4I. fin. C. ut ne priua.

5 In authen. iuſ iur. qd præſt.

c l. et ſi prætor. de offi. eius. d l.iiij. de offic.

præſ. e l. j. de offic. præt. aug.

fl.inter tutores. de admi. tuto. Barto.

2 Bar. inl. Qimpe rium in fi.

b d. l. imperiu. i I. ſtipul. iſta ha

bere. de uerb. obligat.

46 frequentiſsimè executores dicunturs, habe- req; miſti imperij executionem, quod ſi pro/ priè loquamur, merũ factum demonſtrat.In iuramenti quoq; formula, in qua ratio locu- tionis ſumma habetur, iurãt magiſtratus, Oc caſione traditę adminiſtrationis, fidem ſe Cę ſari ſeruaturosb: at traditionẽ, iuris transla- tionem nõ reſpicere uulgò ſcitur. Azonem tamen cõmunemqʒ; opinionẽ adiuuat, quòd prætorem pro imperio ſuo ageres, præſidem maximũ imperium poſt principem habereè, præfectum Aegypti imperium, quod illi da- tum eſt, deponere? legitur: quæ uerba ius i- pſum ſigniticare uidentur: niſi dixeris impe riũ, iuriſdictionemq́; dupliciter accipi, quan doq; pro ipſo iure, aliquãdo pro iuris ipſius uſu tantum& exercitationet:& hoc caſu prę dictę dictiones illæ interpretandę ſunt. Nam & iuriſdictionẽ delegatam dicimus, quæ ta- men alieno iure pendet,& merũ uſum com- plectiturs. Validius igitur cõmuniora iuue- rit:quoniam ſi merũ imperium nil aliud eſt, quàm poteſtatẽ animaduertendi in facinoro ſos homines habere certè hæc poteſtas ma- giſtratibus tribuitur, quocirca& merum im

erium habere dicendum eſt. Sed& hic for- taſſe dixerit Lotarius: uerbum, habere, latiſsi mum eſſé, et reſpectu principis ius ipſum, in perſona uerò magiſtratuũ exercitationẽ ſo/

D. Andreæ Alciati

rio uti diceretur? quod perquàm abſurdum eſt. Accedit his, quòd& multa exmero prin cipis officio proueniunt, quæ tamen huius imperij eſſe, legibus non conſtat, ut, legum ferendarum poteſtas,& tabelliones crean-

47

di autoritas, huiuſmodiq; duplomatũ con- ceſsiones: nuſquam enim, opinor, lectum eſt, ea quicquam ad illud imperiũ ſpectare.

uamobrẽ ſatis impudenter Bartol.& id ge-

10 nus ſcriptores faciunt, qui ipſi nouas finitio-

nes excogitant, tanquã ea quę luriſconſulto Vlpiano traditur, ueris rationibus nõ ſubſi- ſtat. Longe igitur melior noſtra cauſa fuerit, cum multò minori nota recẽtiores accuſare poſsim, quàm ipſi Iureconfſultum tacita ſal- tem reprænſione coarguãt, in eo præſertim, quod optimo iure defendi poteſt. Fateamur itaq;, merum imperiũ nil aliud eſſe, q́; pote- ſtatẽ gladio animaduertendi in facinoroſos

20 hiomines:& hæc definitio cum re definita cõ

uertitur:quamobrẽ iure ciuili ualere eam, ne gandũ nõ eſtꝰ. Nec dicat quiſq́;, ius indicen- di mulctam nõ cõpręndi, cùm ea appellatio- ne animaduerſionis ueniat: nam& gladius hic nõ pro telo ſimpliciter accipi debet, ſed pro quacunq; pœna, qua ex delicto plecten- dus ſit reus: quamuis& non improbabiliter aliquis negauerit, mulctandi illud ius me- ri imperij eſſe. Sed exiſtimabunt fortaſſe alij

lam comprændere: ſic utroque modo defini 30 magis obeſſe, quòd etiam priuati in militem

tionem illam intelligẽdam. quòd ſi hanc ſen- tentiã ſequamur, in eo utilis fuerit hęc quæ- ſtio, quòd defuncto principe, magiſtratuum iuriſdictionem, iudicio nondum cœpto, ra- tione meri imperij ceſſare fatendum fuerit:li cet in eis quę iure magiſtratus cõpetunt, ali-

deſertorem, nocturnumq́; graſſatorem ius animaduertendi propria autoritate habent, & tamen uix dixeris cuilibet merũ imperiũ competere. V erùm ſcire nos oportet, pote- ſtatis, quod in definitione eſt, uerbum, iuriſ- dictionem ſpectared: quam uocem priuatis

ter dici debeat, cum& in illo nõ parua diſce- comuenire, palàm negatur. k Mod. ferr. inl. ptatio eſte. Erit& inde conſequens noua ra- 3 more. in ij.no. tio, cur merum imperiũ in delegatũ nõ tranſ de iur. om. iu. eat: nam cum magiſtratus meram eius exer⸗ 40 citationem habeant, alij demandare non poſ ſunt, cum is, cui uſus relictus eſt, alium uſua

I Lij de uſu cu. rium conſtituere nequeat..

Dald. Quid ſit merum imperium, V piani defini-

tio uera defenditur,& temeritate alij notantur, qui ueriora quam luriſconſulti ſe tradere opinati ſunt. CAP. VII.

Mistum imperium quid ſit,& nouo atque eodem uero ſenſu perceptum reſponſum luriſconſulti ultimum, in lege, imperium. de iuriſclict. omniu iudic. CAP. VIII.

Iſtum imperium iuriſdictio eſt, inquit Bartolus:, quæ officio iudicis nobili tractatur,& ad priuatam utilitatem ſpectat. Longe breuius Vlpianus, qui, miſtum impe b rium, ait, eſt quod iuriſdictioni cohęret. Quę Nnotatione digna nobis ea quęſtio ui uerba cum ob breuitatẽ obſcura ſint, eo mo-

ſa eſt, qua de meri imperij definitione do ferè accipi debent ut à cæterorũ opinio- m i ll. impe- dubitat᷑:& Bartr. quem uti legalis reipublicę 50 nibus nihil nouſinducant niſi ne alids rium. principẽ alij ſequũtur, hoc potiſsimũ modo docui, diſtinctionem eam nobilts A merce- finiuit, utid iuriſdictio ſit, quę iudicis officio narij officij apud ueteres non obſeruatam

nobili expedit᷑,& utilitatẽ publicã principa- fiſſe, ſed prætoris officium dici, quod in mi

liter reſpicit:qᷣd tamen nõ ſatis uerum quan-⸗ ſto imperio uerſatur, id eſt(rlcdem nẽ

doqʒ mihi uiſum eſt: nam accuſatio ius eſtab ſeu executionem ner eiſam in b fſ.

officio iudicis nobili diuerſum, ut Bartolus, danda neceſſaria a ut Hε libefl t

Petrus, Baldus, Angelus, Io. ab Imola exiſti di. Illud uerò quod eee Sechu zreſpi a0

1 Pet. Bal. et laſ. marunti, quod& recentiorib. uiſum eſt,& quia qualicun iudici en d 4 e Wiat in l.imperiũ. tamen illud imperiũ reſpicit. Nam& in abſo nicipali com 3 b Lummpltc Per ane eu lmol. Ang. il. lutione rei utilitas principaliter agitur, qu iũ à P Hedeats impliciter iudicis offi- vVde uer. obli. tamẽ ex mero imperio ocecht Suid 5 m. SDn Lndee Dr dllared Aondta Ine p quid enim apud eum à nobis annotata ſunt, obſcuraq́;

Aret. in tract...—.. malefi. dixi HPeblten aliqua ex occaſiõe princeps in poſ Ylpiani uerba ex eis declarandas, Sed ea qu ſapräey. eſsionẽ mitteret, uel bonorũ poſſeſsionem ſequunt, etiam obſcuriora ſunt rdanrole

decerner 3. cerneret, num ex hac ratione mero impe- operæpreciũ fuerit integrũlegis reſponſum

0 I. j.§. dolum. de dol.

p l. E.ut lic. unicuiq.

ꝗ poteſtatis.de uerb. ſig.

r Ind. l. inpe rium.

· Inl. v. de ucr- bo. oblig.

5

hon as tr poll lag derin laum dum 4 niüite ſone elten poca- nobil 1b, lellex elle, intetp ſultig elleg bitor demil loddde bonor lneaq quoci lcẽtia cetpre Cltcote cumpl tudine degit dipls böler laDo