Teil eines Werkes 
2: D. Andreae Alciati Mediolanensis, Iurecconsulti clariss. lucubrationum in Ius civile
Entstehung
Einzelbild herunterladen

uquoſca 6 din cum ld, propoſid

Dor 4

4 3 Ceterñ nün na depu foren 1 d alcädunniu d llo&L.V wi uniuerſa Ca-

iprolatiad ſr Mld

1 orenrinorü celirli lluris Iraliciettngfi ſima Tyrionmcllui nobilis regionbusſei llima: ſic enim legenän nin illo titulomultecuir t ltalicũ hocelbquoyt arin urbe Rom maite es, ſicutipſiKomani li alibus mults necuribui

atterebãtur qunpropte sniſifallorynquodim um tyränuminuefinkg 2 pitationẽ perdmer ius oſtẽdimuv idius o nibus& gennbuscouds us Antonindsbgyl rio Rom ubci hüc Paulus iorsarir

ö:In orbe Rommqui ex cõſtirutoneciũ 9 ta enimin pakäuln

uulgo lectũ ſih nl 1 nq dum oveatnoul

1 hcffeqle em uox* lxæc 3 räb J.C. de uſu⸗ Mlarcellino&éſlar ran.

eſler fb

Diſpunctionum lib. II. 34

uit. Idem autor eſt, multas ciuitates ſua me- rita in rempub. allegantes, Latinitate uel ci- uitate donatas. Intellige autem per Latinita- tem, ius illud Latij ueteris. Plinius libro IIII. naturalis hiſt. cùm de Luſitania loquitur: In ea, inquit, coloniæ ſunt quinq;: municipium ciuiũ Romanorũ unum: Latij antiqui, tria. Et lib.III. de citeriore Hiſpania loquẽs: Con tinet, inquit, oppida ciuium Romanorum, XIII. Latinorum ueterum, XVIII. fœderato rum, unum: ſtipẽdiaria, CX LIX.& alibi ſæ- pe. Sed& Ioſippus libro aduerſus Appionẽ II. Romanorũ, inquit, clementia non modi- cum cunctis appellationis ſuæ donum con- ceſſit, non ſolum uiris ſingulis, ſed etiam in uniuerſum maximis gẽtibus. Hiberi deniq; antiqui,& Pyrrheni, Sabiniq;, Romani ap- pellãtur. Idem approbat Strabo, qui omnes Italos hac ratione Romanos dictos ſcribit. Relatũ eſt apud A. Hirtiũ, hybernis in Gal- lia àa Cęſare peractis, eum ueniſſe in Italiam, ut municipia& colonias appellaret: quibus M. Antonij quæſtoris ſui cõmendauerat ſa- cerdotij petitionẽ. quod idcirco factum eſt, quia ius ſuffragiorum habebant,& unaà cum pop. Rom. magiſtratus creabãt. Cæterùm id ius ferendi ſuffragij, ut erat ante occupatam remp.maximum, ſic poſtea modicę utilitatis fuit: quoniam ut Heren. Mod. ſcribit, ad cu- ram principis magiſtratuum creatio cœpit pertinere: quapropter& lex Julia de ambitu in urbe ceſſauit. V erùm alias inde cõmodita tes accipiebant, qualis immunitas,& quam Græci æτεπνανα cãt. Item quòd iure Roma norum proprio, quam rem inferius declara- turi ſumus, utebãtur. Item quia principes in magiſtratus admittebãt, niſi ciues Rom. hoc eſt, ſubditos imperio Ro. Quapropter lib. X VvII. ſcribit Ammianus Marcel. inue-

10

20

30

ctum in Conſtantinũ patrem, filium, quòd 40

Barbaros quoſdam,& in orbe Romano genitos promouiſſet ad conſulatum. Illud ta men diffiteor, idcirco quòd alicui con ceſſa ciuitas eſſet, habuiſſe eum protinus ius ſuffragiorũ: nam cùum Ieali in ciuitatẽ Rom. recepti ſunt, poſt aliquot annos ius quoque ſuffragiorum recepere:quod ex Liuij perio cha cõſtat:ſicut Galli Comati prius ciues ef- fecti, dein annitente Claudio in curiæ etiam iura prorupere. Nam& illud cõceſſerim,; plurimis nationibus ius ciuitatis datum, ho- noris ſolum cauſa, non quòôd immunitatem aliquam haberent. Igitur conſtitutionẽ diui Antonini, cuius meminimus, ciuitatem om nibus tribuiſſe, ita intelligo, ut non tamen ci uium immunitatem conceſſerit. Solum Itali cum immune fuiſſe, etiam Iuriſcõſulti poſte riores tradiderũt: æquè prouincias, quæ annua tributa pendebant. Nec tamen om-

50

nino inutilis fuit hæc conſtitutio: quãdoqui- 60

dem omnib. tribuebat ius in legione Rom. militandi,& in ea honores adipiſcẽdi, quod ciui Romano uetitum erat. Hinc in pala- rinis Theodoſij officijs legimus, in legione

Rom. militaſſe Neruios, Dacos, Belgas, Ba tauos: cùm alioquin auxiliares tantuùm fuiſ- ſent, legionarij. Sed& qui ciues Romani eſſent, flagris ſubijci ex delicto non poterãt. hincin Actis Apoſtol. έκπσκα⁸ε σιοσν‿ei⁷ρ‿⁄ος, &in gu ⁶αeν,A),6 0,S 7d ‿ꝶνηαοο;, Spa, vd. ere⸗ lb& Xiæνοs, trd ιãďν laecoa Nalou- 7 rerei⸗ auταηιιπνυ txτινπννανο ςέαρσᷣσεννοεεέρρνν ενάυεεεσ e. SDeuν Ʒ&saaE d alννν,, Mov lg ee. S Xixo PoA, S2) voO91 Hoεμανοο ⁸ε, G d2 ap xακmƷηι⁵/εαἀαἀε. hoc eſt, accedẽs tribunus dixit illi: Dic mihi, num tu Roma- nus es catille dixit, etiam. reſponditq; tribu⸗ nus:ego multa ſumma ciuitatem hanc conſe cutus ſum.& Paulus dixit: at ego etiã natus ſum. protinus ergo diſceſſerũt ab eo, qui torturi erant. tribunus quoqʒ timuit, poſtqᷓ; reſciuit quòd Romanus eſſet,& quòd uin- xiſſet. Erat& aliud ciuibus Romanis pro prium, quòd uidelicet in poteſtate filios ha- bebant:ſi modò ciuem Rom. uxorem habu- iſſent:cum alijs enim matrimoniũ non erat, quod etiam ſequenti capite oſtenſurus ſum. Cæterũ, ut tandem capiti huic finem impo- nam, potuerũt& ex ſupraſcripta Antonini conſtitutione, alia oriri cõmoda, quæ nos; plurimis negocijs occupati, colligere ex au- toribus nequaquã potuimus.ſed nec indeco rum Varro putauit, ſpicilegio perfecto ſpicã relinquere, ſicut nec uindemiatori racemũ.

Quemadmodũ intelligendũ ſit, Francigenas

in poteſtate filios non habere:item num ſubditi fuerint Romano imperio. CAP. XXII.

Cribit Iuris autor Caius, in poteſtate no S ſtra filios eſſe, quos ex iuſtis nuptijs pro- creamus:quod ius proprium ciuium Roma norũ eſt. Id quomodo intelligẽdum ſit, non omnib.conſtat:tametſi ſatis repertu id apud autores facilè ſit. Nam id ius ad ciues Ro- manos tantũ pertineat, ſequitur, ut qui iura ciuitatis non habuerit, minime filios in pote ſtate habeat, ſed potius huiuſmodi liberi uen trem ſequantur. Hoc magni momtẽti fuerat, priuſꝗᷓ diuus Antoninus ſtatuiſſet, in orbe Romano qui eſſent, ciues ſore Romanos. Quamuis enim Romanis armis domitæ eſ- ſent nationes, parerentq; prouinciæ, non ta- men in eis filij patriæ poteſtati ſuberant, ni- ſi ſi qui parentes ius ciuitatis impetraſſent. Hinc quandoq; legimus, ius Quiritium- minis fuiſſe impartitum:quod non alia cau- ſa fiebat, quàm ut ex corum connubio nati, in patrum poteſtate eſſent, haberẽturq́; Ro- mani ciues. oſtendit id in Topica Ciceronis Boëthius. quin& ipſe Cicero: Si mulier, in- quit, quum fuiſſet nupta cum eo, cum quo cõnubium non eſſet, nuncium remiſit:quo- niam qui nati ſunt, patrem non ſequuntur, pro liberis manere nihil oportet. Vera igi- tur ſenſit Accurſius, qui Francigenas non habere filios in poteſtate tradidit, quòd hi ci uitatis iura nunquam habuerint. Non me latet, quantum nugarum hoc in articulo re-

l. uend. de his qui furt. ſui. Inſtit. de pat 1 potcſt, H. fim