Tihn. *h
7
s i rni
—
K bellia.
21 LiI. GAp. VI. AMopRITAs ET FERrTIILITAS. 22
GAPUT VI Amnitas 8 Abundantia Tradu Piutienſr. Nriqui cum in locis munitis exquirendis vb perpetua, quibus implicati erant, bella, di-
ligentes fuere, tum in iis deligendis, quorum eſ- ſet conſpicua amoœnitas, utilitas, ſanitas & abun-
dantia, ſagacitatem adhibuere, ut Vimuwius docet.
Ratio conſilii hæc crat, ut non modo fitus be-
neficio ſecuri & metus expertes, verum etiam ob
habitationis delicias, felices eſſent. Pluti ſitum oh. Franciſcus Ahlra Chronici ſui L. V ſic expli- cat: Platia in planitie montis vujusdam ſin eßt, ui verſus meridiem paulo declivior rollibus momtibushue non jam ane inter ſo conneris cronauus eßt. E quihus rum ab omui purts foutes aquarum optimarum oſo dihundamt, zerra gruriimum adſpettum E am- nitatem nanciſcitur. lis, aliisque arborilus referti ſatis jucundam viſouti-
lus eciem præhent. Nicolaus Valla: Plaria Siti- Iiæ, Plapidiima ciwitas gelidis uberrimn riwisy ꝓomi- ſeranuchfera frugiferu deniqus amniſima, quæ lingu
Lomhudrum a cleris Situlis diſcermitun; cujus oyi-
ginem a Hlateenſtlus Bori tradumt, in ea ℳ qui- dem honatum artium ſudiis deditu oret ingenioſu ju- vemus. Claudius Matrius Aretius Plutia, numnt
Platia, urbs amena, arhoribus & virstis veſerta.
28 N. Mattheus Catanenſs minoris obſervantiæ, quem
Alegambius producit: De civitatibus exißtentibus in ſecunda quarta inter meridiem & oriemtem, quas gu⸗
bernat Venus & Saturnus, & yiplititus ſetunda cum
Dominis in Sicilia Mera quidem ciwitas Platia, v
Platen appellata, ꝓhpuloſu cwitas & voluptuoſis cir-
cumMdlata aroribus; aquis decurremtibus ſferumda: ulu avllanaum ultra quam dici poreſt viridaria emer- gumt Paſtuh ſunt ihi jæœta a, ut modo venamdo,
modo rus genials volendo, dubtis in varia zeimpora mo-
ris Midquid concupiſtemiæ in venatione conſfit, ihi
evatuani poteſtis E adimplers pecudum houmque ar-
menta innumera Sc. Viros Pabuit honore dignbs, &r.
Franciſtus Mger Ob fequentes fontes gramen &
berbas nutrit uhi propter lcorum uhertatem, non ſo⸗
lum innumerabiles pecorum, caprarum, ſuum; vac- arumn anentorum alitur numerus? ſed lweſteræ damæ cervique complures, lepuſtuli, huniculi pa- ſcunt. magno? pæteren eo accedunt cibi grufia lupi voraces, quibus cum feris pro armentorum zutela pa-
NMores camus & armis exrare s cogumtur. F. Michuéldi
Piazga in Chronico, de occidentali latere tractus
Plutienſs ſic: Tauta plantarum, herbarum, vireto-
rum copia in hi locis exiſtit, ut mirum videntur ad-
iciemiu. Numquam ſcribendi finis eſſet, ſi,
quæ alii de fertilitate & amcœnitate Iutiæ habent,
huc transferre vellem Ideo de quibusdam ſpe-
ciatim tantum exponere certum eſt, quæ nos ipſa dpœuit expeiehtia Aéris faluhritate, terræque vallibus, planitie- bus, montibusque diſtinetæ varietate fit, ut omni loco „omnique tempore frugum ferax hic tractus lt. Fempérata ſi fit tempeſtas, ubivis ubertate gaudet. Si ſterilitatem ſiccitas inferat, in valli- bus & planitiebus copioſa eſt. Humiditate ſi la- boret annus, in montibus & collihus fructuum
naſcitur copia. Pt præteèr frumentum, quod in
Plurienſ tratu ſoli natura feliciſſime producitur,
quemadmodum Aegambius adfirmat „ nulli Figili
regioni fertilitate cedit. OPULENTISSIM
—
1 Sylveſteræ) legendum ſfine dubio Sylveſtret.
Magno] Perſpicuum eſt, vocem numero, aut aliam ejusmodi Ric extidifſe. Infinitis etenim Od: Vetus Editio abundat.
3 Fxtare] Forte urtap:
4
Pantæ, hortique nucibus ma-
hinc cognomine ea fruitur, & a Græcis Plutos dicta
C
P
eſt ad orientem poni ſolent. dum oritur, rorem ſtatim adimat illis vero per tem-
ſi per mille annos ea frueremur, ſemper diſplicet.
—
fuit, quod divitias & abundantiam ſignificat.
lis quidem, quibus vulgare ilud proverbium: Non omnis ſert omnia tellus; animo fixum eſt, hæc omnia forte exaggerationem fide haud dignam, non veritatem experientia confirmatam ſapere vi-
debuntur. Nec enim plantæ, quæ humidum fla-
gitant ſolum, verſus orientem collocantur, ve-
disʒ ſicuti e contrario, quibus ficcitas neceſſaria Urt his quidem ſol,
pus quoddam relinquat. Fateor ipfe, hæc fine aliqua temeritatis nota tam facile haud negari poſ-
ſe: nihilo tamen minus in Pjutienſt tractu fitus di-
verſitas & aquarum copia efßcit, ut quodlibet arborum & plantarum genus commodum ſibi lo-
oleo, lino, cannabi, avellanis, juglandibus, a- mygdalis, aliisque fructibus æſtivis & autumnali- bus, qui in Putienſ tractu, experientia teſte, ſa- poris magna ſuavitate & dulcedine gaudent.
niſimi horti & omnis generis arboribus conſiti & ad voluptatem comparati ſeſe offerunt, ferarum-
que & voluerium copia venandi cupidis ſeſe præ-
bet. Hinc eſt, quod Aretius, Platiam amnam vocat & vieris efemam. Verum Iazellus fatis fo-
re duxit, fi tantum ſcriberet, vmni amcnitate. Carnowalus civitatem eam dicit delicioſam, & in corde lum, ut totum egui corpus particeps delicia-
rum eÿus eſet.
Animalibus præterea ßylveſtribus abundat (ut
egambius dicit) ut damis apris/capris ſylveſtribus, leporibus, cuniculis, aliisque, quæ venatorum expo-
ſitæ ſunt inſidiis, ut domeſticas tam aves, quam
ſbeſtias præteream, vitui; ſervitiisque hominum
deſtinatas.
malia alit, volatilia quædam; ut anates, aliasque
aves, quæ aquis gaudent, aquatilia alia, ut cance-
res, anguillas, rincas, aliosque pilccs. Paucis,
ſterræ, zöris & aquæ conjunctis viribus, benigno
cœli influxu roboratis, efficitur, ut nihil fatian-
ſdis hominum deſideriis deſit. Quare & incolæ,
quod experientia teſtatur, ſano plerumque robu- ftoque corpore, alacres, vegetique ſunt. Sunt quidem qui oh has ipfas delicſas vitam vulgo bre- viorem eſſe dicunt: Ilæ tamen non in cauſa ſunt. ſed hoc, quod rei bonæ & pretioſæ jactura, etiam-
Qotidie nimirum viditnus cos, qui ſemel ſedem apud SlMtinſos ixerc; ut perpetuo illic eſſe liccat, peere
co quod in Plurienſ tractu multæ herbæ, plantæ-
que medicæ reperiumtur, quas aliæ Ficiliæ partes
ignorant.
mus, quaruin primæ, quæ in feſtos fanctiſſimi Sa- cramenti dies cadunt, per octo dies continuos &
amplius, magno omnium mercatorum & homi-
num ex omnibus Siciliæ partibus concurſu, du- rant. Secundæ octavo Septembris inſtituuntur, quo feſtum ſanctiflimæ Virginis, ſub nomine della
Noce (ex uce 1,) Celebratur. Tertiæ omnium ce-
Icherrimæ & ab omni Italia frequentatæ decimo octavo Octobris incipiunt, & ad Novembrem uſ- que producuntur, inſtitutæ, ut ferunt, a Comi-
te
1Ex nuce] Ut hæe intelligantur, inſpiciendum eſt 16. III. cap. 2. p. 202. Vet. Edit. I P. Chiaranda. B 2
rum in partibus meridionalibus, locisque humi-29
cum, quo copioſos ferre fructus poflit, reperiat. abundan Conſpicitur id certe in frumento, hordeo, vino, ·
Si modo pedem ex urbe efferas, ſtatim amoœ- venatie.
Picet a märi Plutia remota ſit, & XIV. fere vifeationed. millia paſſuum ab co, quod prope Terram nownm [& Licntam, unde piſcibus inſtruitur, diſtet: at- tamen in fluviis & lacubus ſuis varii generis ani-
1
30
1
Neque etiam medicamentis ægroti deſtituuntur. eibæ mn he dicæ.
Mittamus negotiationes, mercaturasque, quas Kegoriutio- varie exercent incolæ: nundinas quoque præterca-uin


