— Atris ve, Rapudantion 1de

. fiue metu, uel ecin 3 ntibus, variasqymt Keipublicæ monarcli auu perſeueraui, deg atra decennium ſeon- em depoſitunm. Scl deſſent rurſusqy imm mularet, Senatus Jlos in eddem magithan erum aliſs decem annb- inctus eſt, prorogalt bſeruatum eſt, ut eiu donec uixerim peſpe- em recipiant tamenln cleberrimos ludos h ipatum renouẽt i alia, tricenaliach ppd⸗ nſtantium tricenalck 3Circenſes udosm, iſe autoreſt Ammi’ em hi luciin proxino 0 terin antiquis-nom- modi inſcriptio vi X hoceſt, votis dece

45 ciuilibusq;& milit. officijs lib. 488

eòue præſente Senatus haberetur, perinde ſeruari, ac ſi ex lege Senatus conuocatus eſ- ſet. Si quos magiſtratus Senatui p. Q. R. cõ- mendaſſet, ſuffragationéue ſua adiuuiſſet, eorum comitijs etiã extra ordinẽ rationẽ ha- bendam. Fines pomcrij cùm è Repub. cen- ſebitur, proferre ei licere. Quicquid ex uſu Reipublicæ, diuinarum, humanarũ, publi- carum, priuatarumq; rerũ eſſe exi ſtimabit, ei agere facere ius poteſtatemq; eſſe. Quibus legibus plebiqʒ ſcitis ſcriptum eſſet, ne Au- guſtus Cæſar teneretur, eiſdem& eum ſolu tum eſſe. Acta, geſta, decreta ab eo, etiam an te illud Senatuſconſultum, perinde rata ha- beri, ac ſi populi plebisq; iuſſu acta eſſent. Si eius conceſsionis cauſa aliquid aduerſus le- ges factum eſſet, fraudi nemini eſſe, neque quicquam ob eam rem populo dari debere, nec cui de ea re actionẽ iudicationemq; dan- dam. Quæ tam ampla autoritas V eſpaſiano præſtita, uidetur mihi formula eſſe eius pote ſtatis quam ſibi Imperatores attribuebant. Scribunt lureconfulti, lege Regia, quæ de imp̃erio Auguſti lata eſt, pop. Rom. om- ne ſuum imperium& poteſtatem conceſsiſ- ſe. Idcirco autem legem eam Regiam appel- lari arbitror, quòd Romuli conſtitutione ad populum ius Regis creandipertineret. Vn- de à Tarquinijs Seruio Tullo obijciebatur, ut T. Liuius inquit, quòd iniuſſu populi re- gnum inuaſiſſet. Cùm ergo Auguſtus àpo- pulo Romano Imperator creatus eſt, uide- tur Regiæ legis obſeruatio in uſum reuoca- ta: quamuis Regiam planè poteſtatẽ ille nũ- quam uſurpauit, ſed ſua populo, ſua Sena- tui munia obire permiſit.Comitia enim ma- giſtratuum tum quoqʒ; celebrabantur, cõue- niebantq́; tribus omnes, candidatosq́; popu li arbitrio deligi ille ſinebat, ſi modò eos ap- probaſſet:nec enim quicquã ab his fieri per- mittebat, quod præter animi ſui ſententiam eſſet: curabatq; id maximè, ne indigni, aut quibus ius capeſſendi honoris non erat, per ambitum legibus eriperentur. Quod& à Ti berio aliquoties obſeruatum, donec id iuris penitus ſibi uendicauit, tradiditq; ſucceſſori bus, ut neceſſariò in urbe Roma lex lulia de ambitu ceſſauerit. Senatoribus quoque Au uſtus non parum detulit: ex his enim Xy. Krun iuſsit, qui ſibi ſex menſibus in conſi- lio eſſent: plerunq;& ipſe ſententiam in Se- natu dicere, unà cum ampliſsimo ordine de- cernere. Ad hæc, iudicia Senatui permiſit, cuius iuris cauſa antea toties armis certatum fuerat: ſicq; publica negocia& priuatorum maxima tractabantur. Omnium præterea prouinciarum quę ſub Imperio Rom. erant formulam ita diuiſit, ut aliæ Proconſulares, aliæ Prętoriæ, aliæ Præſidales eſſent. Procõ- ſulares Senatui, Prætorias populo deman- dandas tradidit. In Præſidales ipſe legatum ſuum, qui nunc Præſes, nunc legatus Cxæſa- ris eam ob cauſam dicebatur, mittebat. Dein de factum eſt, ut etiam Prætoriæ in Senatu

per ſortes decernerentur: nimirum ſublatis ab Imperatoribus comitijs, qui conuentum populi formidoloſum exiſtimabant. Scribit Strabo libro ultimo, omnesprouincias, alias Cæſari, alias populo attributas. Ex his quæ ad populum pertinebant Proconſulares& Prætorias conſtitutas, quòd uidelicet uiri Cõſulares uel Prætorij ad eas regendas mit- tebantur. Erant autem huiuſmodi Prouin-

10 ciæ imbelles,& quæ militari præſidio nõ in-

digebant, neq́; proximos barbaros habebãt. Quæ enim ualidiores,& legionum ope indi gentes, ſibi conſeruauit: eo uidelicet præte- xtu, quòd populo pacatiora quæque& pul- chriora concederet, ipſe difficiliora, pericu- lisq;& laboribus expoſita retineret: ſed re- uera(ſi Dioni credimus) ut in manu ſua res omnis militaris eſſet, Senatus autem popu- lusq; inermis Rempublicam repetere nõ au

z0 deret. Proconſulares prouincias fuiſſe Li-

byam& Aſiam citra Taurum Strabo autor eſt. Prætorias uerò, in Hiſpanijs Beticam, in Gallijs Narbonenſem, tum Sardiniam cum Corſica, Siciliam, Illyricum quà in Ma cedoniam uergit, Cretam, Cyrenaicam, Cy- prum, Bithyniam cum Ponto. cõmutaban- tur tamen plerũqʒ arbitratu Principis. Hine Lampridius in Alexandri uita: Prouinciarũ alias Prætorias, Præſidales plurimas fecit,

30 Proconſulares ex Senatus uoluntate ordi-

nauit. Suetonius in Claudio:Prouincias A- chaiam& Macedoniã, quas Tiberius ad cu- ram ſuam trãſtulerat, Senatui reddidit. Scri- bit Rufus in eo quem edidit libello de Ro- mani Imperij acceſsione, omni ex Aphfica ſex prouincias eſſe factas, quarum Cartha- go, Numidia, Cyrenenſis, Cõſulares erant: Tripolis& Mauritaniæ duæ, Sityphenſis& Cæ ſarienſis, Præſidales. Pari quoq́; numero

40 diuiſas Hiſpanias, in quibus Betica& Lu-

ſitania Conſulares: Tarraconenſis, Cartha- ginienſis, Gallitia, Inſularis, quæ& trans fre tum, Pręſidales. Sed& quandoq; Imperator legatos ſuos ſeu Præſides in aliquã Prouin- ciam miſſos Conſulari poteſtate ornabat, ut uidelicet eius eſſent autoritatis cuius Procõ ſules. Sic C. Plinius Cæcil. Præſes prouin- ciæ Ponti conſulari poteſtate fuit, ut in an- tiquis marmorib. annotaſſe me memini. Ma

5o ior autem Proconſulum dignitas quàm lega

torum ideo erat, quia nõ niſi Senatores Con ſularesq; uiri prouincias ſortiebantur, cùm ex equeſtri ordine etiam præſides eligi poſ- ſent.Sanè Proconſulũ magiſtratus annuus: Præſidum certus finis nõ erat, ſed in officio perſeuerabãt, donec ſucceſſor à Cæſare mit- tebatur: idq; in Auguſti uita etiam Tranquil lus atteſtatur. Ius autem milites decimandi, ciuicaqʒ corona donandi Procõſulibus fuiſ-

6o ſe Tacitus libro tertio oſtendit. Idem Xv. au

tor eſt, qui Senatores filijs carerent, prouin cias præturasq́; inter Patres ſortiri non po- tuiſſe. Senatusq; conſulto cautum, ne fictæ adoptiones ulla in parte publici muneris or- XX 2