ueten quippeträölune older it teſtaior ljgq m obligari domũ mui- Allint reſtringi nronein & tamen Gracèciciua von ſolumadcredicresn quoſo cũq; quipecunfunt His adde, quoduerduni iſuper ezs,inuulgaurit ponitur, cim ſœnerxiii one ueterũnemodixeril iſtud ad luri culls prci cui jpſennonqlter qumn borum ſignificaione

— rub Lcati eſiutudanb ug ecn deeſſe Hadenubnemmdw (AP. II

rre Græcãlegem quxte dbus impreſſüi ſir inter retationẽ lai 1 dectis Florentinb Cfun

älodeſtinus ſb.lan Hedaluus lrfinin 1/1 n zui 8 ueenalahesſ

alauhb'e NA„e Aeral

4 Diſ punctionum li. IJA.*

cundũ hæc& qui tutorũ uel curatorũ officiũ iniungunt, ab fiſco conducere prohibentur.

Nantip hona, ſed antichreſis, in duob. Di-

geſt. reſponſis legendum: in eaq́; interpretatione maiores noſtros omnes hallucinatos eſſe. CAP. III. Ipecuniã, inquit Marcellus, debitor ſol- Dabrt. poteſt pigneratitia actione uti ad recuperãdum antiphonã: nam cum pignus ſit, hoc uerbo poterit uti. Accurſ. hic, cùm corruptum in codicem incidiſſet, meras nu- gas effutiuit in declaratione huius legis. quẽ & ſecutus Bartolus, exiſtimauit hic probari, pignus, quod ſub alterius nomine datum eſ- ſet, repeti per pigneratitiam actionem. Sed neſcio an maiora fuerint Pauli Caſtrenſis ſomnia, qui neſcio quid hic de prætorio pi- gnore intelligit: quod tantum ad rem facit, quantũ crepidę ut dici ſolet, clauus trabalis. Itaq; legendum eſt non antiphonam, quæ ad hanc legẽ nullius ſenſus eſt, ſed antichreſin. cπmρ, ut ex etymo uocabuli conijcere li- cet, pignus eſt quod ita dat᷑, ut eius uſum& fructum pro uſuris ſibi creditor cõputet:pu ta, ſi tibi tradã fundũ ea cõditione, ut eum pi gnori habeas, donec tibi centũ ſoluerim:& ut interim fructus colligas pro uſuris, quas alioqui tibi præſtare debuiſſem. uerbi gra- tia: Sex. uidebatur, quoniam id non omnino conſuetã pignoris formã ſeruaret, non com petere pigneratitiam actionem: quod Mar- cellus negat. Et hoc quoq́; ſenſu hæc uox ac- cipienda eſt in tit.de pignorib. ubi idẽ Iuriſ⸗ conſ.Etſi, inquit, πνρνπ facta ſit,& in fun- dum, aut in ædes alias inducatur, eouſq; reti net poſſeſſionem pignoris loco, donec ei pe cunia ſoluatur& ẽ. ubi etiã de pignore præ- torio Accurſ.& cæteri intelligũt: qua expo- ſitione nil frigidius eſt. Eius autẽ ſenſus hic eſt: Si promitto tibi fundum Seianum in pi- gnus dare, cuius fructus in uſurarum com- penſationem tu capias, deinde nõ illum, ſed aliũ tradiderim, an retineas poſſeſſionẽ& c.

Re ſtituta Græca uox Juriſconſulto, cum antea mutilus eſſet ſenſus. CAP. IIII.

N lege, quã Tuberonis. de peculio, unius

Græcæ uoculæ defectus totum ſenſum te nebris inuoluit,& maculat. nam cum luriſ- conſ.dixiſſet, ut ſeruus peculiũ habeat, ſcien tiam domini neceſſariã eſſe ſubiungit: ſcire autem non utiq; ſingulas res debet ex neceſ- ſitate, ſed πνηννμκκνεέεμεφρ.& in hanc ſentẽtiam Pomponius inclinat. Significat uox illa, pin guius. id alia declaratione non uidetur indi- gere, cum& ea in hunc ſenſum Aulus Gel-⸗ lius utatur lib. xIIII. cap. I.

Eudæ monis deprecatio nõ ſatis fideliter uer ſa: quapropter hic de cius expoſitione diſpu⸗ tatum. CAP. V. Eferenda nunc Anobis eſt Græca lex, quæ in uulgatis codicibus ita transla- ta, ut ſenſum qualemqualem exprimat, qui-

20

30

40

50

60

buſdam interpretibus ineptitudinis, aut er-

roris anſam præeſtitit. ea eſt in titulo Digeſto

rum ad legem Rhodiã, de iactu, in hæc uer-

ba: Alcονε EU⁴A⁵εονννϑ I△‿τεο&νμ⁴ ν Avνν³d

vop Bæoreœx. Kuε αν⁶ Avrdvire, veu.ιανς½ νπνυ

Gœxyας Gντ᷑ zxε Duupa ν μ̈νον 2¶ι poοiαν

I œνο dæ vnœd9 oivr&ρf. Avdνυνε εαεα

„ Evladεονν.*)G ₰ E&(w, d,=

Sæh.oxxe, 25 v0&εꝓν m⁸‿ PodN Le⁴νιέν⁸8ν τ vcusLe, N oię q σ εμεντέμέινι‿mπο— vοεμκοο νυννο̈νπ. GN,; eꝙ 5 Oeτπσννο ενονυνε ‿νεέαμᷣννισν Eudæmonis

Nicomedienſis ad Antoninũ Imperatorem ſupplicatio. Domine Imperator Antonine,

naufragium faciẽtes in Italia, direpti ſumus à publicanis, Cycladas inſulas habitantibus. Antoninus dixit Budæmoni: Ego quidem mundi dominus, lex autem maris, qua lege Rhodiorum nautica iudicetur in his, in qui- bus nulli noſtrarum aduerſatur. Idem enim & diuus Auguſtus exiſtimauit. Libuit hanc legem referre, ut duos interpretum noſtro- rum errores confutarem.& in primis dum Accurſius& Bartolus, cæteriq; aiunt ita ac- cipiendam, ut ualeat cõſuetudo, cui lex non aduerſatur:cum nihil hic de cõſuetudine di- catur:imò&eν vεμρν inquit, ↄꝭε‿ pouoνeε‿ασνιςᷣ id eſt, lege Rhodia iudicet᷑. voo enim apud Græcos, ſi propriè loquamur, legem ſcriptã magis ſignificat:ſicut dcες‿ιε legem non ſcri- ptam,& quandam potius cõſuetudinem re- fert. Nam& Iuriſconſultus ubiq; hanc Rho diam legem appellat:ut nõ uideam, cur con- ſuetudinem hic intelligamus, Sed& dum di citur, ego quidem mundi dominus, lex au- tem maris:quidam Gallici Doctores exiſti- mabant propter aduerſatiuam, maris impe- rium ad Imperatores non pertinuiſſe: quod ſanèperridiculum eſt: tametſi Baldus& Ia- ſon hac ratione exiſtimauerint Venetos Ro mano imperio ſfubditos non eſſe.Senſus au- tem huius legis is eſt: Nam cum Imperator ſit mundi dominus, certè non terra tantum, ſed& mare ipſius legibus parère debuerat, & ipſe in eis leges ſtatuere: cùm tamen in mari, non lege propria iudicet, ſed Rhodia, quę ab eo approbata eſt. Intellige ergo, dum dicitur, ego mundi dominus: quia orbem terrarum ex lege mea rego. lex autem, intel- lige Rhodia, maris: quoniam ex ea ius in ma ri reddit᷑. Huic accedit, quòd particula hæc , id eſt, autem, non ita aduerſatur, ut præ- cedentia ſemper excludat.

Ex Oolonis legibus uerba quædam à Caio adducta ſuo loco rectituenda eſſe, eorumq; inter⸗ pretatio adiecta. CAP. VI.

Egem, quæ in titulo finium regundo-

rum ultima eſt, fuiſſe maxima ex parte à Iuriſconſulto Caio Græce ſcripram, nemo ignorat. eam in Digeſtis ex Bulgari transla- tione Latinam habemus, licet non ſat poli- tam:eiuſmodi tamen ut ſenſum ſatis conue- nienter exprimat, præterquam in fine, dum dicitur, alia autem ligna quinq; pedes: nam

bb 2

Ioan. Igneus in tract. Bald. in rub. de rerum diui. Iaſon inl. ex hoc iure.