Teil eines Werkes 
3: D. Andreae Alciati Mediolanensis, Iureconsulti clariss. lucubrationum in Ius civile
Entstehung
Basileae [ca. 1550]
Einzelbild herunterladen

9

ſurdum ero prin huius blegum Screan, atũ con, 1 lectum pectare. id ge⸗ 8 finitio⸗ conſulto noſubſi lla fuert accuſare tacitaſal⸗ reſertm, Sateamur , c pote⸗ cinoroſos lefinita re eam, ne sindicen- ppellatio- & gladius debet, ſed o plecten- robabiliter ad ius me- fortaſſe alij in militem atorem ius te habent, lſcal imperiũ inuus ortet, pote⸗ bum, iuriſ- em priuatis Iltonſä 11/

a ca. paſtoralis. de offt. deleg.

I. j. de iur. om. iud.

oli gan dech

c at que luxiſc on uli

4 ale

I.

io eſt inquit 1 dicis nobili rnalt tem pectat 5 niſtum impe oheret. Qur

zſint, 60 mo.

rorũ opinio-

1, quoc alias

ilis& mercè⸗ obſeruatamm

ci quodinne

rca coẽrtionẽ

bon pollel

c l. forma. C. de

offi. præfecti vlt G prat.

48

referre. Imperium aut merũ, aut miſtum eſt: merũ eſt poteſtas animaduertendi in facino roſos homines: miſtũ eſt, cui etiã iuriſdictio ineſt, d in danda bonorũ poſſeſsione conſi ſtit. Iuriſdictio eſt etiam iudicis dandi licẽtia. Et hoc reſponſum ita exponũt inte rpretes, ut de utroq; imperio tantũ locutus ſit Iu- riſconſ.ſed& de minima iuriſdictione. Atq; eo modo ultima uerba, ex cõmuni aliorũ ſen tẽtia Alex.declarat, ut aliud notent, qᷓ́; cau ſas delegare iuriſdictionis eſſe: cui ſenſui implicatiua coniunctio, etiam, ſolum aduer ſatur, ſed& illud quoque, quòd ius delegan- di cauſas, iuriſdictionis ſit, falſum eſt: nam & mero iudicis officio id expeditur: quod& inde patet, cum nulla prodita afferatur actio, qua quiſquã à iudice petat, ut cauſam deman det.quinimò& inuitis& ignorantibus parti bus, mandare iuriſdictionem ſuam ordinarij poſſuntꝰ: expreſſumq; id eo reſponſo credi- derim, cum uulgò dicimus, ius dicentis offi- cium latiſsimũ eſſeb. quoniã in poſſeſsionem mittere, tutores conſtituere, bonorũ poſſeſ- ſionem decernere, iudices litigantib. dare po teſt: nam cùm cætera miſti imperij exempla hoc arguunt, tum etiã q́d officiũ in dubijs ad nobile referri ſolet. Aliter itaq; Petrus, Cy- nus,& Baptiſta Seuerin. eam ſtructuram in tellexerũt, ut de natura cauſarũ iuriſdictiõis eſſe, demonſtret, ut demandari poſsint: quæ interpretatio nuſquã minus, quàm luriſcon ſulti ipſius uerbis quadrat. quamobrẽ uerius eſſe, quod alias quoq́; diſputando ſuſtinui, ar bitror, Iuriſconſultũ uidelicet ea in lege ſolũ de miſto meroqʒ imperio loqui, miſtumq; il- lud definire, cui etiam iuriſdictio ineſt, ut in bonorũ poſſ.& in iudicis dandi licẽtia: nam in ea quoq;, ſicut in bon. poſſ. iuriſdictio eſt:

Paradoxorum lib. II.

49

ſit, tractatũ à maiorib. uideo:& Bart. alijq; numero plures, facultatẽ habere præfectum pręt. uniuerſalẽ legẽ cõdendi, ex ea cõſtitut. putant. At alibi idem Bart.& quidã alij, O- thofredo autore, id illi minimè licere, niſi in his quibus pręeſt prouincijs, arbitrati ſunt: uerbũq; illud generale, extra eius territorij fi nes non accipiũt.In quam ſententiã ſi acceda mus, nihil magis pręfecto pręt. cõpetet,;

10 teris magiſtratib. qui in ſua adminiſtratione

& ipſi iura ſtatuere, edicereq; poſſunt: quod omnino ueriſimile eſt:tametſi alium ipſe huiuſce legis ſenſum exiſtimẽ, nẽpe hunc, ut ſi pręfectus præt. legẽ in ſua prouincia pro- mulgauerit,& quidẽ generaliter: exẽpli cau- ſa, Quicũq;, uel omnis qui taledelictũ cõmi- ſerit, plectat᷑: ſilmperatorijs cõſtitutionib. aduerſef᷑, etiã cæteros, alioquin eius iudicio ſubiectos, tamen lege illa teneri: cuius ex-

ꝛ0 emplum inter iudiciorũ ſanctiones hoc re-

perire eſt. Generali præfecti prætorio forma expreſſum fuerat, iudicem delegatũ, ſi ſuſpe ctus eſſe cœpiſſet, recuſari poſſe: dubitatum deinde eſt, num& idem in delegato princi- pis eſſet:& idem eſſe Iuſtinianus Cæſar re- ſpondit: quod tam ex eius lege locum ha- bet, quam quòd generalis hęc prefecti for- ma, etiam ad hos delegatos produci poteſt: & hanc interpretationẽ, quamuis reclaman-

30 te Jaſone, textui ipſis magis conuenire, qui

eum uiderit, pronunciaturus eſt, ſcio.

Oſſicij iudicis petitionem idem cum extraor dimaria aclione eſſe,& quod ea ab aclione in factum,& ab datiua difftrat. CA p. X.

Væſtionis eſt, utrum officij iudicis im ploratio ab actione differat:& ſolet di- cie, actionis appellatione huiuſmodi petitio- nem cõtineri, niſi impropria ſignificatio-

quocirca miſti imperij exiſtimat᷑. dictio itaq; 40 ne actionẽ capiamus. Sed ab hac declaratiõe

licẽtia, in eo cõtextu ſextũ caſum reſpicit: li- cet prępoſitio, in, adiecta proponat᷑, id circo tamen ab hac ſententia diſcedendũ eſt, cum plerunqʒ eas fubtrahi, non ueterũ cõſue tudine ſolum doceamur, ſed& elocutionis elegãtia admoniti ſimus.Eſt autem figura e- clipſis. Tranq. in Dom. natus eſt regione ur- bis ſexta, pro in regione. Cic. orat. pro domo ſua:Domo me cõtineo, pro in domo. Et quò libentius noſtrã hanc interpretationẽ hiſce quiſquilijs inſererẽ, illud in primis ſuaſit, qᷓ d perq́ʒ; eruditos complures uiros inuẽtum no ſtrũ probare cognouerã, ut etiã pręceptores noſtri ſibi arrogare interpretationẽ du bitauerint, ex gręco uti opinor adagio, quo, amicorũ omnia cõmunia eſſe, admonemur.

Dræfeclum prætorio legem uniuerſalem condendi autoritatem habere:& diuerſa ab laſone ſententia, neſcio quid in conſtitutione, Apertißimi. C. de iudicijs. enucleatum. SAp. IX.

Mperatoris Alexãdri reſcriptũ hoc legit᷑: Tuhae apręfecto pręt.datã, etſi generalis, minimè legib. uel cõſtitutionib. contrariã, ſi nihilpoſtea ex autoritate mea innouatũ eſt, æquũ eſt ſeruari. Quẽadmodũ id intelligen-

tam ego diſſentio,; qui maximè, nam cum actio ius ſit perſequendi in iudicio, qd ſibi de beturt, cõueniatq; hæc deſinitio etiã huic ex- traordinariæ perſecutioni, cur non, q́d ex ta li argumẽto deducitur, proprieè deduci dica- mus? qd ſi officiũ iudicis aliquã obligationẽ reſpicere, reſponderis: non tamen minus debitũ peti idcirco fatebimur, cum in ea defi nitione uerbum, debere, lato ſignificatu ca- pi, Accurſ. fateat᷑,& ad huiuſmodi debitum

5o cõpetere officium iudicis in cõfeſſo ſits:alio-

qui ſi aduerſus nullo modo obligatũ, perſe- cutio illa concederet᷑, nonne officiũ iudicis, quod præmodum æquitatẽ amplectitur, ini- quiſſimũ eſſet, cum eum ſoluere cogeret, qui nulla obligatione tenerete quamobrem eam obligationẽ hoc officio efficacẽ crediderim, quę non ex cõmunib. iuris regulis, ut puta conſenſu, manat, ſed quæ ex æquitate quadã extra ordinẽ conſiderat᷑. Nam et eum, qui ex

6o re iudicata dare facere damnatus ſit, uerũ de

bitorem eſſe, dubio procul manifeſtum eſt:

et tamen in eum nõactione ſolũ experimur

ſed& iudicis officiũ imploramus: nimirum,

quoniã qui ex re iudicata debet, uerè quidẽ cce 3

d In d.l. apertiſ.

e in. j. de iuriſ⸗ om. iud.

f Inſtit. de act. in prin.

g Gl. e ſcrib.in l. ſi ſeruum.§. fi. ff. deuerbo. oblig.

h Bax. in. intra. de re iud.

4