de Aqua liber. 17 declarare. Nam& ſi lentos cibos& craſſos edant, cum aqua non impellat ut uinum, cogitur natura ut penetrare poſsint, magnis uiribus tales cibos coquere. Manifeſtum eſtautẽ, quòdà tali coctione nihil mali euenirepo⸗ teſt. Verum tñ ut aqua optima omnibushis conducit, ita lacuſtris in hac cauſa cœnoſaq́;peſsima eſt. At nobis ſermo eſt de aqua, quę nulla in parte culpari poteſt. Iuuat præterea aqua omnem facultatem concoquendi, expel lendi, attrahendi retinendiq́;:& omnes cohibet fluxiones/ corporis etiã ra⸗ ritati confert, ſeu epota frigida, ſeu etiã exterius admota. Imbrifera ad excre tiones omnes maximè urinarum, fecum, ſudoris utiliſſima eſt. Aqua etiam ad ſanguinis generationem, ac bonum habitum præſtantior eſt uinò,& la cti melius longè eo ſociatur. Lactis autẽ uſus utiliſsimus ad uitam produ-⸗ cendam. Sed& per ſe ſumpta ad uitę diuturnitatem plurimum aqua cõdu cit Audiui de quodam, qᷓuis fabuloſum eſſe exiſtimẽ, qui ad trecentos an⸗ Fabespeenn nos peruenit. Verum haud dubium eſt, eam multum uitæ longitudini cõ torũ annorũ ferre. Nuper agnoui quendam Hiſpanum Ioan. Moralem, qui habitat iu lod'opoter. xta arcem, què referunt centum annos iam ſex menſibus exceſſiſſ. e cum nner M0
tiã ipſeid teſtetut, eſtq́; robuſtus, nec incuruatus ulla ex parte, cũ etid multa rale eiſpa- uulnera lethalia acceperit:atq; ex machinis igneis.quibus oſſa crurium cô⸗ nus annorũ
.— 57 3 centum, hy* fracta ſunt. Hic iitur uini potu nunqꝗᷓ uſus eſt. Facilius etiã ſingulis mor⸗ dtopotet.
bis aqua qᷓ; uini potu occurrere, incoctis his quæ opportuna ſunt cuiq; lã- 27a, e guori. Velut fluxio eſt àcapite, incoquantur papauer aut Indica ſpica: eſt Thann uentriculi pituita, menta autcinamomum uulgare, optimũ tñ: ſunt flatus ſtioner. aniſum, uiticis ſemen: eſt tuſsis& pulmonis affectus gliciriza, zinziber:eſt renũ calculus, lappæ ſemen, aut flos geniſtę, aut ſaxifragia. Quin etiã ubiq; aquam inuenire decet bonam, aut efficere, nõ uinum:neq;aquarum tm̃ diſ crimen, quantum uinorum. Quamobrem etiam ad bellicum uſum nihilac commo datius, multa em̃ bella hoc ſolo infeliciter geſta exercitus abſumpti, quòdaſſueti uino, necillud inuenire, nec aquã ferre poterant. Atq; ita incly tæ acies periere. Videtur itaq; aqua uino anteferenda. Ad prolis quoq; ge⸗ nerationem illo utilior eſt, dum ueneris ſuperfluum uſum cohibet, atq; co⸗ hercet. Vnde ſemen concoctum generationi aptius redditur. Verùm ner⸗ uis& pectori&obſtructionib. tũ' internis abſceſſibus inutilis exiſtimatur. Sed aqua nõ tam neruis ntilis eſt ꝗᷓ; neceſſaria:& his qui cerebrum habent imbecille. Propterea in morbis neriiorum uinũ cum ſit peſſimũ, nec aua Vinũ ſolum frigida utilis, mulſa exhiberi debet. ſolum ad lætitiã uinum,& exhilarandũ Anane confert, eſtq́; aqua præſtantius. Senib. itac; ac melancholia laborantib. nõ ſantiu. omnibus, ſed his qui natura tantũ ad eum morbum propẽſi ſunt conue⸗ nit. Generaliter ergo aqua uſq; ad ſenium uino commodior,& ſenib.ipſis qui natura non ſunt melancholici, id eſt qui non abundãt plurima ſangui nis fece. Ad obſtructiones etiam& abſceſſus,& pectus infirmũ tantò ui- num periculoſius eſt quantò aqua inutilior. In uniuerſum pauciſſimis ui⸗ num nutili eſt, eiusq́; uſus conuenit, niſi uiolenta illaac omnium malorum fautrix,regina conſuerudo obſtiterit. Porrò quoniã aquę copia in exercitii
z neecceſſaria