Teil eines Werkes 
2: D. Andreae Alciati Mediolanensis, Iurecconsulti clariss. lucubrationum in Ius civile
Entstehung
Einzelbild herunterladen

Aſtawuiode C

mp.) one in n. ehir 4 üie aAdop.

3 Kdeinde Cl angde

phraſtus, elenütg

Prenos parereporetii teit& tergeminos ituin uel duos ffequens qui a: certe meciumili,m obrem Paulus Quiing ttergemini mſcetäun,q erſtiti filio aſignuerunl, ut Theophraftus Srlun q& ſi unumpariunſti legendaſuntluiſcöllie auis cocicibus tmperui ut nullum ſenſumaccyi- errotẽ addidtt Acu nterpretatu eltlũ

ce arbit. urilntnn

V gr 1. m circunfrri. Cnn!

fus ſententiam Abierſil

(eicr eo a quo arbiterpeuler

i dixerim,

4 joio0 ideiuſſor ſoluabi itl iij. de con wnlct. tritic. 3

n n le ælake.§. lerpen od autem. tcli Neao

2 Diſpunctionum lib. II. 2s

ita tranſtulit: Nam etenim qui à fideiuſſore petit, à reo petit. Quid, quæſo, cõmune hæc uerba habent Græco π⁴αμᷣμν Dixerit aliquis, cur Juriſconſultus Latinè potius lo- cutus eſt? Sed& hoc pleriſq; notum, dici iſtud ſat eleganter potuiſſe. nam& uete- res Aauxe᷑p dicebant: quoniam, poſſibile, admodum recepta uox erat.

Sibijpſi regstitutus Vlpianus, cim ſcripto-

rum incuria nullo ſenſu eius uerba acciperentur. CAP. X.

W Lbia de interrogatorijs actionib. ſeu, ut antiqui codices habent, de in- terrogationib. in iure faciendis, ita ferèin ca ſtigatis uoluminib. ait: Quod autem ait præ- tor, omnino non reſpõdiſſe, poſteriores ſic acceperũt, ut omnino reſpõdiſſe uideat᷑, qui ad interrogatũ non reſpondit, id eſt, tꝛo: cuius uocis interpretatio eſt, ac ſi dixe- ris, ad uerbũ. enim ſignificat ad, ⸗eo uer bum. ut hic riſum tenere nequiuerim, ui- diſſem Accurſiũ Græcas uoces tãquam La- tinæ eſſent, exponentem, pro ſe pos: cui de- inde quoniam ultima ſyllaba nihil ſignifica- bat, facilè fuit addere, ut diceretur, poſcit. Sed quid ego hic Accurſium? quaſi uel hic unus eius error, aliosq; nihilo leuiores fece- rit, uel iuſtam cauſam habeat, qui eorum uitiorũ reus fiat, quæ temporis magis erant quaàm hominis. Sanè Græco ſermone uariè accipitur, ſed præſertim pro carmine heroico, cuius inuentionem Pythio Apolli- ni tribuunt: reſponſa enim dabat carmine, id per excellentiam Epos dictum fuit, quod Enraa Q‿ρσνασe edeνσσmQαο, id eſt, uti re- ſponſum erat, res ſubſequerentur, ut Euſta- thius ſub ipſum Iliadis Homericę principiũ tradit.Inde natum adagiũ ego crediderim, ut cùm res iuxta præſcriptum conſequeren tur, ⸗έμι eueniſſe dicerentur. quæ uerò minimè propoſito quadrarent, ea 2⁵ν ν r facere teſtaremur.quo ſenſu& Lucia- ni in Philopſeude uerba accipiẽda ſunt, 2σν O9 E& Taντπαᷣσςσννihil hæc ad uerſum, ut dici ſolet:nec enim de his interrogabam, 2 ε n6⁴d τυνννμ‿έμν. Non me latet ERASMVM RO T. modis omnibus incomparabilem ui- rum, adagij rationem aliunde deducere, ni- mirum ut à ſcena translatum cenſeatur, ubi hiſtrio ſaltatu geſtuq; carminis genus repræ ſentat: ſed ueriſimilius uidetur, quod nos prodidimus.

Unam uoculam mals in IJ. iij. de condicl. trit. translatam, totum ſenſum peruertere. C AP. XI.

Econdictione triticaria, in Digeſtis ti-

tulus eſt, in quo tractatu Vlpiani Iuriſ- conſulti hæc uerba in emendatis codicibus referuntura. In hac actione ſi quæratur res, quæ petita eſt, cuius temporis æſtimationẽ recipiat, uerius eſt, quod Seruius ait, cCõdem nationis tempus ſpectandum: ſi uerò deſie- rit eſſe in rebus humanis, mortis tempus:

ſed etiam ę α ſecundũ Celſum, erit ſpe

10

20

30

4⁰

56

60

ctandum: non enim debet leuiſfimum uitæ tempus ęſtimari&. Significat autem dictio illa πᷣααʒάεν, quaſi latius dicas,& inobſerua- tis iuris anguſtijs, ne ita tempus mortis ſpe- ctetur, ut ad leuiſſimam æſtimationem rem redigamus:ſed potius, quod bonũ ęquumq; eſt, æſtimemus. Inducenda igitur circunſcri bendaue eſtuoxilla, antea, quæ loco Gręcæ dictionis ſuppoſita fuit, ut uariæ illæ& incõ ſtantes Accurſij expoſitiones explodantur: qui dum illud aduerbium tripliciter inter- pretatur, oſtendit planè ſe textum non intel ligere. Sanèuox iſta, νπνκνκν&ε, hic ſolùm, ſed in tribus alijs Digeſtorũ locis reponen- da eſt:& in primis in Labeonis reſponſob de probationibus, cùm quæritur memoria fa- cti, non hoc quæritur, num aliquis memine- rit, quo die aut quo Conſule factum ſit, ſed num id aliquo modo probari poſſit, quando id opus factum ſit:& hoc Græci παναυαᷣ/ di- cunt. Iulianus quoq; de ſolutionib. Ratum, inquit, habere dominus debet mox, cum pri mum certior factus eſt. Sed hoc, σeQα& cum quodam ſpacio temporis accipi debet: in quem ſenſum& VIpianusd, in titulo rem ratam haberi: Græce, inquit, hoc ita erit ac- cipiendum, Vαηεν,& cum quodam ſpa- cio temporis.

Diclionem Marenude duobus Juriſcon-

ſulti locis reponendam, nec ſine ea ſenſum ſatis quadrare. SAP. XII.

IAcec uerba edictia, quo prætor legiti- mos ad bonorum poſſeſſionem uocat, quem ei eſſe hæredem oporteret, ſi inteſta- tus mortuus eſſet, Mæzaæmade non ad mortis teſtatoris referuntur tempus, ita in emenda- tis codicibus(intelligo autem Florétinorum Pandectas) legitur: quamuis uulgò Græca uox non deſideretur, quia nec impreſſorum uitio ſpacium quidem relictum eſt, in quod poſſit referri: cum tamẽ neceſſaria ſit, ſi eas, quas Accurſ. facit b, ſubauditiones uelimus euitare. Id autem denotat œranude, quod eſt, cum extenſione: unde apud Græcos præ teriti imperfecti nomen. Et hic ſolum lo- cus, ſed& lex III. ex quibus cauſis in poſſeſ- ſionem eatur, ubi ex fideliori lectione ita re- ponendum eſt: Hæc uerba, neq; defendere- tur, ᷓarannde ſcripta ſunt, ut neq; ſufficiat unquam defendiſſe, ſi non duret defenſio: neq; obſit ſi nunc offeratur. Hac in emenda- tione diutius immorandũ arbitror:quan doquidem uix opinor fore, qui his antilogia connectat, ut Plautino uerbo utar.

I lpiani emaculata uerba, tit. de iniurijs. CAP. XIII.

Nlege, iniuriarum. de iniurijs, uox Græ-

ca deeſt, quæ totum ſenſum obnubilat, ut uix quicquam ſani ex eo eliciatur.eſt autem ibi ita legẽdum:Si quis me prohibeat in ma- ri piſcari, uel uerriculũ, quod Græci dicunt Cybuòls, ducere, an iniuriarum iudicio poſ-

Pbb z

b l. penul.

c l. ratum.

d l. quo enim. ff. rem rataã hab.

a I.j. ff unde le.

b l.iij.ff ex qui.

cau.in poſ.ca.