Teil eines Werkes 
[3] (1547) D. Ludouici Pontani Romani ... Lectura aurea & copiosa, super Secvnda Parte Digesti Veteris
Entstehung
Seite
182r
Einzelbild herunterladen

ra weritas nenud cmfdRantsg mac 8 nnes fißße Nadda

IaAn 1GHhor 1 r. 9ʃ0 aoe

otes eos äetg cu mero: mibi oncorpertexnli. 4 4 Auteſt yt önmr. utus crat cevaie. ra cinitatis crnx. G qp poteſtastun porns anticutandg tex. ad hoc yaltnuti dcum babercqau .GAnte iſtam ſalae frtigit Hulena fe.rfuit queſtioge (Inducoſtuum di Specinttamdt ndehnquentäitägm videt dicencijoma⸗ nt tanẽtotarte munciatorcsjatIn ccuin ez qucnl- di Bar ponttnargie rum Ergokteräs

7 3HAA A ud. Poo hoc MCAen

1 2 4ℳ wifean ontrnud 5

m.ubcr.co 1,1p 1.,qd rſeqone

arwüctr 44 71 ſtutrtau naa 2 l

10

detur pꝛiuilegiare minoꝛem contra ſeipſum id eſt contra rem publicam, que ſtatutum condidit:vt.l. ſi peculium. g. ſicut. de pecu.leg.C.de ſolu.l.inquſitio veritatis.extra de iureiur. c.petitio..j. determinauit Alb. in dicto trac. cir⸗ ca fi ſecunde partis. eſt not.dignum. Induci etiam poſſet, an ſi ſtatutum pꝛemiat delationem armoꝛum, in⸗ telligatur punire eum, qui poꝛtauit arma: vt interficeret bannitum: videtur:qꝛ hoc facit fauoꝛe publice vti⸗ litatis:vt hic,⁊ q in ſinnli dicimus, quod belli calamitas indurxit, pacis leuitas ſopiuit l. vnica. in pꝛin. C. de caduc. tollen. Ita poſſumus dicere econtra, pacis leuitas in- duxit, belli calamitas ſopiuit: maxime q licitũ eſt tranſ⸗ gredi ex iuſta cauſa pꝛecepta ſuperioꝛis. Ad pꝛimum qs not. Inn. in. c.j. extra de conſti. Ad ſecundumll. ſi hominẽ. man in fi. ita diſputatum fuit in cinitate Bono. vt refert ille notabilis legum doctoꝛ‚ qui nouiſſime compoſuit tra- ctatum bannitoꝛum, vc. d. Hellus de Floꝛen. ¶Et facit vltimo ad.q.quam ponit hic Bart. de qua dixi in.l. Anti⸗ ſtins. circa fi.ff.de acqui.here.vbi aliqua recollegi in mate ria iſta dando intellectum ad ibi dicta per Ange. Sed poteſt induci ad ſimilem queſtionem, in qua conſuluit do. Ant. de But. Cuius conſilium incipit, In Chiiſti no⸗ mine, viſo contractu dotis ſtatuto. An ſi ſtatutum pꝛobi bet oinnem alienationem ſeu obligationem, ac etiam by⸗ pothecam tacitã expꝛeſſam fiendam per ciues in foꝛen⸗ ſes, videatur pꝛohibere annullare tacitam bonoꝛum ma riti obligationem:pꝛo reſtitutione dotis ipſi vxoꝛi foꝛenſi a iure conceſſam? concludit eleganter in dicto conſil. aut vxoꝛi poteſt eſſe ſatiſrac tum de reſtitutione dotis ali⸗ ter quam per tacitam hypothecam bonoꝛum ſᷣm foꝛmã l. aſſiduis. tunc ſeruentur verba ſtatuti.de legat᷑.iij.l. non gliter. cum ſimi.Aut non poteſt eſſe aliter ſatiſfactũ, tũc dicamus fauoꝛe publice vtilitatis, que vertitur circa do⸗ tis conſeruationem:vt.lj.ſolu. matri.verba ſtatuti debere reſtringi,⁊ non compꝛehendere hanc tacitam obligatio- nem. Item qꝛper hoc indirecte ſaltem impediretur con⸗ tractus matrimonij, quod a ſtatuto fieri poteſt:vt ple⸗ ne diſputat Jo. Andr. in. c. ſtatutum. de reg. iur. in. vj. Ad hoc poteſt induci bic litera vna cum dicto Bar. Si tamẽ ſtatutum non faceret mentionem de aliqua tacita obliga tione, ſed generaliter loqueretur: tunc non eſſet dubium, ſub talibus verbis non compꝛebenderetur talis tacita obligatio pꝛo reſtitutione dotis:vt in ſimili dicimus in ſtatuto pꝛohibente alienationem, cõpꝛebenqdit alie⸗ nationem neceſſariam:vt pꝛobatur inll. ſi pecunia..j.j.de reb. eoꝛũ. in l.peto. ꝑꝛediũ. de leg.ij.l.ſiliuſfamil. diui. el ij.ver. ſed neq;.facit. 3. famil. erciſ.J.alienationes ita etiã nec videatur pꝛohibuiſſe tacitam obligationem.de qua ſupꝛa, que quodãmodo neceſſario iure inducitur pex. d.l. aſſiduis. Ad quod faciunt not.in. d..ſi ita quis.. ea lege. de verb. oblig. ibi plene per Bart.

Summarium..

Seruus licet manumiſſus, ſi domino auxilium non dedit, quando toꝛqueatur, quando vltimo ſupplicio afficiatur:

Statutum, vulnerans antianum puniatur marimape na, an habeat locum in vulnerantem antianum de pꝛoxi⸗ mo remotum:

Statutum de bannitis rebanniendis, non compꝛehen⸗ dit bannitum pꝛopter offenſionem factam ciuitati.

B e his qu oq; Seruiteſtamẽto ma⸗ 1 enumiſſi, ac etiam bi qui ante apertum teſtamentũ, vbi liberi perſcribebant᷑: pꝛofu gerunt domino auxiliñ non pꝛeſtando, penã patiunt᷑ edi⸗ cti. hd. No. pꝛimo ſeruos quãtuncunq; manumiſſos, ſi domino auxiliũ non pꝛeſtiterint toꝛquẽdos eſſe, aut vlti mo ſupplicio afficiendos ſcõm magnitudo delicti me⸗ rebitur, non tamen feſtinandũ eſſe ad illoꝛũ toꝛturã, ſi ali⸗ ter iudex occiſoꝛem domini inuenire poterit.3. eo.lj.verſ. de eo. aliter autem ſic:vtj.e.l.ſi exheredatus.in fi. Nec mi/ rum eſt hoc, manumiſſi toꝛqueantur in ipſius domini fauoꝛem:q in memoꝛiam pꝛioꝛis dominij hoc fieri cõceſ⸗ ſum eſt:vt remaneant adbuc pꝛiſtine ſeruitutis reliquie.

*

Ad ſenatuſconſultum Sillanianum.

2

1 2

3 4 5

Ad hoc.j.de queſt.l. vnius.. ſ eruus.j. eo.l.ſeruos non ſo⸗ lum. CEt hec litera t hoc modo intellecta facit ad. q. ſtante ſtatuto, percutiẽs antianũ ſeu pꝛioꝛem ciuitatis, puniatur marima pena, an eadem puniri debet, qui ali⸗ quem de pꝛorimo a pꝛioꝛatu remotum vulnerauit:rinue- nio Alber. a in trac.ſtatutoꝛũ, qui refert diſ putando fuiſ⸗

182²

ſe deciſum, ſic, allegat tantum vnam legẽ, vcall. oꝛd o.j. a Albericus.

de pub. iudi.de qua multum miroꝛ:qꝛ nec.j.nec mẽs illius legis induci poſſunt. Pꝛo eo tamen allego duos tex. in.l. ſi. j.de decur.dicentem, ſicut decurio non poteſt toꝛque ri, ita nec a decurionatu remotus pꝛopter reliquias pꝛiſti ne dignitatis.Alium qui dicit idem in.l.pe.C.de queſt. fa cit de ſenten. paſſ.l.fruſtra.per que iura credo illud fuiſſe deciſum licet in ea dubitem multum, cum qualitas adiun cta verbo debeat intelligi ſᷣmn tempus actum verbi.3. de noxal.l.in delictis..ſi detracta. 6. de teſtamen.milit. l. Ti⸗ tius. de inſtit.l.pabebat.vnde ſtatutum qualificet penam cõtra decurionem tantum, ergo non habeat locum in re- moto a decurionatu:qꝛ de illo lex locuta non eſt.6. ſol. ma⸗ tri.l.ñi vero..de viro.facit. 3.de poſtu.l.ſi cui eoꝛum..affi nitates. Nec obſt.tex.in.d.l.fi. pe.qꝛille leges expꝛeſſe mẽ tionem faciunt de remoto a decurionatu, non autem eſt ita in ſtatuto.Et pꝛo hac opi.induco tex.qui optime facit ad pꝛopoſitum in. c.jin fi.de vaſa. qui contra cõſti. o.vbi ſi vaſallus eſt a vaſallagio lbertatus, tenetur dominũ defendere, vt pꝛius. Item necnon offendere, ſi cum offen derit, non punietur ea pena, qua puniretur ſi dominum offendiſſet, ſed alia iudicis arbitrio: vt ibi dicit tex. multũ not.ad hoc pꝛopoſitũ iuncta gl.Et ideo pꝛedictam deci⸗ ſionem puto falſam. Fᷓacit ſecundo iſte ver.de his. quemadmodũ ſeruus qui dominũ offendit, aut etiam aufugit:non conſequitur pꝛemium libertatis, ita etiã nec bannitus compꝛehendatur ſub generali ſtatuto de rebã: niendis, ſi bannitus eſt, eo: cinitatem offendit commit- tendo crimen leſe maieſtatis.Si enim hoc eſt in pꝛiuato, tanto magis eſt in re publica.Et hoc eſt elegans verbum Angelicet nihil alleget in publica diſputatione ſua, quã fecit Bon. queſ incipit, Exoꝛta guerra. quo optime ego induco iſtum tex. Altimo no. moꝛalem⁊ not. tex. ibi, in⸗ dulgentiam ipſoꝛum, quam quo quiſq; ⁊c. cum quo cõcoꝛ. de epiſ. cleri.l.pꝛeſbyteri ⁊c.

Hic iuriſcõſul. Qu Od 2d cauſa m. tinuat, als intrat ſecundam partem rub. dicens, ante queſtionẽ de fami⸗ lia habitam, teſtamentum aperiri pꝛobibetur. b. d.

Palam aliquid fieri,⁊ publice fieri differunt. Aſurarius publicus quis dicatur, quis manifeſtus? Aperienti literas alienas, que pena imponatur: Tardantis pꝛeſentare literas alienas, que pena ſit: Wena falſificantis literas alienas, vel illas alteri oſtẽden tis.remiſſiue,

i Hic declarat᷑ qua⸗ Aperire autem. liter hoc verbũ, aperi⸗ re, intelligatur ſupꝛa poſitum h. d.( Ho differentiãf eſſe inter dictionem palam, publice factum. Palam dicitur illud coꝛam ſeptem teſtibus fit:vt colligitur.3.de teſt. L.heredes palam..l. palam. de ritu nupt. Publice autem dicitur fieri, coꝛam maioꝛe parte populi fit: vt colligit᷑ ex gl.l. ſi tutoꝛ. C. de peri.tut. coniuncta cum.lpe.6.de iur. ⁊facti ign. Et hoc eſt f vtile ad declarationem.c.qᷓq;. de vſur. in.vj.vcʒ, circa intellectum quis dicatur manife/ ſtus vſurarius. de quo dicatis vt per Bar.in..iij.j. de fur. per Ange. in ſua diſputatione, Zlſtẽſis miles. per Bal. in.l.vnica.C.de confeſſ. in.l.executoꝛem.de exec.rei iudi. vbi recitat diuerſa conſilia Fed.de Senis. Altimo no.

3 ad id, ad quod inducit Bar. iſtum tex. de ſtatuto puniẽ⸗

4

te aperientem literas, pena autem iuris cõmunis eſt in. c. cum olim magiſter.de offi.dele. not. Bart.in.l. Titia eſſet. j. ad municipa. De tardante autẽ pꝛeſentare li⸗ teras magni ponderis, habes caſum, eſt alibi in.. fi. C.de fabꝛi.lib. xj.dic vt ibi. C Quid autem de falſificante,

5 aut alteri oſtendenti. de pꝛimo dicas in.l. qui in nomine.

vide ipſumZAll ber.in. ij. parte ſtatutoꝛum in xxij.q..d. An⸗ ge. in trac.ma⸗ leſicio.in verſ. Caium Sem⸗ pꝛonij de No⸗ bilibus.

8 8

aeeeeh A

;;;;;ꝛꝛꝛ:⸗erereõB: 7 4 7

5 1. 4 2 * 8

2 SPin ae.

5

4 A, 4, Be,

3*