Teil eines Werkes 
[3] (1547) D. Ludouici Pontani Romani ... Lectura aurea & copiosa, super Secvnda Parte Digesti Veteris
Entstehung
Seite
180v
Einzelbild herunterladen

A. udo. Koma.in pꝛimam Infoꝛ. par.

mus: ibi per Bal.in.lj..ij. C.vt nemo pꝛiuatus. circa finem. Aduerte tamen quia hoc videtur dubium ſi vo lumus ſtricte intelligere verba ſtatuti:licet enim tale ma⸗ leſicium non puniatur:attamen maleſicium eſt: vt pꝛoba- tur in.ſi quis vxoꝛi.j.de fur..l.reſpiciendum§. furta do⸗ meſtica.j.de penis.cum ergo verificentur verba ſtatuti de malefactoꝛe, dicamus villam in penam incidere: boc ar- gu.ſumpſi ex dicto Bal.in.l. decuriones.C.de his qui no. infa.ſed poteſt reſponderi vt reſpondet hic Bart. cum Poc ſtatutum ſit factum pꝛo executione pene: ergo ceſſat pena in ipſum interficientem bannitum: ſic ratio finalis ſtatuti merito caſſat.ar.l.quod dictum.ff̃.de pact.et hoc ſi volumus attendere rationem: ſecus ſi verba: vt dicit hic aliter dominus Bal. Cuius verba non refero:quia vi⸗ dentur habere ſapoꝛem: ad hoc vide quod no. Barto. in

4 L diuus.ff. de cuſto.reo. Altimo inducitur iſte..quod vaſallus dominum miuſte pꝛeliãtem iuuare non tenetur. de quo habes gl.in. c.j.qui.mo.feud. amit.et eſt bonus tex. in. c.dominus guerram.circa fi. hic finitur lex Coꝛrad.

Summarium..

a Duoꝛum vaſallus inuicem ipſis dominis bella gerẽ⸗ tibus, cui ſeruire teneatur:

2 Marito permiſſa eſt moderata caſtigatio vxoꝛis. Adde eundem Ro. in.l. rei iudicate§.j.5. ſolu. matri.

3 Aaſallus baronis. cui rex guerram facit, cui pꝛimo ſerui⸗ re debeat, an baroni, an regi:

4 Aaſallus vnius baronis, qui habet guerram cum alio ba rone eiuſdem regni, ſirex illius regni habet guerram alio rege, cui pꝛimo ſeruire debeat: an regi an baroni?

5 Aduocatus, qui pꝛomiſit duobus pꝛeſtare patrocinuum: ſi duo inuicem litigant, cui pꝛeſtare babeat:

6 Armiger, qui dedit ſidem duobus dominis, ſi hi duo ad⸗ inuicem contendunt, cui pꝛimo ſeruire teneatur?

7 Aaſallus duoꝛum dominoꝛum inſolidum, an quis eſſe

poſſit.

Si cum omn es COmnibus domi⸗ enis aggreſſuram pa⸗

tientibus in ſeruis eoꝛum, locum habet gratificatio. h. d. Mo. in ſummario dictũ eſt. Item no.in verſ.qua⸗ re ſi ſeruus. Quod ſerui vxoꝛis penã non patiuntur, ſi ipſi marito pꝛius, quam eidem, auxiliũ pꝛeſtiterint. CItem 6 facit iſte. K. ad queſtionem, an homo ligius duoꝛum ra- tione fidelitatis inſolidumſtit, ſi dicti domini vnus contra alium litem alias bellũ moueat, poſſit gratificare hoc eſt cui volunt, fauere:ſi requiſiti ſint de auxilio: pꝛimo vide- tur per hunc tex.gratificationi locum eſſe. Ad hoc.de le/ ga.ij..ſi quis ſeruum S.inter duos. 3.de relig.l.ſi.de con⸗ di.inde.l.plane.de accuſa.l.ſi plures.cum ſuni.In contra⸗ rium videtur, quod neutri opem ferre teneatur: ambo ſe impediant per cõcurſum.Ad hoc de vſufruc.l.quoties. pe legaãj.l.buiuſmodi..fi. melioꝛ tex.ad hoc pꝛopoſitum eſt in..hoc opere j.vſq; ad ſi.j.de oper.liber. Item, quia non poteſt quis duobus dominis contrarijs ſeruire. ad hoc.extra de cleri.coniug.c.diuerſis fallacijs.cum ſi. Du⸗ bium boc ponit Spec.in titu. de feu.ʒj. ver.ſiij.quero, de- eidens illi ſeruire tenetur, cui pꝛimo vinculo fidelitatis peſcriptus fuit.Et hoc ego compꝛobo: quia vt videmus in obligationibus facti, qui pꝛioꝛ eſt tẽpoꝛe, potioꝛ eſt in ꝛure.ð. locati.l.in operis.facit de pꝛohib.feu.alie.per Fe⸗ de. c. Imperialem S. illud. C. qui potio. in pign. ha..ij. ve⸗ ruin tamen eſt hᷣm Specu.in loco pꝛealle. illi eui ſecun/ do aſtrictus eſt tenetur per fubſtitutum ſeruire, ne feudũ perdat ab eo ſibi conceſſum: nec pꝛopter hoc perdat feu⸗ dum pꝛimũ.Ron enim vaſallus ligius opem dedit ſecun. do:yt eſſet pꝛincipaliter contra pꝛimũ: ſed ne feudũ ſuum amitteret, quod permiſſum eſt. ad bocj. de aqua plu. arc. 11§. deniq;. de nego. geſt.l. at qui natura.. cum me abſen⸗ te. Pꝛimum dictum Specu.intelligo, limito dupliciter. Pꝛimo niſi auxilia, que impetrantur a vaſalis ab bis do minis contrarijs, tenderent ad diuerſa: qꝛ tunc vtrunq; ſi fieri poteſt per ſuam perſonam iuuare tenetur. Ad hoc J. de ope.liber.l. duoꝛum libertus. vnde dictum Specu.lo/ quitur quando circa idem poſtulantur ſeu impetrãntur.

Secundo per iſtum verſi. quando ſi ſeruus, videlicetn maritus illud auxilium imploꝛaret ad pugnancumil tra alium, quam contra vxoꝛem: quia tunc licet vxoꝛ adi⸗ pꝛius domina, attamen marito potius obligantur, ſi 3 lunt.t vbi autem maritus contra vxoꝛem pugnaret. 1d dicas, aut pugnat eam leniter caſtigando: tuncſt 5 non tenentur vxoꝛi auxilium dare:quia permiſſa eſt u to talis caſtigatio:v 1 dareilira Mni Altigatio:vt plene no. extra de iureiurã c. qus modum.Altima glo.. vij.q.j.c. nunc illud. per S de zi titu.de iniur. damno dato.in rubꝛica. Suemas ecin dicimus de magiſtro erga diſcipulum.in.l.lud matand J. de iniur. S. loca.l. Item queritur.§.idem Julianus al gem Zquil.l.ſi qũecunq;.ſi magiſter. cum ſimili 8 ren tem maritus pugnaret contra vxoꝛem pꝛo graui caftig 3 tione contra eam fienda: tunc ſerui vxoꝛis potius en luuare tenetur, quam maritum. Pꝛimo quia maritusinn iuſte pꝛeliatur:vnde ſerui eum inuare non tenentur zt ctum eſt. 5. eo.l.ſi maritus. Secundo:quia magis pꝛo dil ſunt vxoꝛis, quam mariti: vt. lj.9.ſ vir. S. eo. cum fmi Et ita declaro iſtum verſi. ſed circa pꝛimum dubium.S ecun do queritur, ſi non conſtat cui ipſe homo ligius pꝛimofn rit aſtrictus, cui pꝛimo opem ferre teneatur: videtur 8 nulli, ex quo de hoc non conſtat. ad poc.q. de reb. du.l.ſi fe rit. facit. 3. de teſta.tutell. duo ſunt Titij. pecxin verſic ſi poſt. pꝛealleg. decidit per hunc.. q habet locum gratif⸗ catio:cum hoc, tamen equum eſt, alteri per ſubſtitu⸗ tum ſeruiat:ſi reditus feudales patiuntur hoca ita intc- ligas pꝛimo dictum eſt. Mibi videtur aliter dicen⸗ dum in hoc dubio: aut vnus ex dictis dominis eſt no⸗ bilioꝛ altero: tũc potius illi opem ferre teneatur. ad boc in auth. de here. Fal.g. ſi quis autem no. C. de natura l 1 ſi quis.de re iudi.l.contra pupillum. S. qui ad manus ha⸗ cit.6 de iudi. minoꝛem. ad boc, cum diſtinct Specquod equum ſit alij ſeruire per ſub ſtitutum. Pꝛo pꝛincipali di⸗ cto etiam mduco tex.xviij.di..ſi epiſcopus. qdð noeitra de appelc.ſi duobus. Aut ſunt equales potentiaa digni- tate: tunc aut ynus pꝛeuenit alterum in conuocando vd ſallum: et ille pꝛeferatur. ad hoc.a.de iudi.qui pꝛioꝛ.de le⸗ ga.jr.ſi pluribus. extra de pꝛocu. c. ſi duo. in.vi de noxa- l ſi quis a milite. Cum autemfuerunt equales in cõnocan do: tunc aut vocatus in re magis periculoſaa graui: ab vno quam ab alio: illi deferre teneatur Ad hoc..ſi quis cau. lij. ſed ſi municipalis j. de cuſto. reoꝛum.Icontinua- tio..ſi. Aut ambo ſunt paris pꝛeiudicij: tunc illi qui mi nus pꝛeiudiciũ ſibi infert, ac incõmodum. facit. C. qui bo- nis ce. poſ.õ.ſi.3. de pac.l. maioꝛem. Aut omnia ſunt pa ria:et tunc dico quod vera ſit opinio Specul quod locus ſit gratiſcationi, quod ſi ipſe vaſallus gratificare nollet:: tunc dirimenda eſt queſtio ſoꝛte. facit. 3. de iudic.ſi cum ambo. C. communia delega.i.ſi. et hanc diſtinctionem ego ſumo ex verbis gloſ.auree.et not.ad hoc pꝛopontum in.j ciues.C. de incol lib.x.et hoc tene menti. Alterius cir/ ca f idem poſſet queri. Rex habens ſub ſe barones bel⸗ lum habet cum quodam barone ſibi ſubdito: baro pꝛeci⸗ pit certis vaſallis ſuis, quod eum iunare teneantur. Ber idem facit:queritur cui pꝛimo ſit deferendum: et videtur quod baroni, cum ei vaſallus iurauerit generaliter cõtra omnem perſonam munqdi ei auxilium pꝛeſtare:ergoyerba generaliter ſunt intelligenda. Ad hoc. 5.de teſtamen. mil. L.in fraudem.ſi. que alias incipit, Miles ad tempus in fi. In contrariũ videtur.Et hoc eſt verius, regi:quia ex quo baro ei bellum mouet, dicitur incidere in.l. Julie maie.crimine. C. ad.l. Jul. lquiſquis. maxime ſi venit con⸗ tra regem.qui non recognoſcit ſuperioꝛẽ:vt dicitur in re/ gem Francie, in. cper venerabilem. qui fllij ſint legiti ſſt enim ipſa lex animata in terris ſuis.dicit tex.in anthẽ.·de conſul. circa fi. hec eſt determinatio S pecu in loco pꝛeal le. ver. xiij. Queritur ego limito:niſi ipſe barolicite bel lum moueret:quia rex eſt nimis crudelis ipſi baroni, aut vaſallus. Tunc enim iuſte pꝛel etur baro cõtra regem ex quo eſt licitum pꝛinare dominũ nimium ſeuientem in ſubditos iuriſditione ſua:vt eleganter dicit Bal referẽdo Jaco.de Are.per not.tex.in..ij.dominoꝛum. de bis qui ſunt ſui vel alie. iur. Puto, tali caſu: ceſſet ratio Spe. vt patet. de crimine leſe maieſt. vaſallos potius teneri ba/ roni/qᷓ; regi. Quarto circa idem quero ſi baro vnius

regis guerram habeat cum barone eiuſdem: reꝝ trra 9

dl 9 ba5¹ zdel cit ni aur gurd -o ericci 1I

ierec- 6 d rrrsadt

aalina zianag veftormuna e,

aihirrineputlledipe rnatum ſdlenniter, zpohune Foaranonen Sedq cam pon üinadvptionem Cdea op⸗ horftlt relartusaduobus mTuautemlatius aperfec en quamſupua adpriman dtleeteam non alegauerim anunifacitqd not in inc vnr res,que dirimedicturn Niiappeliatione.s co An ge muſoliduͦvidetur non pe txeatrenpecualſirt erto,ſ. umo Lontrariumtamen cſtd detnsde operlib.ſiduopa üesSpeciin prealegeij de miaijairrbiplenedeboc atquiſeremititaper Balin

*Humma

SJludgnod mibipooceſſetſi eidataoperaenenitmibinon untasconeegaaleuicrere Mweittaleofiium habere 0 Däitnrepablieff oluitdebit

Serenonpotergtilud,

caansgnondicgtgrjle n

Maad

Subneni Cs

ütueniur idon wäau ondat 0 dſſt nond

4

na

19,