQuarto pꝛobop rationẽ:qꝛ ſi naturalis obli gatio ex teſtamẽto inſolẽni oꝛiret᷑, vt voluit cõiter: ergo multo magis eadẽ ex eodẽ in ſolẽni tolleret᷑.arg. de act. obl.l. Arrianus. Sed hoc eſt falſum 5 caſum.Iſi cred toꝛis.C.de fideicõ.igit᷑ ⁊c. Licet ad hãc rationẽ poſſet reſ põſio ꝑcipi ex bis not.gl.in.l.nulio. in verbo, namqco. Pieterea ad idẽ ſi naturalis ex tali teſtamèto oiic obligatio: abſq; eo, heres expꝛeſſe agnoſcẽs volita tẽ defuncti, ad ex ea ꝓmitteret ſoluẽdo, impeciret oluii repetitio, licita foꝛet retẽtio:vt in.l. naturales. 8.de act- obl. in.l.ſideiuſſoꝛ. boc eſt falſum:vt in.l.ſi verſtas. C. de fideiuſ. in.j.ſi iure. C. de manu.teſt. igit ac. CAli mo ꝓbo:qꝛ quodlibet teſtamentũ ex tacitamete teſta⸗ toꝛis, iuris, ba tacitã ↄ2ditionẽ, ſi ex eo hereditas adeai de leg.j.l.hec verba.ergo ſequit᷑ tacita cõditione deſe cta.ſ. bereditas ex inſolẽni teſtamèto adiri nonpoᷣtit in. d.l.ſi vnus. deſicit teſtatoꝛis tacitus cõſenſus: igſt na turalis obligatio ex eo ꝓcedẽs põt oꝛiri. Pꝛetel⸗ ea idẽ ꝓbat᷑.dicit tex.in.l.ſi nemo.j. de reg.iur. inleam quã.C.de fideicõ. in.l.ſi nemo,ꝛ. de teſta.tute.q; bere ditate ex teſtameto adita, omne ius ex eo dependts obñt:ergo ſequit᷑ omne ius reſpectu naturalisᷣc uilis obligationis annullat: q omne dicit ac.(Cel⸗ 19 tia vero pꝛincipalis opi.in pᷣdictis fuit Walin.dcmn ꝗs.quã nemine allegato appꝛopꝛiat ſibi hic Bal. de 8 ii. dicẽs, aut ſtãte nullitate teſtamẽti ob ipſum deſan vnũ aliũ.qᷓ; ſucceſſiſſet ex teſtõ ſuccedit ab inteſtato in caſu ĩpᷣa legata naturaliter debent᷑:q teſtatoꝛ

ilo relinquit, neq; ſuccedẽs pſumit pꝛeſtare aſun 5 in obligãdo rem, ad id de iure tenek. arglcun e indebito. Pꝛobat᷑ autẽ hoc membꝛũ in. l.is anizar gi codi. in.icum pater.. cum eſtimaret. de leg zii poc

daigale,

Gsſ

ahlgavfeltefthe augchausp grlecewedmmat rirviſtämſtde fogoi rebäntanc gichibe Kcat draislegtekamente Trroſeracamſo ranetunedictH nauraipocsdente nöperſupudiea