Aufsatz 
Quaestiones Procopianae / von W. Gundlach
Entstehung
Einzelbild herunterladen

27

sit commoratus, nescimus. Ptiamsi non possumus infitiari, Anecdotorum narrationem esse acerbam et exagitatam, tamen historia ipsa eventu comprobavit, duae summa videtur huius li- bri sententia, Justiniani consiliis et rebus gestis damnum imperio esse contractum, opes esse attritas et fractas. Voluit enim coniungere ille imperator, neglecta omnium temporum historia, quae coniungi vix possunt ¹). Viris fidens excellentissimis, quos invenire quibusque uti sciebat, imperii Romani splendorem renovavit eo tempore, quo vires vix suppeditabant, ut ruina iam imminens reprimeretur. Quo factum est, ut regiones in ditionem redactae non possent retineri, et imperium ipsum ad extrema veniret, et- splendor regiminis cives omnibus privaret fortunis, quas ex depopulationibus et invasionibus et inundationibus servaverant.

Sub fine capitis breviter erit disserendum de ea quaestione, quisnam Anecdotorum esse debeat usus in historia illius temporis conscribenda: Anecdotorum duplex statuenda est series: factorum enarratio, et scriptoris ipsius sententiae et existimationes. Comparantibus nobis cum ceteris historiae fontibus alteram seriem, facta vera habeamus, si cum illis possunt conciliari, sin vero repugnant, falsa vel ira fucata ²). In iis vero rebus, quae unico Anccdotorum testi- monio sunt traditae, potissimum est explorandum, num factionum studium aut cupiditas quae- dam sit immixta. Dicta late patentia saepissime inculcata et repetita nullius fere nobis erunt emolumenti, nam ratio temporum et conditionum in his omnino fere recedits). Cavendum est,

*0) cf. Manso Gesch. d. ostgoth. Reichs pag. 287:Wenn man den Zweck, den Justinian wollte, mit den Mit- teln, die er zu dessen Erreichung anwenden konnte, vergleicht, so kann man sich kaum erklären, wie das Misverhältnis zwischen beiden Jahre lang bestehen konnte. pag. 288;Was bürdete Justinian sei- nen Untertanen nicht alles auf? Man vergleiche die höchst merkwürdige Uebersicht der Auflagen in der historia arcana(cap. 23. pag. 266), deren Verfasser hier schwerlich übertreibt noch weniger lügt. Aptissime potest comparari Ludovici XIV, regis illins clarissimi Francogallorum historia, cujus imperium eodem modo splendore quidem inclaruft, opes vero Franciae quam maxime attrivit.

²) Ceterum animadvertendum est, nostram sententiam de duplici Anecdotorum'serie latius patere, quam primo aliquis obtutu credat. Nam leges latas sibi contrarias repetit scriptor ex auri studio, sed antiqua

juris monumenta eadem iam discrepantia laborabant.(cf. cap. XIV. pag. 89, 9, pag. 85, 17.)(Montesquie-

vius in libro:Considérations sur les causes de la grandeur et de la decadence des Romains ſcap. XX,

pag. 238 ed. Par.] in judicium vocat fidem nostri libelli, comparans eum cum ceteris Procopii libris et

conditionibus imperii Romani et diiudicationem prodit his verbis:(Anecdota vera sunt has ob caussasl.

La première c'est qu'elle est mieux liée avec'étonnante faiblesse oùs se trouva cet empire à la fin de

ce règne et dans les suivants. Wautre est un monument qui existe encore entre nous; ce sont les lois

de cet empereur, Pon voit, dans le cours de quelques années la jurisprudence varier d'avantage, qu'elle m'a fait dans les troits cents derniéres années de notre monarchie); magistratus dicit ut coram imperatore improbitatis speciem simularent esse coactos(pag. 86, 12), quod fide vix videtur dignum.

³) Ut Hopfius I. l. recte annotavit. Dicta, quae iterum latque iterum repetuntur, sunt fere haec: 1.

Joνοτιννεέαν⁶³ς τ⁴ ⁶ν̈ ⁴εαιοαοννέυνια ii ε να τ‿ να Suννεςεενα εαάαρε. 2. XOx- 2drον αeοσανeνςι ρeνο εουσσρσνν²dòos eιυν°ι⁶ςεες εαε νπαοε 3. drπιανκιασςσ τιςď ciοεειιοιςιmσςεσν τνν πααdν vεεωιeuνe uerατ⁸σεςαά, dνα τε μmOαυας dνρμέοωοσσσπςο 2 1 o0lα‿ ες 10 ⁴⁵dςσ ιμιυινιι τπμασαςαοσσινιναιυ oοld ν ε ε1*αα. 4.%⁶us 7110G oddεꝓν νπφ αμε έυνν zu‿ανσα 1ν bονυννσςνιν‿ ine

51

75. d12νů˙ Sureᷣoue; errei