Zudo. Koma.in pꝛimam Infoꝛ.part.
3. eo. et..diuus§.pe. ¶ Dicit † Ange. hic no. tex. iſtum in ſine.qui millies fuit pꝛacticatus tempoꝛe magne moꝛtali⸗ tatis: quia non poterant baberi teſtes ſufficientes: cum bomines moꝛirentur in ictu oculi.vnde fiebant teſtamen⸗ ta coꝛam duobus vel tribus teſtibus: fuit dubitatum, an valerent pꝛopter vꝛgentiam caſus:⁊ fuit terminatum, qd non per iſtum tex. Et ideo dicit, quod fuit factum ſtatutũ in ciuitate Peruſij, quod illa durante, poſſet fieri coꝛam duobus teſtibus. Nam ſpeciale eſt in milite, vt poſſit co- ram duabus.Item in ruſticis teſtantibus in villa, vt poſ- ſint coꝛam quinq;, ſi plures haberi non poſſunt: et in hoc differunt a militibus, qui poſunt coꝛam duobus, etiamſi plures haberi poſſunt:vt.l.diuus.3. det eſtamen.mili.iun cta.l.ſi. C. de teſtamen.⁊ pꝛopter hoc Bar. ponit aliqua ſu per intellectu illius legis ſi.concludendo, quod illud pꝛi- uilegium datur ruſticis tantum:et in loco ſcilicet in villa. ¶ Et f ideo ciuis qui teſtaretur in villa non baberet il⸗ lud pꝛiuilegium:ꝛ ſi plures haberi poſſent: ⁊ econtra ſi ru ſticus teſtaretur in ciuitate, non haberet etiam illud pꝛi⸗ uilegium. Aidetur etiam requiri, quod appareat ita eſſe de conſuetudine, per tex. illius legis. Ipſe tamen Barto. tenet contrarium, quod non ſit neceſſe: quia Imperatoꝛ ibi atteſtatur, quod tempoꝛe ſuo erat illa conſuetudo in- ter ruſticos, ſuper qua conſuetudine, facit. l.illam. vnde amplius de conſuetudine non eſt curandum.Et iſtud fa⸗ cit ad intellectum eoꝛum, que no. in..ij.⁊ in authen. ibi po ſita.C.ſi ſecundo nupſerit mulier.in queſtione illa:cum te⸗ ſtatoꝛ reliquit vpoꝛem dominam ⁊ vſufructuariam ⁊c.vbi glo. dicit, quod fuit obtentum in curia Bul. quod erat de conſuetudine generali:vt ſi decedebat cum liberis, habe- ret duntaxat alimenta: quod iſta conſuetudo non ſit ho⸗ die pꝛobanda:ſed debeamus ſtare illi deciſioni. oc ta- men pꝛo certo non affirmo:quia communiter docto.yidẽ⸗ tur ſentire contrarium.
Summarium. ☚.‿
Teſtamentum ſi recõualeſcat, an reconualeſcant etia codicilli:
Res facilius renaſcitur, quam de nouo naſcatur. Teſtari de rebus alienis, quod quis non poſſit.
Si poſt factum. si tempore
ti⁊ tempoꝛe moꝛtis, quis erat teſtabilis, licet medio tem⸗ Poꝛe, quo fecit codicillos, eſſet inteſtabilis: nibilominus valent codicilli.hoc dicit ſᷣm docto. Tu adde tertium qð requiritur, videlicet quod etiam illud teſtamentum repe riatur valere, etiam tempoꝛe moꝛtis: licet interim fuerit ruptum per capitis diminutionem:vt ſideclarauit ſe vel⸗ le decedere cum eodem teſtamento:tunc enim licet de co dicillis mentionem non fecerit, ſicut reconualeſcit teſta⸗ mentum ex noua voluntate teſtantis capitis diminutio⸗ ne: vt.l. teſtamento..codicillis.de ſecundũ tabu.ita ⁊ co⸗ dicilli. Iſta eſt intentio huius litere difficilis:⁊ per hoc pa tet, non ob. l.pꝛecedentem: quia ibi illo tempoꝛe vere erat inbabilis ad teſtandum: cum moꝛtuus erat apud hoſtes: Pic vero erat habilis cum ceſſauerit capitis diminutio:vt ibi dixi.Et pꝛimo ponitur thema,⁊ queſtio vſq; ibi, nam teſtamentum valet. Secundo arguit ad partem affirma- tiuam pꝛo codicillis, qð valeant: quia valet etiam teſtamẽ tum aquo dependent:quia reconualeſcit ex noua volun/ tate: ita debet ſuppleri text.vſq; ibi, ſed eo tempoꝛe. Allij babent, ſi eo tempoꝛe:⁊ tunc exponitur, iipꝛo quãuis: ſed magis placet alia litera:et tunc ibi arguit ad contrariam partem, qð codicilli non valent:quia fuerunt facti duran⸗ te capitis diminutione, quo tempoꝛe erat inteſtabilis:⁊ re mouet quandam obiectionem, que poffet fieri in contra⸗ rium de muto, vſq; ibi, ſi dicemus. vbi, ſoluit queſtionem Pꝛo pꝛima parte affirmatiua:qð codicilli valent:et addu⸗ cit caſum ſimilem quando teſtamentum rumperetur na⸗ tiuitate poſthumi. Ram licet etiam codicilli rumpantur:ſi tamen teſtamentum reconualeſcit: quia poſthumus mo⸗ riatur viuente teſtatoꝛe:vt.l.poſthumus.in pꝛinc.S.de in⸗ iuſto teſtamẽto.recõualeſcunt etiam codicilli. Idem ergo debet eſſe, ſiteſtamentum fuit ruptum per capitis dimi⸗
nutionem minimam:⁊ poſtea reconualeſcat illa ceſſanten ex noua voluntate:vt dictum eſt.( In texct ibi, eman ⸗ patus deceſſit. declarando ſe velle cum eodem teſtame 5 decedere:ſed de codicillis nihil dixit. Si enim dixiſſet 9. lum eſſet dubium per. l.j.F. j. de lega.iij. Similiter ſi no 3 xiſſet ſe velle decedere cum eodem teſtamẽto: vel ainrero ſua voluntate non appareret:nec reconualeſceret teſta 7 tumꝛꝛ ſic non habet locum ratio, quam facit in verſic na ⁊teſtamẽtum valet. In hoc ergo ſtat dubium:anſi ufficiat qð teſtamentum reconualuerit ad hoc, vt aſſumant vires codicilliꝛ videbatur, qò non: quia illud teſtamẽtum ſemel valuit a pꝛincipio:vnde de facili reaſſ umit vires:ſed cod cilli non valuerunt ab ipſo pꝛincipio: vnde non ſic de kac⸗ li aſſumunt vires.iuxta notata in.j.ſi teſtamentum. 5 del⸗ ſtamen. vbi dicit gloſ.x qð res facilius renaſcitur aaan de nouo naſcatur.Et hoc voluit tex.in verſſ. ſed eotem 0 re.Sed ſi habes, ſi, legitur cum tex.pꝛecedẽti.⁊ expomtn id eſt pꝛo quamuis:yt ſit ſenſus, q ex quo teſtametum re⸗ conualuit, etiam codicilli debeant valere, quamuis ſintfa cti tempoꝛe, quo non habebat teſtamẽti factionem.(In tex. ibi, nec ſimilis:hoc arguit, qð licet iſte fuerit capitedi⸗ minutus ⁊ inteſtabilis:teſtamentum tamen pꝛius factum non potuit effici irritum:⁊ ſic codicillii, qui habent ab eo dependentiam valeant ab ipſo pꝛincipio: quia videmus qð ſi teſtatoꝛ poſt factum teſtmentum efficiatur mutus ct ſic inteſtabilis:teſtamentum tamen pꝛius factumnõ rum⸗ pitur. Sed ad hoc reſpondet, quod ſimilitudo non eſt bo na:quia licet mutus efficiatur inteſtabilis: non tamẽ per⸗ dit dominium rerum ſuarum:ſed ille qui dat ſe in arroga tionem perdit dominium, ⁊ tranſit in arrogatoꝛem. vnde ſi teſtamentum remaneret firmum ⁊ valerent codicilli:vi/ deretur iſte teſtatus de rebus alienis, qð eſſe non debet. ¶ In tex.ibi, qui recte. Glo.⁊ doc.referunt iſtud relatiuũ ad mutũ:ſed tũc reſtat difficultas, quomodo potuit poſt⸗ mutitatem ſuperuenientem facere codicillos?d oct. ſuper hoc laboꝛãt.Mos poſſumus referre ad illum, de quo pꝛo- xime locutus eſt:vt ſit ſenſus, quod iſte de quo loquimur, qui confirmauit codicillos in teſtamento, et poſtea dedit ſe in arrogationem:⁊ fecit ibi codicillos: non recte compa ratur muto, quantum ad boc, vt teſtamentum eius rum- patur per capitis diminutionem ſuperuemiẽtem:ſicut nec rumpitur per mutitatem. ¶ Nota ergo tex.x qui ſemper allegatur, quod non poteſt quis de alienis teſtari. Tamẽ bic loquimur de illo, qui nec babebat, nec habere pote⸗ rat bona iſto tempoꝛe: cum eſſet in poteſtate arrogato⸗ ris. Ille autem qui poteſt habere: licet non babeat: bene poteſt teſtari de alienis: non etiam in pꝛeindicium domi⸗ ni: ſed in pꝛeiudicium heredis ſui. Quod dic vt A.cum alie na.C.de legatis.— Si mil es ¶ Woteſt teſtamentum valere de eiure cõmuni, ⁊ codicilli de iure ſpe⸗ ciali.Et hoc ponendo caſum bic, quod teſtamentum erat validum: vt innuit tex.dum dicit: quando teſtamentum iure comuni valet. Sed pone, quod erat inualidum de iu re communi:⁊ quod per militiam aſſumptam non recon⸗ ualeſcit, de iure militari: niſi ex noua voluntate tacita vel expꝛeſſa:vt.S.de teſtamen.mili.l.tribunus..fi.⁊.l. Titius. ⁊ boc innuit tex.dum poſtea ſubdit, vbi reſignauerat acet tunc dicit, quod licet teſtamentum ſit nullum apꝛincipio poſſunt valere codicilli etiam iure ſpeciali:⁊ tunc eſſet hic caſus pꝛo eo quod no. Barto. poſt Dyn. in.l.legata inuti⸗ liter. de legatis.ij. quia non habent dependentiama teſta⸗ mento: vt dixi.5.l.pꝛoxi.et.i.j. Ratio dubitandi in pꝛima poſitione poterat eſſe:quia cũ codicilli ſint pars teſtamen ti, quando teſtamentum eſt factum:vtj. eod.j. quidam re- ferunt.poſt pꝛinci.et eadem res nõ debet diuerſo iure cen
ſeri:vt.l.eum qui edes. de vſuſcapio. poſt quam teſtamen-
tum erat factum ſecundum ius commune, videbatur qd etiam codicilli debuerunt fieri ſecundum ius communce: ſed contrarium eſt: quia nihil repugnat eos firi dinerſo iure:quia non ſunt per omnia pars teſtamenti:yt patet i J.pꝛecedenti. ſoi CLegatum quoda pꝛincipio S cl ſeru O. non tenet, ex poſtfacto poteſtre conualeſcere, ceſſante impedimento ⁊ volũtate teſtatoꝛis. hoc dicit.⁊ eſt vnus de caſibus in quibus regula Catonia
na fallit, que vult, qð qñ eſſet nulluũ, ſi teſtato: tiporr reſt 2
77
1
eonfmaleen, atarunltin matwplaek“ videb tun ſaun ile gb uclur bos
un eicknar⸗
WE cituril ſomunt i- Vian 1 e Riſlo
eNannouliteton 7JhrortEtoh
e t ſub. Tiſ Wetanus i ſadeie Prnorſerctnt pinlegtnm nunitraamum miſionis, ntturumcumnfimüübus.
„SHumn
Mlouidlnondebeteſſec
on debet d acceſt Acipere. Allgatu Apacts. vbiconuentio pune yültione penali,quecctacc Reſtaliquid cauſa ſue cauſe arolitdicere gloſ a de ac rrſcruum dumdicit alidic bidtiallesandobanclege
e graun e. Karreſirum ibipu ldumetiam inöſ ſeatesstanetnrilegius, ldtr rdittemlla dqnarun materia babetyr i aurdnlcunprter
galläxpen bi
3 4 br Küranataimneluen feara
oineſerrge Atanrta aijdicunt:c