minationem natyräig, epactolegss egtti d per Falcidliden eguerck q nöͤgoſtnt aut. ſec cũ teſtunigi tu non poſſet poodier 4 Tquedebetur oiix, oteſt pꝛohibeniperi rula omniiiure cfu auf. de beredh fäll redẽ. Itẽ qricn er bonis relichis eerde bbiberi: qeſtilla omni teſta.c.ffich.acreouti iſt de vtédo fruicoann tatoꝛẽ pꝛohiberiadben :quia illa omniiarese tre debetis junargl eſt ꝙ omniiurenyc kceſſe eſt pꝛeſapponeng ario:ſed nõciaitrquuge auoꝛem berecisjal enaturali Sedadta oquam ſaprapoſdicm

lam: qula bodücke alm potnarn 1 ſct declarabiturpè’ ee ut ſed cumtelatnli

Kcartquia caimm Ee,

egatum deberegolnn acidie opponeren,

nat. vnde conſäſoſni

ſuminäüperfiſün,

1 ſe aIſter tah

lohe 9 Uy5

deriqiludnutuna

9

De condictione indebiti. 271

opponi pꝛopter verbũ integrũ:vt eſt caſus in.d.l.ſi.C. ad J. Falci. cui concoꝛ. tex. in.l.ſi patronus. ũ.j. de dona.⁊ in.l. qui id qð j. ad leg.F̊alci Ad quas tamẽ reſponde pꝛout ſupꝛa reſpondi circa.d.l.ſi.vnde verioꝛ videt opi. Petr. tenẽtis id, quod per Falcidiã detrabit᷑ neq; naturaliter, neqꝙ; ciuiliter debitũ eſſe legatario.Et eam cõfirmo plu- ribus rationibus. Pꝛima:qꝛ ſi aliqua obligatio natura⸗ lis ipſi legatario oꝛit in hoc defalcabili, neceſſe eſt ꝙ oꝛia

10 tur ex teſtamento: ſed teſtamentum † eſtde iure ciuili:vt

pꝛobabo:igitur ex eo ſolo non poteſt oꝛiri naturalis obli gatio. Conſequentia tenet, per. l.cum amplius. j. de re⸗ gu.iur. Quod ſit de iure ciuili pꝛobat᷑:qꝛ ſi eſſet iuregen⸗ tium vel naturalis depoꝛtatus, eius factionẽ non amitte ret:vt eſt tex.in.l.quidam.j. de pe. Sed certũ eſt, ꝙ amit- tit:vt in.l.eius qui..inſulam.j. de teſta. igitur.Et hoc vl⸗ tra alios plene examinaui.in.l.teſtãdi.C.de teſta. Se⸗ cũdo arguo ſic:naturalis obligatio eſt illa que oꝛitur, ex cõſenſu:vt.l.Stichũ.H.naturalis.⁊.l.in bis..imperatoꝛ. j. de ſolu. ſed nõ adeſt cõſenſus, neqꝙ; teſtatoꝛis, neq; bere dis, qò defalcabile debeat᷑ legatario: vt infra ꝓbabo:igit naturaliter ſibi nõ oꝛitur. Quod non adſit cõſenſus teſta toꝛis, patet: q ex quo poterat pꝛobibere Falcidie detra ctionem per.d. aut.⁊ nõ pꝛobibuit, videtur in fauoꝛe be- redis cõſenſiſſe detractioni: nõ autem in fauoꝛẽ legata⸗- rĩ, per gl. d. lij. C. de teſta. mili. Quod non adſit cõſenſus ex parte heredis, clarũ eſt:qꝛ ipſe in ſuum damnũ nunqᷓ; pꝛeſumit᷑ conſentire, per regulã. l.cũ de indebito. C Ter tio pꝛobo, ſc; ꝙ ſi id qð detrabit᷑ per Falcidiã debetur le gatario naturaliter: ergo ſequeret᷑, ꝙ perſona eccleſiaſti ca beres inſtituta teneret᷑ hoc detractum legatarijs re-⸗ ſtituere:ne incideret in pactũ pꝛopter retentionem debi ti naturalis:vt no. Inn. C. de immu.ecc.c.qæ pleriq;. Sed talis perſona poteſt defalcare: ⁊ detracta licite retinere: vt allego caſum not.in aut.de bered.⁊ Falcid.circa fi.dũ dicit, ꝙ omnia in ſuperioꝛi aut᷑. dicta locũ habent in per⸗ ſona eccleſiaſtica.⁊ ſuperius dictũ fuerat de permiſſa re/ tentione ⁊ detractatione Falcidie:igit᷑ ac. C Quarto ꝓ⸗ bo ſic:ꝙ per Falcidiam retineat᷑ nõ poteſt in compenſa⸗ tionem deduci:vt.j.pꝛobabitur.Si ergo illud non cenſe tar legatario naturaliter debitũ, cõſequentia tenet, per Letiã, ꝙ vera. j. de compen. Et antecedens pꝛobatur in. l. Plautius.in pꝛin..l.ſilio ⁊ 6lie.j. Ad.l. Falcid. vbi te. di cit retinenti, qð detrabit per Falcidiã, ita demum poſſe doli exceptionem opponiſi ex eodẽ teſtamẽto, quid im⸗ poꝛtat. Certum eſt autẽ, ꝙ ſi boc defalcabile eſſet natu-⸗ raliter debitũ, nõ ſolũ ſi eodẽ teſtamento detinens age⸗ ret ſed etiã ex quacũq; cauſa poſſet ſibi doli exceptio op⸗ poni pꝛopter cõpenſationem.arg.l.ii..generaliter.j. de doli excep.¶ Quinto pꝛobo adiuuãdo rationes Petr. Certum eſt, ꝙ lex ita reſiſtere poteſt naturali obligatio- ni ſicut ⁊ dominio.Caſus eſt.j.eo.l.ſi nõ ſoꝛtem.in pꝛin.C. de legi.l. non dubiũ. cum ſimi. ergo ſequitur qð clauſula l. Falcid. ꝓoſita in. l.linea margaritarũ. ⁊ in.l. Plautius. pꝛealleg.que dicit per Fᷓalcidiã ipſo iure legata reſeca⸗ ri, dz intelligi, ꝙ nõ ſolũ ipſo iure reſecet quo ad dnium tertie partis, que de legato detrabit᷑: ſed etiam quo ad obligationem naturalẽ eiuſdem partis, qua ipſe beres le gatario per pꝛius erat aſtrictus. Quoniã ſequens clau⸗ ſula duo determinabilia, d pariter determinare. l. iam Poc iure.de vulg.⁊ pup.cũ ſimi.¶ Sexto arguo ſic.cer/ tum eſt, ꝙ omiſſam Fᷓalcidiã ſeu nõ detractã: q res lega ta penes legatariũ cõſiſtebat:poteſt heres ꝑ actionẽ pe/ tere. Caſus eſt in.l.legis ę alcidie beneficiũ.⁊.d.l. Plau⸗ tius. ⁊.d. I. linea. ergo ſequitur, ꝙ beres babet in ea Fal⸗ cidiam ⁊ ciuiliter ⁊ naturaliter obligatã. quoniam ſi tãtũ ciuiliter, ſequeret ꝙ actionè beres nõ baberet: qꝛ illa ſo- la de per ſe nõ eſt ſufficiẽs ad actionẽ pꝛoducendã:vt ꝓ⸗ batur ex materia.l.ſi vnus..pactus nepeteret.ff.de pac. ¶ Septimo pꝛobat:qꝛ ſi legatario deberet᷑ ỹᷣ alcidia na turaliter ergo ſequeret᷑, ꝙ illã apud ſe exiſtentẽ poſſetli⸗ cite retinere: vt patet in. l. naturaliter. ⁊.l. eꝑ quibus. j. eo. ſed hoc eſt falſum:qꝛ imo cogit᷑ id defalcabile reddere:vt in. d.l.legis Fᷓalcidie beneficiũ. cũ alijs alleg. in. d.l. Neſen nius.g.ſi. ad.l.Fal.igit᷑ c. C Altimo pꝛobo adiuuãdo ra tionẽ Petr.Certũ eſt ꝙ qñ lex reſiſtit actui, nunqᷓ; ex eo oꝛit᷑ neq; naturalis, neq; ciuilis obligatio. Caſus eſt in d.l.ſi nõ ſoꝛtem.⁊.l‚nõ dubiũ.⁊.l.cũ lexj. de fideiuſ.cum ſ.

Si lex cinilis reſiſtit leganti vltra id, ꝙ legari patit Fal⸗ cidia:vt in.l.j.in pꝛin.ad.l. Falci. igit non oꝛit, neq; ciuilis, neq; naturalis. Et licet dicat Bar. reſpõdẽdo, ꝙ imo lex Falcidia non reſiſtit actui legandi: ſed ſimpliciter nõ aſſi ſtit. Tamẽ ſalua reuerentia ſua, boc eſt falſum. Pꝛimo ꝑ caſum in.l.lex Fᷓalcidia ſi interueniat. in verbo, contra.i. Falcidiã. Secundo ⁊ caſus eſt expꝛeſſus inſti. eo.tit. circa pꝛin. Tertio ꝓbo ratione: qꝛ ſi vero nõ eſſet atra.l.ᷓ pꝛe- ter, ſequeret᷑ ꝙ pena adiecta pꝛobibitioni legis Falcid. per teſtatoꝛẽ, poſſet ab herede detrabẽte peti. Caſus eſt in..ſtipulatio iſta.. alteri. de ver. obli. Sed iſtud eſt fal⸗ ſum:qꝛ ̊ caſum expꝛeſſum.l.qð de bonis..j.j.ad.l. Falci. igit᷑ ⁊illud eſt, qò ſequitur. Et ꝑ hoc dicta opi. Pet. red⸗ ditur verioꝛ ad quã foꝛtificandã alia induxit. d. Bal.⁊ ſa⸗ tis potẽtia in.d.l.cũ quis.que non refero:qꝛ nõ adderem.

12 ¶ In ea. gl. ibi, itẽé 1 † in legato minus ſolenni ⁊c. Deci⸗

3

dit igitur gl. hic, ⁊ in. d.l.cũ quis. ꝙ legatum factũ in teſta mento minus ſolẽni debet legatario naturaliter:licet nõ ciuiliter:hoc firmans in quibuſdã libꝛis per.l.fideicom. j. eo. Eld quã reſpondeo, ꝙ imo ibi innuit᷑ contrariũ. Di citur enim ꝙ ita demũ ſideicõmiſſum per heredẽ ꝓmiſ⸗ ſum aut ſolutũ eꝑ inſolenni teſtamento, nõ poteſt repeti per heredẽ, ſi ſciens indebitũ ſoluerit: qꝛ tunc videt᷑ do- nare:ergo a contrario ſenſu innuit, ꝙ ſi ignoꝛans ſoluiſ⸗ ſet poſſet repetere:vel ſi ignoꝛans pꝛomiſiſſet poſſet exce ptionem obijcere:qꝛ nõ eſſet ve rũ, ſi foꝛet naturaliter de- bitũ:qm̃ tunc ſoluti repetitio etiã erroꝛe, ‚ieri non poſſet: vtãj. e.l. ſi id ꝗð.⁊j. eo.l.naturaliter. Idẽ tamen, ꝙ boc ſir mauit gl. in.l.ſi poſt diniſionẽ. C. de iur.⁊ facti ign.tali ra⸗ tione:qꝛ ſicut ſe babet Sctus inutilis ad obligationẽ: ita pariter, ſc; ⁊ vltima voluntas fimiliter inutilis: cũ de vno ad reliquũ pꝛocedat.arg.de leg.j.l.ſeruum filij.. eũ qui chirographũ. cũ ſimi. Sed cõtractus inutilis parit obli/ gationẽ:yt eſt caſus in.l.an inutilis.j.de accep. Scðm pa tet ad literã:igit᷑ ⁊ inutilis vltima volũtas.⁊ bac ratione idẽ ſequutus fuit Jac.de Rauen.ad quã reſpõdeo, ꝙ. d. l.an inutilis. loquit᷑ quãdo cõtractus acceptilationis eſt inutilis reſpectu materie:vt puta: qꝛ interpoſita fuit ac⸗ ceptilatio ſuper cõtractu, qui re cõtrabit᷑·, nõ aũt verbis: quo caſu illa reſpectu materie inutilis parit obligationẽ naturalẽ:vt in eo.tit.quo caſu reſpectu foꝛme non ſerua⸗ te nõ oꝛiret᷑, neq; ciuilis, neq; naturalis obligatio, per. l. eũ qui.j.de conſti.pec.⁊ not.gl.in.d.l. an inutilis. Sed cũ in caſu noſtro teſtamentũ ſit nullũ reſpectu foꝛme deficiẽ tis in ſolẽnitate:igit᷑ ex eo tũc nõ dʒ oꝛixi naturalis: quẽ⸗ admodũ nõ oꝛiret᷑ ex Sctu per ſupꝛadicta. Hanc eãdem ſecutus fuit Gut.ea ratione, ꝙ naturalis obligatio oꝛit ex cõſenſu:vt.l.in bis.. imperatoꝛ.⁊.l. Stichũ.. natura⸗ lis.j. de ſol. Sed in dicto teſtamẽto adeſt cõſenſus teſtato ris. licet inſolenniter pꝛeſtitus. Itẽ fingit᷑ adeſſe cõſenſus beredis:qꝛ fingit᷑ eſſe vna ⁊ eadẽ perſona cũ defuncto:vt in aut.de iureiur.a moꝛiẽ.pꝛeſti.circa pꝛin.igit᷑ ⁊c. Ad boc reſpõdeo, ꝙ falſum eſt ꝙ cõſenſus teſtatoꝛis adſit in debẽdo legata:qꝛ qñ quis pꝛeſtat t cõſenſum actui, quem ſcit eſſe nullũ:nõ videt ſe velle obligare, ſed potius 5be⸗ re. Tex. eſt in. d.l. an inutilis. ⁊ in. l. nõ ſolũ. ad f. de actio. ⁊ obli. vnde nõ adeſt cõſenſus eꝝ parte teſtatoꝛis: ſimiliter nõ adeſt ex parte beredis: q ñi quis cõſenſus ab eo pꝛe⸗ ſtatur in ſoluẽdo legata, ille oꝛitur ex aditione beredita⸗ tis, ꝑ quã intelligit᷑ ſe obligare legatarijs: vt i.l.apud Ju lianum.j. ex quib.cau.in poſ.eat.⁊ in.l. ex maleficijs.. Pe- res.j.de act.⁊ obli.cũ ſi. Sed eꝑ teſtõ, qð eſt nullũ ratione deficiẽtis ſolẽnitatis, nõ põt ꝗs heres effici ꝑ adit. C. de teſta.l.ſi vnus.cũ ſimi.igit᷑ ⁊c. Hanc eãdẽ opi.ſecutus fuit PBar. pꝛima ratione:q naturalis obligatio eſt illa, q oꝛiĩ de iure gen. ⁊ in. d.l.cũ amplius.S.j.de reg. iur. ſed de iu⸗ re gen.nõ requirit᷑ tãta ſolẽnitas numeri teſtium cum eo iure ſufficiãt duo:vt patet ſᷣm eũ in milite, qui inſpecto in re gen. teſtari poſſit:vt.lj.de teſta.mili.valet teſtamentũ ſuũ ſi coꝛã duobꝰ fiat:vt.l.mulites.cũ ſimi.C.eo.tit.Et ego clarius ꝓbo per caſum.c. cũ oẽs.⁊. c.relatũ extra de teſta. igit ſequit᷑ inſpecto iure gen.oꝛit ex eo naturalis obliga⸗ tio. Ad hoc reſp.ꝙ hoc nõ põt cadere, ꝙ ex teſtõ de iure gen.oꝛiat᷑ obligatio aliqua:qm̃ poſito, ſed nõ conceſſo, ꝙ teſtm̃ cũ de iure gen.inductũ fuerit,tñ ex, quo per ius ci⸗ uile illi additũ eſt, reſpectu ſolẽnitat. numeriteſtiũ ⁊ glio⸗ rũ, de abꝰ in.l. hac ꝗſultiſſima. C. de teſt, qua particula de

—-ʒ;—

—y