§. XVIII.

0

Ad aratrum trahendum Romani bubus fere ubique utebanrur, fed mulis, alinis et vaccis, ubi levis terra parvum aratrum admittebat, nusquam vero tauris et equis, Jugum vero lignum dicebatur, quo collum seu cervix ju- mentorum cujusque generis cum temone jun— gebatur. Unum jugum duobus jumentis im- ponere lolebant, ut in curribus, ita etiam in aratris. Simplicissimae formae jugum, quod qui primi boves junxerunt, adhibuille viden- tur, conlpicis in fig. XII. Eandem exhibet quoddam antiquae Romanae artis opus. Vid. GINZR, in I gs ts VI. 2. et teIII, B. 10, 36). Pat ea vero jugi partes extremas collo aptandas linuabant 30). Medium jugum indutum erat

aut funiculo 4%, quo temoni alligaretur, aut

38) Talia fimplicissimae formae recta juga adhuc Ovi- dii tempore in usu fuisle, falso argumentatur GIN Z ROTIus (Cap. IV. pag. 47.) de hoc loco poetae; Tempore agricolae patiens sit taurus aratri,

Praebet et incurvo colla premenda jugo,

Incurvum jugum non est rectum, sed iucurvum posi-

kum pro curvo, qua significatione ubique hae vox legitur.

30) In regionibus Italiae aliis aliter jugum formatum fuisfe videtur, Plures, formas ex monumentis yetustis de- criptas, vides in libro GINZ ROT II tab, III. B.

40) Hun funiculum Homeruns 2 e, et Hesiodus egegονν vο,jf. Eum octo pedes longum esfe, refert Cato N 05. et 135. 5,