Teil eines Werkes 
2: D. Andreae Alciati Mediolanensis, Iurecconsulti clariss. lucubrationum in Ius civile
Entstehung
Einzelbild herunterladen

In l. inter om⸗ nes.. penul.J.

de fur.

7 1) Andrer Alciati s

poſſeſſionis ue, quod lege naturali&. Ope ræprecium autem idcirco exiſtimaui prædi cta referre, quoniã uulgo in definitione ad- ditur, furtũ fieri ſoluùminuito domino:quod uſquequaq; uerum non eſt: nam ſi domino uolente, cùm exiſtimẽ eum nolle, quicquã ſurripiam, Pomponius ait furem me eſſe: quod& ratione non caret: ex delinquentis enim animo maleficia penſantur, ex alio rum uoluntate.S ed& de incolumitate uerę lectionis Accurſium non latuit, qui ea uer- ba, inuito domino, tam in Digeſtis, quàm in Inſtitutionib. ſubaudienda exiſtimauit:tam etſi ab impreſſoribus gloſſema in textu in- ſitum perperam nunc legatur.

Tteethid, L. Antiochenſium. de pxiuilcred. emenda-

Horf. C

ta,& nouo ſenſu clarior reddita. CAP. XI.

N titulo, de priuilegijs creditorum, Papi- niano tribuitur reſponſum quoddam cor ruptiſsimum, ita ut nullo pacto conſtrui, & ſalua ueterum loquendi ratione intelligi oſſit.Id nos ex antiqua lectione ſic reponi- mus: Paulus lib. x. reſponſ. Antiochẽſium Cæleſyriæ ciuitatis, qui de lege ſua priuile- gium in bonis debitoris defuncti accepit, in ius perſequẽdi pignoris durare conſtitit. ut ſit ſenſus, Antiochenũ quencunq;, qui ex le ge ſua municipali præfertur cæteris credito ribus, ſi iure legis agat, non idcirco minus poſſe propter anteriorem hypothecã agere, cum illud ius ſibi ſaluũ remaneat,& lex illa quicquam de ciuium iure non detrahat, ſed accumulet potius. Eſt autem Antiochia Sy- riæ metropolis,& omniũ Orientis urbium, ut Herodianus ſcribit, longe pulcherrima: cuius fortaſſe utilitati conceſſum erat, ut ci- uium Antiochenſiũ in bonis debitorum po tior cauſa eſſet, hiqʒ cæœteris aliarum urbium ciuibus anteferrentur. ρ οπρννρασρναων id Priui legium appellari, Plin. Cæcil. in epiſtolis ad Traianũ Cæſoſtendit. Sanè quæ Accurſ.& Bartolus hic ſcribunt, uerbis legis non qua- drant: alioqui, ſalua uulgatiore lectione, ſic poſſet conſtrui: Conſtitit ius pignoris perſe quẽdi durare, quod ciuitatis Cœleſyriæ An tiochenſium priuilegium de lege ſua, ipſa ſci Iicet ciuitas, in bonis debitoris defuncti acce pit. Sed alius hic eſt quam à cæteris tradatur ſenſus,& minime ueriſimilis: non enim ſo- lent Juriſconſulti ſcribere, lex aliqua muni- cipalis duret, uigeatq́;, an id minus, cùm de facto non reſpondeant, ſed de iure quod fa- ctum ſequitur.

Intit. de publicanis, quoddam reſponſum an-

tiquæ lectioni reſtituendum eſſe. CAP. XII.

Pud Paulum in I. licitatio. de publica-

nis, principiũ legis aliter in exemplari noſtro fideliori legitur, quam in alijs ſoleat: nimirũ his uerbis: Locatio uectigalium, quę calore licitantis ultra modum ſolitæ condu- ctionis inflatur, admittenda eſt&cẽ. Quibus uerbis nihiliuuat᷑ Philelphi in epiſtolis ſen-

30

40

50

60

tentia, ex uulgatæ lectionis argumento exi- ſtimantis, licitatorem pro proxeneta accipi. Sed& ferè incõtinenti ſequitur: Ad condu- cẽdum uectigal inuitus nemo cõpellitur:& ideo impleto tempore conductionis, ea alijs locanda ſunt. Reliquatores uectigalium ad iterandam conductionem&. Hæc autem quantum non in uerbis, ſed in re ipſa ab alijs diſſideant, qui Accur. ibi legerit, cognoſcet.

Daragraphi, Augerius. in l. qui Romæ. ffae uerb. obl. non ſatis hactenus intellectum: ſed& in ead.l.g.Seia. corruptũ circũferri. Cap. XlIlI.

Vm uulgatiſſimam legem, qui Romæ. de uerborum obligationibus, perlege- rem,& impreſſa cum manu ſcriptis codicib. conferrem, animaduerti ex duobus reſpon- ſis, quæ paragrapho ſignãtur, alterũ, quam- uis corruptum non circu nferatur, uulgò ta- men recte intelligi:alterum uerò ob ſcri- pturæ labeculam erroris cauſam Accurſio, deinde Xretino dediſſe. Is eſt huiuſmodi in §. Seia. Quæritur, ſi Seia, quæ ſortem tranſa ctionis cauſa, uſurasq́; hæredi promiſerat, cùm hæres, tranſactioni ne ſtaret, diu litigaſ ſet, teneatur uſuras eius temporis præſtare, quod interim lapſum eſt, dum iniuſtè hæres litigat. Et Scæuola reſpõdit, Si Seia non ceſ- ſaſſet ex ſtipulatione pecuniam offerre, iure uſuras non deberi. Ex quibus uerbis Accur ſius, Rretinusq́; exiſtimarunt, neceſſariam fuiſſe oblationem, alioquin uſuras deberi. Bartolus& alij frequentiori conſenſu con- ſentaneum iuri id non exiſtimãt, ſed tamen uerbis legis expreſſim aduerſantib. idonea reſponſione non ſatisfaciunt. Igitur ex anti- quo meo codice ita legẽdum eſt:Reſpondi, & ſi Seia ante ceſſaſſet ex ſtipulatione&. non autem, ſi 8eia non ceſſaſſet. Quòd uerò reſponſum recteè non percipitur, hoc eſt: In paragrapho Augerius, traditur talis caſus, non quidem ut Doctores referũt, ſed ut ipſe arbitror: Augerius ſeruo Męuij promiſit, ſe ſoluturũ quicquid patrem ſuum debere con ſtitiſſet.patre defuncto,& alio hærede inſti- tuto cùm Mæuius egiſſet hærede& con- ſtitiſſet, quæritur num Augerius teneatur, & id potiſſimũ ratione eius temporis, quod interceſſit ab eo tẽpore, quo ſtipulatio con- cepta eſt donec conſtitit.& reſpondet Iuriſ- conſultus, ſi conditio non extitiſſet, ſtipula- tionem non eſſe cõmiſſam:& conſequenter cum reſpectu acceſſionum,& debiti interea temporis aucti cõditio non extitiſſet:& ubi extitit, ſolùm referatur ad tempus, quod ſti⸗ pulationem præceſſit, non quod ſecutũ eſt, meritò ob illud non tenetur:ratione uerò ip ſius ſortis,& ſummæ quam cõſtiterit tempo re ſtipulationis conceptæ debitam, tenetur. Negant id ex cõmuni intellectu Doctores, & ut colligitur, tribus rationibus. Prima Ro glerij hæc eſt. nam cum Augerius promiſe- rit, quicquid patrem debere conſtitiſſet, niſi conſtet eo uiuẽte, poſt mortem eraneſeitäe Pu atio:

cetlio alsducatul ert werunt herech neobibils ſit dupropter nep erens lalowten anlet quid quã men conſtat cli avdumnum no⁰ niturſtipulatio in cum Augeii lrefideiulſor esacta quamu

renſiactum ſitcu arepectuacceſl

Jbin tractatu rel under. Omitto, maniſiper cauil- elere quid enim andicio non exti wn extitilſet⸗ lg vinnoſtraſentet pin textu dicitun nosteneatur, intel enlter non ſolu aaj 3 tempor

dttionisEtdun tüo non extitiſſet

eMMudreiginrc

1

anque Reſh