8(n) 58

tur accidentia. Si quid interit, hoc vltimo abit in mate- riam primam, quia res reſolvitur in ea, ex quibus con- ſtat, principia, adeoque ultima reſolutio non poteſt non fieri in materiam primam.

Porro materia prima vocatur ad diſcrimen ma- teriæ formatæ, ex qua corpus aliquod novum exfurgit, ut ex ovo pullus, quam ſecundam appellant. Primæ tri- buunt potenriam univerſalem, ad omnes formas ſuccesſive recipiendas aptam. Secundæ autem potenciam particula- rem, ad recipiendam certam formam, ad quam diſpoſita eſt.

Forma eſt id, per quod corpus in ſpecie ſua conſti- tuitur, ſive, juxta Ariſtotelem, Actus ſubſtantialis, unum per ſe cum materia conſtituens.

Forma dicitur acius, ut diſtinguatur à materia, quæ non actus eſt, ſed actum tantum in ſe recipere poteſt. Actus ſubſtantialis forma eſt, ut removeatur actus, ſive for- ma accidentalis, unum per ſe cum materia conſtituens, ut= excludantur accidentia& formæ asſiſtentes, qualis forma v. g. eſt nauta in navi, item elater in horologio, quia jmpellit& dirigit.

Allas forma deſcribitur, quod ſit certa combina- tio modorum, huic corpori præciſe propria, imprimis ve- ro quantitatis, motus, figuræ, ſitus, texturæ,&c. Hi enim modi, diverſa ratione combinati, materiæ aliam- formam introducere valent.

Forma alia eſt eſſentialis, alia accidentalis.

Forma eſſentialis, ab aliis ſubſtantialis appellata, dicitur ſubſtantia, materiam actuans. V. g. Anima eſt ferma homi- nis ſubſtantialis. Nam anima eſt ſubſtantia, corpus ho- minis actuans.

Accidentalis forma eſt accidens, quod materiæ inhæ-

ret, eamque modificat, V. g. Eruditio hominis eſt forma acci-

——— ˖—ꝭ—ꝭ——ᷣ——x——ZB—QOę—QKꝑ·S/p—y