Teil eines Werkes 
3: D. Andreae Alciati Mediolanensis, Iureconsulti clariss. lucubrationum in Ius civile
Entstehung
Basileae [ca. 1550]
Einzelbild herunterladen

a Not. in I. lulia. de cond. ind.

bI. pecuniæ. 9. per ſecutionis. de uerb.ſig.

c l. fi. de uar. cxtraor. cog. d d. 5. perſecu-

tionis.

e In l. cui eori. de poſtul.

f per no. perla ſon. inl. emaci pata. C. qadm.

gl. j. C. de libert. h No. in l. ci fi- lius. ſi cer. pet.

i Inl. libertis. C. de libertis.

k l. in cauſc. ij. de min.

l. Cdſi minor. §. fi. in l.hære⸗ ditas. in fi. de petit. hæred.l. quintus. de au ro& arg.leg.

ml.ij. C. de dol.

n l. naturalis.. quod ſi faciã. de præſc. uer.

0 l. ita nobis. C. de adult.

p In I.ackiõis. ff. de act.& ob.

lij. ffde iure-

lur.

r l. non quic ꝗd. de iud.

50

ex cõſenſu tenet̃ ſed ſolo iure ciuili reus eſt. Sed& noſtram ſententiã non parũ tuet᷑, d petitio hæc frequẽtiſsimè Iureconſſ.per ſecutio dicit᷑: quoniã extraordinaria petitio eſto, quam etiã propriè actiõis uerbo cõpręn di, iure teſtatũ manet: hęcq; ſunt quas infactũ actiones appellare ſoliti ſumusc. quin& per- ſecutionis uerbo extraordinarias perſecutio nes cõtineri, VIp. putat: ut ſi quis impropriè

id eſſe arbitret᷑,nõ ſolùm Jureconſulto, tanq́; 10

propriæ ſignificationis ignaro, iniuriã fece-/ rit, ſed aduerſus Bart. ſententiã reſponſurus eſte, qui uerbũ, contineri, de proprio ſignifi- catu dici ſolere exiſtimauit:tametſi et ipſe ſemper id admittendũ opinerſ. Argumẽto& noſtræ ſentẽtię fuerit, ́d ſi libertus à me ma- numiſſus, ingratitudinis nota reus agatur, in ſeruitutẽ reuocari per extraordinariũ reme- dium, q́d idem cum officio iudicis eſſe, Imp. Antoninus tradits. Honorius actionẽ cõpe- 20 tere teſtat᷑:ut omnino idem utrũq; dixiſſe cre dendum ſit: qͥd& Accurſio uiſum eſt. nam & in cauſæ cognitione illud uerſari, ut quęra tur, numè citra in integrũ reſtitutionẽ alia a- ctio cõpetat, cum VlpianusTſcripſit, quid a- liud oſtendit, præterq́; in integrũ reſtitutio- nẽ, quæ ex officio iudicis deſcẽdit, per actio- nẽ expediri:? cum dictio, alia, implicare(ut uul dicimus) idem ſoleat. Nec cõmunem opi nionẽ ſatis probant, quæ in eius tutelã àA Dd. 30 adducuntur,& illud maximè, quibuſdam lo cis Aiuris autorib. dictum, actionẽ nullam da ri, cum tamen ex officio iudicis conſultũ ſiti. Verùm ipſe arbitror, quãuis actio ſpecialiter accepta, ordinarias tantũ reſpiciat, generali- ter tamen etiã perſecutiones comprændere. quocirca cum Iuriſconſ. actiones cõpetere neget, de ordinarijs intelligendũ eſtm, ut quę extra ordinẽ dantur, illæ competant. Nec im

probãda hęc eſt reſponſio, cum& cõſtitutio 40

nib.cautũ ſit, actionẽ de dolo dari, quãdo nul la alia cõpetit:et tamẽ ſi generalis cõpetat, da tur: ſicut& in innominato cõtractu, ſi faciã, ut des, nullam actionẽ dari ſcriptũ eſtu, cum Fulg.& alij quidã, nullam dari ordinariã pu- tent, ſed extra ordinẽ generalemq́; ſecus. Suc currunt& huius rei q́ᷓplurima exẽplao, quæ ſilentio præterire cõſultius fuerit. adducit᷑& quod ſtipulationes damni infecti,& legato-

rum nomine cautiones inſtar actionũ habe- 5o

re traditum eſte, quę tamen ex officio iudicis pendent. Sed uti diximus, ſi actionẽ ſpeciali terut in rem uel in perſonã eſt, conſideraue- rimus, tunc earũ inſtar perſecutiones obtine re crediderim:ſed cum generaliter de actiõe loquimur, ſimiles, ſed eius ſpeciem eſſe, magis uerum eſt:etſi uerbum, inſtar, generis ſpeciem, ſimilitudinẽ ſignificare hoc caſu quiſquã indoctè dixeritu. Ergo generali-

ter affirmandũ,perſecutionẽ hanc, actionẽq;&o

idem eſſerminimè uerò, ſed id tunc certũ opi nor, cum quicq́; petimus, quod nobis aliquo modo debeatur. nam cum ea, quæ meræ fa- cultati iudicis cõceduntur, petimus, tũc lon

D. Andreæ Alciati

51

gè˙& latè ab actione perſecutionẽ hanc dif- terre neceſſariò profitemur. Etex his conſe-

uens eſt, ut ſi exofficio iudicis actio aduer- ſus me intentata elidatur, exceptionem pro- prie mihi competere fateamur. Monid es ſo la ęquitate uera exceptio daturꝰ. Quoòd autẽ inter utraſq; uoces, multas differẽtias& Bar.

.

tolus,& Iafon, recentioresq; aggregant, mi- nimũ noſtræ ſententiæ aduerſatur, cum nec

ipſe reales perſonalesq; actiones à perſecu-

tionib. diſtare, inficias eam: ſed tamen inde ſequitur, quin actionis app ellatione per⸗ ſecutio propriè cõtineatur. Cæterũ cum offi cij iudicis petitionem extraordinariã actio-

nem eſſe dixerim, quid ergo ab actione in fa- ctum differt? quid ab ea quam datiuam recen

tiores nuncupant:& in hoc differentiam eſ-

ſe cenſeo, quòd datiua actio ſpeciale nomen

habet,, ut in aliquo caſu mutui peculij ue, a-

ctio in factum, uel ex interdictis', uel exinno

minato contractu, ſimilibusq; negocijs pro-

uenit: perſecutiones uerò ut plurimũ in mi-

ſti imperij cauſis intenduntur:nam et illas ex

nobili, mercenario ue officio diſtingui non

putauerim, cum has uoces à lIureconſul-

tis acceperint, ſed ex proprio ære recentio/

res ipſi effigiauerint: cum& merum officiũ

appellari in iure uiderimus, quod mercena-

rium iſti credunt. Sit igitur cauſa iuriſdictio-

nis, quæ pecuniã reſpicit. Miſti uerò imperij

cauſę actione in rem, nec in perſonã expe

diuntur, cum ad huiuſmodi debitũ non perti

neant:ſed cum principale earũ robur ex iudi ce deſcendat, perſecutionib. terminantur.

Si cbtumaci qefenſio omnis ex lege uetita ſit, quemadmodum hoc accipi debeat: multisq́ caſibtss de⸗ clarari illud ſtatiutum, quos alij minime tam ac⸗ curatè perſpexerint. CAP. XI.

Ræcedenti articulo conſequens eſt quę IL ſtio, num quę lex municipalis actionem alicui negat, perſecutiones etiam, quæ ofli⸗ cio iudicis expediuntur, prohibeat:& in fa- uorabilibus tantum uetari cõmuni ſententia enũciatur.Sed ſi noſtra illa opinio probetur, promiſcuè indiſtincteq; prohiberi dicẽdum eſt. Verùm& hic quæri ſolet, quid ſi lex non actionem ſimpliciter auferat, ſed quancunq́; defenſionẽ: Finge ſtatutũ eſſe, ut contumax accuſatus, niſi ſeſe in carceribus conſtituat, omni defenſione priuetur:& tunc extraordi narias quoq; has petitiones illi compete- re,nemo probauerity':tametſi hæc qualiſ- cunq; cõſtitutio multas interpretationes ad/ mittat, quæ uulgò minimè agnoſcuntur,& eam in primis, ut licet ipſe propriam cauſam tueri nequeatextraneus tamen quilibet ra- tione publici fauoris officium iudicis implo rare poterit, ſi tamen probaturus eſt, contu- macem eum falſo crimine deferri: ſolumq;ʒ in hoc à reo diſpar erit, quòd reus, ſi contumax eſſet, niſi crimen probaretur, abſoluẽdus foret:at hoc caſu, niſi extraneus innocẽtiam probet, condẽnabitur:& ita in quæſtione fa-

cti

s. qui æquitate. de dol. ex.

t Bar. inl. certi cond. in prin.

ſicer. pet.

uu Gloſ.Inſtit. de interd.. fi

x l. v. deuerbo. oblig.

Bar. in lij H.ct parui. quod 41 aut clam.

niüla ente lytlen 4 lo aäl pb ſl

jedea Gaguſi dusn

11 Füͤßat d wiug, daale njabo quga Unahr s cda ab fac Iam 6 inwini zcuſ

uim auſis

Asßi fad⸗

NMe0. pobit obtinl huncp ſecpſe hariſt duser wpülſi exptel Wcoſeches 85 N. ky dino

R

lſft

eller d meif dex.&

a fntẽti⸗

ſf 1

hilexle plorim Välend officio lopre8 ltarid, tii 00! cognoſ betur. 1 men in nnder 1 3 dli llo, quc dubitab plieat. Acauſa d ordin 1 doti eghen⸗ ten Gh

dlin 4

kanedu

len kes

anreſe

eeſei