Druckschrift 
Hieronymi Cardani Mediolanensis Medici Qvædam opuscula, artem medicam exercentibus utilissima : Vt Svnt, De Aqua & Aethere, De Cyna radice, seu de decoctis, nunc locupletatum & castigatum ; Consilium pro illustri Hieronymo Palauicino Principe Curtis Maioris, Difficultate spirandi laborante, Consilium pro Fluxu sanguinis coërcendo, Consilium pro Mantuano lepram patiente, Medicinae encomium : Præterea, Eiusdem in calumniatorem librorum de subtilitate, actio
Seite
15
Einzelbild herunterladen

de Aqua liber.

de Rerũ uarietate ſolũ ex aꝗᷓ, ſed etiã exaẽre nutriri homines docuimus, humorẽ; aqueum ex illo gnãri. recte igit Galenus negataqᷓʒ nutrire:ꝗᷓ cum ſit elementũ purum nutrire poteſt.& ſi etiã eſſet, nutrire trãſmuta⸗ ta poſſet. ut inꝗt Hipp. Putrefacta aqua craſsior reddit,&: In quãtum cunq; puro uaſe uermiculos generat nullo alio addito: quãto igitur magis in corpore noſtro tot coctionib. immutata: Fruſtra igit quaſi infamẽ po⸗ tu aquę Galenus reddiderat, quoniã uino potius; aqua delectabatur. Sed alia maior difficultas exoritur. Raſis cibo bibẽdum aꝗᷓ cõſu⸗ lit, quẽ Auicenna ſecutus inꝗt: Nec poſtcibum ſtatim multa aqua bibẽda eſt, ne ſupernatare eum faciat: nec multò minus cibo ipſo, uerũ à cibo ſta timtm̃ aquæ ſumẽdum, ut cibus humecttetur,& maximè ſi ſitiat.Ideoq; fri gida tunccõuenit. Poſtꝗᷓ aũt tibus è uentriculo deſcenderit, ex ipſius uẽ- triculi& partium ꝗᷓ illièẽ regione ſunt leuitate dignoſcit᷑, aꝗᷓ bibere cõuenit, ut cibus cõcoctus ad mẽbra facilius deferatur. Quòd ſi antea ſiti urgeatur, parum aquæ frigidæ bibere, quẽadmodum& ſtatim à cibo aſſumere pote rit Et quod magis mirum eſt, eandẽ fermè de uino ſententiã habẽt. Que uidentur factu difficilia, quoniã homo cõmedẽdo ſitim patitur, quia hu midum roridum ab ore uentriculi ſugitur à cibo, atqᷓ; etiã detergitur. Sunt etiã à ratione aliena, cum iam dixiſſet Paumine debere biberecum ſitit, quia corpus ſiccatur:& cõmedere dum eſurit, quoniã uentriculus malis replet᷑ ſuccis.Deinde mirum eſt, quòd hic mos fueritantiquis. ut. n. Athienæ- us recitat, neq; Homeri tẽpore hoc fiebat, ſed inter prandendũ& cęnandũ potabãt. Nec Galenus huius cõſuetudinis meminit ullibi. Illud uerò ma⸗- gis abſurdum, quod cum aquę potũ in ieiunis dãnet, hic iam cibò è uentri⸗ culo educto potũ copioſumimperet. Deinde àccna quomodo bibemus? an ſtatim? probat:an per noctẽ? uigilabimusnè tota nocte, ut occaſio⸗ nem hancobſeruemus? an mane, cum ieiuni ſumus: quis hoc ſanis auri bus audiet: Quis etiam hanc uentris ſuperioris leuitatẽ atq; uacuitatem in telligit? quaarte aſſequentur hancſcientiam ruſtici, artifices, milites, nego⸗ ciatores, quã uix ex multis medicis unus percipit? Galenus autem uidetur primo ex ſexto de Tuenda ſanitate ſentire idem quod nobis in uſu quoti⸗ diano eſt, uel non multum ab eo diſſidens, ſcilicet ut à cibo bibamus: qui mos certè eſt ualentium corporum. Sed undè nam tam abſurdus mos ema nauerit, non facile forſan diiudicareliceat. Ego tamen Arabibus hac in par te magis credendum exiſtimarẽ, quòd pleriq;ex his cẽteſimum annum at tigerint, ut Raſis& Zoar. Auerroes quoq; ualde ſenex obijt. Galenus

norman uitæ alijs pręſcripſerit, neq; admodum diu uixit, nec illud tempus quo uixit perpetuis fermè uacauit incõmodis,& adeò operoſam tuen⸗ ſanitatis rationẽinſtituit, ut illud probẽ quod Rex Neapolis aulicis ſu is quãdoq; reſpondit. Cum em̃ ſenẽ ualde& quicenteſimũ annũattigerat, ut aiebant illi,ei oſtendiſſent, interrogauit illum quonã uitæ inſtituto uſus eſſet? cum ille multa quæ uitaſſet narraret, Rex prudenter inquit: Malo iu⸗ uenemmori qᷓ; in producenda uita quicquid eſt uita amittere. Et rectè in- B 2 cquam.

An eum ct⸗ o non bibé⸗ dum. Duarto ad Almãſorem cap.ſ·

Capai..