Teil eines Werkes 
[2] (1547) D. Ludouici Pontani Romani ... Lectura aurea & copiosa, super Secvnda Parte Digesti Veteris
Entstehung
Seite
2v
Einzelbild herunterladen

7 1 1 A 1 1 3 b 1 8 1 A

guere:vt eſt glo. in..i. de cap. ciuium cenſi. eximi.C. lib. xi. Aliquando vero inter compꝛebenſos ſub generalita te ſcriptos per tex.vel ſtatu:ũ poteſt dari diuerſitas:et tunc aut rubꝛica habet perfectam determinatam oꝛa⸗ tionem: tũc poteſt argui ex generalitate ob.text.vel ſtatuto:yt in rub.ne ſilius pꝛo patre.Et ratio: qꝛ rubꝛica eſt tex.qui loquitur deciſiue.de hoc per canoni. ꝑer Kin pꝛoemio. vi.in verbo,titulis. alia vero de ſe vidiſtis. e 1 glo. in. l.j. C. ne fi. do. neli.ter. pꝛo. in. j. Aliquãdo 85 ro verba ipſius rubꝛice loqnũtur generalius qᷓ tex. n babẽt perfectam oꝛationẽ:ſed ſunt nnneiatinäff Pater inſti. de obliga. que ex male.naſ. ex quibus non 35 8 4 aliqua deciſiua diſpoſitio: tũc attẽditur tex. autẽ ge⸗ neralitas rubꝛice. Hoc verũ niſi ipſa rubꝛica per aliquã legem determinetur. Quoniam tunc poteſt argui: Won glo. ſing.vt ſupꝛa:qꝛ inſunt verba en unciatiua: ſic ex ll⸗ rubꝛica non poſſet inferri ad aliqð dubium. Item:qr illa verba de pꝛoxenetis determinãtur per:l. Digeſt. ideo po teſt argui deciſiue:q verba illa recipiũt deciſionẽ per.j. Digeſto.vt patet in tit.de pꝛoxenetis. Et ex hoc oꝛi- tur dubiũ, ran ex verbis rubeice poſſit argui: dic vt hic per doc. Et reſpodit, ꝙaliquãdo rubꝛica loquitur diſpo ſitiue:vt eſt in rubꝛ ne filius pꝛo pa. illa ne fide do.den. Et tũc poteſt argui per glo.3.allegatas.Aliquãdo vero verba rubꝛice ſunt enunciatiua vt hic: tũc: quia rubꝛica nibil decidit ex ſe:tũc non poteſt deduci in argumẽtum. CFallit in duobus.pꝛimo ad intellectũ ipſius tex.et ad ſumendam mentem dubiam: quia tunc poteſt argui ex rubꝛica enunciatina per.l. imperatoꝛ. C. de indi.addict.et per cano.in.c.tibi, qui gratiam. de reſcri. vbi Jo. arguit. Secundo poteſt argu ex oꝛdine rubꝛice enunciatiue: vt patet. 3. de eo per quem fac..l. Marcellus.§. abeo.j. rerum amo. Reſtat videre vnum inquantũ dixi poſſe argui ex rubꝛicis deciſiuis. allit in rubꝛicis decreti: qꝛ ex rubꝛicis decreti etiam deciſiuis, non poteſt argui: vt eſt glo. in.q.viij.c.cape. Alterius no. tverbum titu lus, ponitur pꝛo tractatu: ſed multipliciter accipitur vt Buliel. hic ponit.ſed gloſ.ponit quot modis ſumitur ver bum titulus. in.l.non eſt ambiguum. C. famil.erciſ. in ti tu.de exerci.in pꝛin. ideo vide ibi. Itẽ no.tꝙ ante tra ctatus ſpeciales, eſt pꝛemittendus tractatus generalis, qui ſub ſe compꝛehendat omnes ſpeciales: vt patet bic ſicut alibi habetur cõtrarium in.j. inquit lex. S. ad legem Aquil. Item t no.qs ad cognitionẽ ſpecialium debet pꝛecedere cognitio generis:vt patet in.i.j.3. de iuſti. iu⸗ re.Et patet quia ad hoc yt cognoſcam, an tu ſcis homo: eſt neceſſe quod ſciam.quid ſit homo. Et ex hoc infert Bar.p an teſti deponenti ſuper mutuo, poſſit interroga toꝛium fieri, quid ſit mutuũ: Bar. dicit, ſic: qꝛ quis non poteſt deponere ſuper mutuo in ſpecie niſi habeat noti- ciam, quid ſit mutuum in genere. omnes ſequuntur. Sed Wart. de Salyce. tenet contrarium: pꝛobat per ra tionem. In his ſolis poteſt teſtis deponere, in quibus po teſt habere notitiam per ſenſum coꝛpoꝛeũ in.l.qui teſta- mẽto. in..ſ. de teſta... ſolus. C. de teſti. Sed iſtud, ad ſit mutuum non cadit in ſenſum corporeũ. ergo interroga⸗ toꝛium iſtud non debet fieri. Iſta fuit ratio Bar. de Sa⸗ lyce. Sed dic pꝛo concoꝛdia, iſta. q. habet duo capita. Pꝛimo an udex interrogatoꝛiũ, quid ſit mutuũ, tenea⸗ tur admittere: Secundo per que verba teſtis debeat re⸗ ſpondere. Circa pꝛimum, aliquando ſuper mutuo interrogatur, qui eſt peritus literarum: tunc non tene- tur admittere iudex interrogatoꝛium, per. c.cum contin gat. de onic. delega. vbi iudex ſuperuacua admittere debet. Sed iſtud interrogatoꝛium eſt ſuperuacuum: er⸗ Sonontenetur admittere, per tex. ti. de ſimo. Sed patet, nac Puin ſit mutuum non eſt incognitum apud peritũ aurraran Kd ſi fieret interrogatoꝛium ſuperfluũ eſſet 3 Etf 3 e interrogatoꝛiũ admittere debet. Aut ponitur ſuper mutuo per aliquem imperitum litera-

de wln leesr io⸗ zrdin vno pꝛo alio:vt.j.ſi pꝛetoꝛ.C. tter⸗. kunc iudex iſtud int ũ 2 mittere. Et ratio: q iud errogatoꝛiũ debet ad⸗

b Quderdebet admittere interrogato⸗ ria,per que declaret᷑ dictum teſtiũ:vt in 4

De ife d per iſtud interrogatoꝛium e ſit mnänf, beat reſnendietuͦagitur c. Secũdoper que verba de⸗ gat reſpondere teſtis: dicit per verba facti, gl.in.l.ſtipu

3. udo. Koma.in ſecundam. ff. veter.part.

latio iſta.g. hec. de ver. obli. Et non requiritur, reſpon⸗ deat per diffinitionẽ mutui. Ande ſufficit, teſtis dicat quod mutuauit ſibi pecuniam:imo plus, ſiteſtis depo neret per diffinitionẽ iuris, dicunt Juriſconſulti q talis depoſitio eſſet nulla:vt dicit Bar.in.j. C. de vſur. per no, in..j j. ad Turpil. vbi dicitur, quod ſi quis ſit inquiſitus reſpondeat quod non eſt culpabilis:quod talis reſpon ſio non valet.ita dicit Bar.in. d. lj. g. pe. ff. ad Turp.Cir/ ca hoc querit Gar. rquid ſi teſtis interrogetur de cauſa ſcientie, quando examinatur ſuper fama, vel ſuper mu⸗ tuo, vel ſuper poſſeſſione: dicit, vidit ipſum poſſide⸗ re: interrogatur poſtmodum quid ſit mutuumt et quid ſit fama ⁊c. Reſpondet quod neſcit Barto. pic dicit, ꝗõ non valet dictum per nota.3. quia non poteſt ſcire ſpe⸗ ciem, niſi ſciat genus. Sed Bal. tenet contrarium per.. quoties. j. de leg. in allega. glo. in dicta.l.j.ſ.hec quoq;. ad Turpillia. Et ſaluatur hoc modo quando teſtis dicit, o neſcit, quid ſit mutuũ. ſ.in iure. Ande teſtis Per diffinitio nem iuris reſpondere non tenetur:imo ſi reſpondet non valet dictum fuũ:vt.a.dictum eſt. Ex hoc infertur ad

9 aliud. Pone ſunt in inſtrumento duo cõtractus:te/

ſtis examinatus interrogatur, an e; tali cõtractu ſit oꝛta obligatio? Reſpondet neſcit. Sed dixit, contractus fuit initus inter partes. Interrogatus, an talis cõtractꝰ ſit validus, dixit, ſic: an tale dictũ ſit validũ? certe ta/ lis depoſitio non valet:qeſt ſibi cõtrarius, eſſe de- bet. Sed dic, cõtrarium eſt verũ: ́ uis reſponqiit, neſcit an oꝛta ſit obligatio: q videtur reſpondere, an ſit oꝛta obligatio de iure valida. Ita no. Bal. in. l. data. C.

10 qui accu. poſ.in repeti. Itẽ no. illud dicitur ge

nus, repꝛeſentat ſpeciẽ in qualibet ſui parte. Ita pꝛo⸗

batur in.l. interrogatus. de ſuis legit. Item no. r

in argumẽtãdo eſt licitũ dimittere pꝛopoſitionẽ maioꝛẽ, quan do eſt notoꝛia. pꝛobatur hic ᷣm Barto. Ex quo

12 infert ad aliud t, an valeat dictũ teſtis, qui dicit, ſcit:q

eſt vicinus: ſic omiſit maioꝛem:q vicini pꝛeſumũtur fa⸗ cta vicinoꝛum ſcire:vt.l.vicini.C. de nupt. l. de tutela de in integ. reſtit. mi. cum ſimil. vnde interrogatus qualiter ſcit, diit, eſt ſuus vicinus. Bart. decidit valet. Sed in. d.l. de tutela dubitauit. Et reſpondit ad duo obiecta. bic omnes ſequũtur Barto. pꝛeter Bal. qui repꝛobando Bar. ſic dicit:certum eſt, qo ad hoc vt dictũ teſtis valeat/ opoꝛtet reddat cauſam ſcientie per aliquẽ ſenſum coꝛ⸗ poꝛeum:vt.l.ſolum. C. de teſti..l. teſtamentũ...in teſta⸗ mento. g. n j. de teſta. ſed per iſtam reſponſionem: qꝛ ſum vicinus, percipitur aliqua cauſa per aliquem ſenſum coꝛpoꝛeum:igitur ⁊c. Secundo pꝛebatur ᷣm Bal. quia ſi interrogatur de cauſa ſciẽte, reſpondeat: dictum eſt nullum: vt no. Gar. in.l. quod Labeo.j. de ſuppel leg. quamuis pꝛeſumatur ſcire, vt vicinus. Sed ita eſt in pꝛo⸗ poſito. igitur ac. Ita concludit Bal. contra Mart. C In boc aduerteñ.ꝙin. d.j.data.dicit aliter, aut loquimur, an teſtis pꝛobet neceſſario ſine redditione ſue cauſe: tũc diceñ.eſt non pꝛobet:vt.l.non hoc. vnde cognati. C. z.l. matrè. C. de pꝛoba.ZAut loquimur, an pꝛobet pꝛeſumpti⸗ ue: tunc pꝛobat:qꝛ ius pꝛeſumit, vicinus debet ſcire facta vicinoꝛum ſuoꝛum: vt iuribus.5. alleg. Bal. alibi vi detur aliter dixiſſe in. l.j. C. de collu. detegen.ſ.quãdo ali- quis teſtis deponit in cauſa ſcientie:quia vicinus:et tunc aut deponit ſuper eo, quod vicinoꝛum oculos latet: tũc aliquando deponit ſuper eo, vicinoꝛum oculos latere non poteſt:vt quia dicat, talis habitat in tali cõtrata: tunc tale dictum valet,ſi reddat cauſam ſcientie, qꝛ vici- nus eſt. Et ratio:q ex tali reſponſitione deuenitur ad ſen ſum coꝛpoꝛeũ:yt cõcludit Gart.in.d.l. Nabeo.de ſup⸗ plec. leg..d.l.teſtiũ. C. de teſtibꝰ. Et hãc diſtinctionẽ bic Ange. attribuit ſibi de hoc per Bal.in repet.l.ij.C. dere⸗ ſcin.ven.in.ij.repeti. Sed in.l. cõuenticulam, C. de epiſeet cleri. melius dixit. Ande conclude, aut queritur, an teſtis pꝛobet neceſſario: dic nunq́; pꝛobat, ſi dicat: ſum vicmus.Et ratio:qꝛ ad hoc yt dictũ teſtis valeat,ne- ceſſe eſt, vt deponat per ſenſum coꝛpoꝛeum, qui cõuneniat rei, ſuper qᷓ; deponitur: vt. d.l. ſolam. cum ſimili. Sed iſta depoſitio:qꝛ vicinus:eſt dubia. ergo pꝛobat: vt in.cin pꝛeſentia. extra de teſti..l. matrem. C. eo. vnde ſi interro- gatur, an talis ſit pauper: reſpõdet, qꝛ vicinus: ex hoc concludit neceſlario:q debet reddere cõgruã alladeie ui dicti:

, eeno Kiinötlen s mneſag 1 ae d jch ce ſhl

cutacynanter dbrekarungt Krotitiispaln rarratugitf wtuetpeum iahäng miwidefc fsrcwd Wapszdüte dudtiyſapdd pohrftuene iiterryrrimr iennitrü maldälegas Vaälliph tomrennenon, dienſewnsyol doyynit gmaten wanngebacing peunptin ſmpiehesndi Rerriatctdic auispadttüter ſcäingenge bngtoraiee ahoemui vnehceregein djekgoug dgbieriſi erüem m urde.