20 Geſta Trewerorum.

Si quis autem privatus aut populus eorum decreto non obe- diebat, interdicebant. Hæc pæna apud eos gravisſima ‚ ab hiis omnes diſcedebant aditum ſermonemqve fugiebant, ne quid ex communione incommodi acciperent, neque hiis pe- tentibus jus reddebatur, neque honor ullus communicaba- tur. Hiis autem omnibus Druidibus præerat unus, qui ſummam inter eos habebat autoritatem. Hoc mortuo ſi quis ex reliquis excelluit dignitate, ſucceſſit, aut ſi erant pares plu- res, ſuffragio Druidum eligebatur. Nonnunquam etiam armis de principatu contendebant. Hii certo tempore anni in finibus Carnotum, quæ regio totius Galliæ habetur me- dia, conſidebant in loco conſecrato; huc omnes undique qui controverſias habebant conveniebant, eorumqve decretis judiciisque parebant. Diſciplina in Britannia reperta atqve inde in Galliam translata exiſtimatur. Et qui diligentius eam rem cognoſcere volebant plerumque illo diſcendi cau. ſa proficiſcebantur. Druides immunes a bello eſſe conſveve- rant neque tributa unquam cum reliquis pendebant, militiæ vacationem, omniumque rerum habebant immunitatem. Tantis excitati præmiis, multi& ſua ſponte in diſciplinam veniebant,& à parentibus propinquisque mittebantur. Ita- que nonnulli annos vicenos in diſciplina permanebant, ne- que fas eſſe exiſti mabãt, eam literis mandare, cum in reliquis rebus fere publicis privatiſq; rationibꝰ Græcorum uterentur li- teris. Id nobis duabus ex magnis cauſis inſtituiſſe videntur, quod neque in vulgus efferri diſciplinam vellent, neque eos qui diſcebant, literis confiſos minus memoriæ ſtudere, quod plerisq; accidit ut præſidio literarũ diligentiã in perdiſcendo ac memoriam amittant. In primis hoc volebant perſvadere, non interire animas, ſed ab aliis poſtmortem tranſire ad alios. At- qve hoc ad virtutum excitare putabant metu mortis ne- glecto. Multa præterea de ſideribus atque eorum motu 5 mundi