aücle Di d. ditur Ki Bällh uxori uſum ties en actum uillæ. men papiſoh. r. leg. hancuim duqila ufufr lg

datora

— rarioſean, excludere dlet

weddaro gxori 1 Qdaroumaxori. umitur Aide ſa

1 lat eperit cui erſoueme „edtamen dmäheii prace pexerit, necelinkg a. ri conſiderari&luuin tebriore clcub ypnt Lilla uetus quæſiocih ruxori uſumfncumi 1 n.us. eo. nunſerit&poſteiuni. d nupſit diſceparin trius, donec ornaii,i,, S ebear.& frequemictass, deleg.j. ſtatim Titius uſumtni mortis etiad ſecuncu ui fundus. m huiuſmodidilatp iſcondi. ſecta, hærediprodeſen ſecũdas nuptiasptoyu um faciet, Sed hæcmei 4 temq; redliteim ein acondkio- (uidu r us. H. patro ne poſueriſiui 3. eo. tit aiſe uiders pomiſtu de cum Titum un. du 5,f. unde cum¹I-,, leg. preſt. uocaueritmaniteleſſ aerfamdl. iarum voluiſle inem 1lg. vocy tradium d dn 15 ſabc ve flios miſculo n. r 4 lubſtirnionetüni i hadas de faciat nõ cribeitknna 4 cum enim enn peculium. maſculis qurße⸗ vohe ſtatulibe Ltunc expie lemns. jaeſi⸗ tentia non oſternict ij. uerſi. un⸗ at, quam 4 climef dtſta. ed Iultanus ait. cdiderat beuß eamat ct mon.

81

igitur omiſſus eſt caſus: hincqʒ apparet, non ſolius uxoris cauſa dilationem adiectam, ſed hæredis quoq;, cuius utilitati in caſu omiſſo proſpexit?. Quapropter nõ temerè arbitror hoc caſu auerbis recedendũ, adhęrendum qʒ regulæ, qua proditum eſt, pœnam priuatio- nis à teſtatore iuſſam, ad hæredem potius q́; adeum, cuius fauore indicitur, pertinereb. Communem igitur in hac quęſtione ſenten tiam minimè ſequendã cenſerem, cùm uxor ipſa iuuenis eſſet,& quam ueriſimiliter po- tuit teſtator credere alium thorum appetitu ram. Sed& ſi in legato diceretur, poſt mor- tem uxoris, tũc et eo caſu Titio uſumfructũ, clarius eſſet, propter uim geminationis, inte rim illi non deberiv: quod& ferè receptius eſt. Sed quid e cõuerſo ſtatuendũ? Reliquit uxori uſumfructum, ſi uidua permaneret, et ſi alias nuptias celebraret, Titio: non cele- brauit, ſed perijt, Titius ne admittetur: Et ad mitti futilibus quibuſdam rationibus Soci- nus reſpõdit u. ſed idem alibi alia ſentit: puto enim uerius eſſe, eum non admitti, cùm non euenerit conditio, unde meritò hęredi rema nebit: diſsimilis enim eſt nuptiarũ mortisq; caſus. QVARTA principalis regula eſt: Cõ ditionem ſpontaneã præciſe& ad unguẽ ſer uari, nec ad ſimiles caſus extẽdi debere. Vn- de conditio, ſi ſeruo dederit“, ad dominũ nõ prorogabitur:& conditio, ut hæredi detur, non eam interpretationem accipiet, ut fidei- cõmiſſarijs dari poſsit:debet em̃ factũ ipſum obſeruari: ut ſi quis incapaci dare iuſſus ſit, det, licet nummos accipientis non faciati. Et conditio, ſi deceſſerit ſine liberis, nõ deficit, ſi liberos ſuperſtites relinquat, licet mox de- cedãt/ del ſuccedere nolint, aut᷑ nõ poſsint s: ſeruatur enim conditio uti ad literam ſcripta eſt, nec fit extenſio. Cui etiam rei illud acce- dit, quòd ex ea actus indiuicluus redditur, alioqui non diceretur in ſpecie dbſeruata. Non procedit axioma hoc, quãdo actus per omnia ex diſpoſitione legis exę quatur, ſub- rogaturq;illi, quem teſtator expreſsit. Qua- propter conditio de hærede, in bonorũ poſ- ſeſſore locũ teneti, quoniam is& nomine& effectu hæres exiſtimat᷑. Eadem etiam in eo, cui Prætor contra tabulas bonorũ poſſeſsio nem dedit, obſeruabit᷑ k. Item in hærede quo que hæredis, nã& is hæres cenſeturl. Sed& in eo cui libertatis cauſa bona ex diui Marci conſtitutione adijciunt᷑, idẽ reſponſum eſt. Sic conditioni, ut pupillo det, ſatis faciet qui tutori dederit: quoniam is pro pupillo acci- pit“, imò cautius ei ſoluitur. Sic illa uerba, ſi centum ſoluerit, accipiuntur, uelcõpenſaue rit:qui enim cõpenſat, ſoluit, id eſt, liberat. Adde quòdcui compenſatur, iuſtè contradi cere nõ poſſet, cùm per eum ſtet, quò minus ſoluatur: dicet em̃ debitor, ſi mihi ſoluiſſes, & ego tibi cõditionem adimpleſſeme. Sic& eadem conditio per acceptilationẽ obſerua- tur, quoniam acceptilatio diſpoſitione legis ſolutio eſtd. Quæ tamen amnia intelligenda

de uerb. ſignif lib.] II.

40

50

60

8²

ſunt, niſi alia mẽs ſit teſtatoris, ut quia inter caſum expreſſum& eum quid lege ſubroga tur, aliqua ſit differẽtia, quæ uerifſimiliter te- ſtatorem retrahat, ut ea in quæſtione ſupraà à nobis dictũ eſt, cùm Titio relin quitur, ſi hæ- res ſine filijs legitimè natis deceſſerit: nam le gitimatus per ſequens matrimoniũ defectũ conditionis non inducet. Quod& in ea con ditione conſtitutũ eſt, ſi legitimæ ætatis erit, ut qui ueniam ætatis impetrauerit, nihilomi nus excludatur r. Rurſus non procedit regu la, quando conditio iure adimpleri non po- teſt, idq; teſtatorem non præteribat: ſufficiet enim, ſi de facto ſeruetur?. Quapropter qui filię furioſæ fideicõmiſſit, ſi ſine liberis dece- deret, de filijs etiam naturalibus intellexiſſe creditur, cùm furioſa mulier matrimonium contrahere nequeat, nec filios legitimos ha- beret. Sic qui hæreditarium ſeruum iuſſus eſt manumittere,& deindehæres eſſe, ſatis eſt ſi de facto manumittai“: de iure enim quo modo poteſt, cùm adhuc hæres non ſit? Sic ſi pater ſacerdotis fideicommittat, ſi deceſſe rit abſq; filijs, de naturalibus& legitimis in- telligi non poterit, cùm uxores ducere lege Pontificia ſacerdotes prohibeantur:& ideo de adoptiuis intelligetur*, uel ſi monachus ſit, de ipſa eccleſia. Nam& illud receptum eſt, ſipro ſacris celebrandis centum teſtator myſtis reliquerit, nec propter diras, abomi- nationesq; Pontificis celebrare illi poſsint, in aliud honeſtæ deprecationis genus eroga tionem conuertendã ⸗. Nõ procedit tandem regula, cùm ex coniectura aliqua deprændi poteſt, nõ modũ, ſed finem ipſum in teſtato-/ ris animaduerſione fuiſſe:tunc enim ſponta lis conditio à neceſſaria non differet. Vnde cõditio, ſitutela per pubertatẽ, ſeu per XIIII. annos finiatur, etiam eueniſſe cenſebitur, ſi morte tutoris finita fuerit: idq; ex cõiectura mentis teſtatoris. Sic& conditio, ſi centum Arethuſæ dederis, per alium adimpleri po- teſt b:ſicut& faciendi conditio, niſi cùm per ſonę electa ſit induſtria. Eôdẽ pertinet et illa cõditio, ſime mortuopoſthumus naſcatur: nam ſi teſtator eam adiecit, quòd crederet ſe illa ęgritudine moriturum, nihil oberit quò minus& qui ſe uiuo naſcetur, hęres ſit. Cui non abſimile, in conditione, ſi quis prior diem ſuum ſine filijs obierit, quam receptũ eſt etiam extendi, cùm poſterior abſq; prole decedatd. Quarum definitionũ illa eſt ratio, quod in conditionibus potiſsimũ defuncto- rum mens ſpectanda ſit. Igitur cùm caſus ue niet, diligenter animaduertendũ eſt, quę fue rit teſtatoris ſentẽtia, ut ex ea ad caſum omiſ ſum uel progrediamur, uel intra cancellos uerborum conſiſtamus. Decipimur tamen plerũq;, ut Baldus inquite, dum ſcrupuloſè nimis& anxiè cõiecturis ceu exploratis re- bus utimur: quod ut manifeſtius fiat, aliqui bus etiã quæſtionibus oſtẽſuri ſumus. In pri mis igitur dubitari conſueuit, an æque in di rectis ſubſtitutionib. atq; in fideicõmiſsis ad

rI. fi. C. de hit qui uen.

5 l. ex faclo.§. ſi quis rog.ij. ad Trebel.

t l. hæredibus. §. fi. ad Treb. u I. mulier.§. j. de cõdi. inſtit.

x I. ſi quis poſt hu. de libe.& poſthu.

. ſed hoc preæ ſenti. de ſancl. epiſc. Capr. con. xx.

XI. legatum. de

uſufr. leg.

a l.liberto.§. fi. de an. leg.

b l. Arethuſa. de ſtat. ho.

c d. I. fin. C. de poſt. hær.

d I. hæredet.§. cum ita. ad Trebel,

e Bald. l. preci⸗ bus. C. de im⸗ pub.