Teil eines Werkes 
[3] (1547) D. Ludouici Pontani Romani ... Lectura aurea & copiosa, super Secvnda Parte Digesti Veteris
Entstehung
Seite
7r
Einzelbild herunterladen

I. m C einn. enü Dälnto ſ kog..

erpraelſde KRdictis capitulis. C. Ockauo eſt nullum matrimonium ideree n ratione voti ſolennis pꝛecedentis:vt apitulononinane⸗ dsnätne(Send quicle.vel vonentes.. cq. de votoin. vjret facit orun 3 üdeun 1 manmi lenne acceptio habitus pꝛofeſſio religionis appꝛo da ne p CSes nwnäntäe 23 CSed an eremita poſſit contrabere Wau imonium?

tas detced dic vtiin.c. er parte. el.ij.pe conuer coniu. g o.xxvij.q.ij. Aunaditani cccepꝛobatur. xvin.q.iiij econ. ibi dicitur, q non perdit

rndepend dominium rerumſt uarum. c. ad hoc. CMono eſt nullum, mdpercpten ſieſterroꝛ in perſona xxix. q iſed erroꝛ. C Decimo ra⸗ urmücitogrt tione erroꝛs in cõditione perſone:quia putabamliberũ, arapmidtterg d ꝛeſt ſeruus.c.ppoſuit.:c.ſide coniug.ſeruoꝛũ. Ande⸗ 85 di pnee cimo eſt nullum pꝛopter ſimultatem.l.ſimulate.3.de ritu Ldm dehere 5 tn nupt. CBuodecimo eſtnullum ratione doli: vtextrade unsgrnd ſpon.ctuanos licet in alijs obſtet exceptio: vel det actio: placct Nn vtiinti-de dolo. Decimotertio eſt nullũſi duco in vxo- 9

doC denfmin Aſc ckin caſu. fnaiszL Anoniu prohihe⸗ dn ui.cane alnt

ud Sedicidan

4

Afatper metiwg

ſcaſt deco gdnrun eſtnullipoinen uatreſcincencüdren

, dae intellige de manane⸗ re(Tertionäfitn ſoncdilectuszz irmd eſpon.(Quantdanie Keſttripler ſlegisn ſtqueatrabiturperan zuta inter fliosnarer lct matrimonin dona tollatur.1per adytann licognationeinterain bemus glinlüsdm Ivt babesinſtitadem rhabes, deintai inam Lvter e frie uorũ deiure canoayn, pꝛobibeturde inde ſti ſpo.( Spirttuals catechiſmum tettcuut Ua oꝛatione de conſcat npeciat vel anmilltu aali CSecundocant mullet:videncjafna ttinus.veniens i Legiſte babent gont

6

ni Cde nupgxqinns 2

criſmnationen itehnt nullet incfidecagui t,fivroꝛ datoperqnal utrimonii ci oettnt deſt nullum matrinnu- an poteſteniteripe tarctaitacdcma üen denupacri 1 nod eſtveri quicot

Cod

ra go 1 10 q me can

rem illam, quam pollui per adulterium:vel illà que dedit operam moꝛti mariti ſui: vel illam, cum qua ego ſum pa⸗ ctus poſt moꝛtẽ vxoꝛis, vt ducam eamn. vt.l. Claudius.de his qui.vt indig..c.cum babetur.⁊c.ſuper hoc.de eo qui duxit in matri. quam pol.per adul. Decimoquarto eſt nuſum, ſi cotrabitur ſub cõditione contraria ipſi matri/ monio: vtputa ſi filios non fecerit:vt extra de codi.appo. ſi cuius. vide.xxxij.q.ij. Decimoquinto eſt nullũ ratio⸗ ne defectus cõditionis honeſtatis naturalis appoſite:vt puta ſi pater meus cõſentiet.c.ſuper eo.de cõdi.appo.Et no. de iure ciuili defectus conſenſus patris reddit ma-/ trimoniũ nullũ:vt no.inl.ſi ꝓponis.C.denup 1. Paulus. aks l. cum legitima de ſta. ho. etiam ſi ſit miles:vt.i.filiuſt fa. mil es. de ritu nup. niſi pater fuerit abſens per quinquen/ niumꝛ⁊ neſcitur vbi ſit:vt.xſi filius.⁊l.ſi ita. fallit in eman⸗ cipato.l.emancipatus filius.co.tit. patet ex tex.ſingula⸗ ri in.l.libello. medio tẽpoꝛe. de capa hoc etiã in filia: ſed etiam vltra:qꝛ fllia cogitur cõſentire patri volẽti eam nu⸗ bere l.ſi qui patris.ð.de ſpon.ſilius autẽ co gitur.lnon cogitur.de ritu nup.Sed de iure canonico, cogitur fi⸗ lia conſentire.de ſpon.impu.c.in glo. requiritur con ſenſus patris:vt eſt melioꝛ caſus in.c. veniens.de ſponſa. Decimoſexto eſt nullũ ratione abſentie pꝛimi mariti, cuius moꝛs veriſimiliter eſtimabatur.xxxiiij.q.ij.cum per bellicam. Et aduerte:q de iure Digeſtoꝛũ mulier tenet expectare virum per quatuoꝛ annos!l. vxoꝛes. de iure au⸗ tem.C. tenetur expectare virum perpetuo:vt auth en. ho⸗ die. C. de diuoꝛ.extra de ſpon. c.j. in pꝛinci.niſi fama ſit vni- uerſalis veriſimilis, ſit moꝛtuus: q poteſt cõtrabere: ⁊tũc reuerſus annullat:vt..dixi. Decimoſeptimo eſt nullũ ex defectu etatis in femina.xij.anno:vt.l.minoꝛem. de ritu nup. In maſculo. xiiij.vt l. ſancimus. C.de nup·in⸗ ſti. de nup. in pꝛin. Sed ſi cõtracta in etate legitima cõ⸗ firmãtur ex ratihabitione ſuperueniẽtis etatis legitime, dixi in minoꝛe, fallit ratione pacis inducẽde: ſcandali euitandi:quia tunc ſuſtentatur:vt.c.non eſt. de ſponſal.in pꝛin. Itẽ niſiſit potẽtia coeundi:vel malitia ſuppleat eta/ tem:vt. c.de illis.deſpõ. Clliquãdof matrimoniũ vali⸗ dum diſſoluit: tũc aut diſſoluitur quo ad ſeparationem thoꝛi:aut in totũ diſſoluetur vinculũ cõiugij. Separatur thoꝛum ratione adulterij.de pꝛocu.tue.cum ſimi niſi cum ipſe quipetit thoꝛum ſeparari, ſit etiã adulter. Quia pa- ria delict a ⁊c.c.pen. ſi.de adult. hoc eſt ſi per pꝛius etiam cõmiſit adulteriũ:vel etiã poſt ſeparationẽ:vt c.ex literis. de diuoꝛ. Scðo ſeparatur, ſivnus coniugũ velit trabe- re alium ad peccatũ moꝛtale:vt efficere furem, ſunilia:vt dicit Inno. de adul.c.j. Et pꝛobatur tex.xxviij.q.j. vxoꝛ. .c. idololatria. ßmvnum modum. Sedan poſſit ſeparari

figiites:(cusim, Ppter vitiũ Sodomiticum.Riero.dicit ſic.xxxij.q·vij. Seacicuchn, omnes accuſat. Inno. S.in. c.de adul. hoc credo verum 1Ct wiſexcio⸗ Pper⸗c.ij de diuoꝛ: vbi quecunq; peccata habeat vnus ex dobaredito üipſis.ſep aratur, ſi velit alterum trabere ad illa: vt.. dixi. Prrijiſch k Tertio ſeparatur ratione nimie ſeuitie.c.literas.in fi. mij r. ficrann de reſti..l.ſi dos.H.ſinautẽ in ſeuiſſimo.j.e. Quarto onijsntſg, ratione aſſumpte intidelitatis: puta quando efficitur Ju one pub iweni deus, vel hereticus.c.fi de conuer. coniu. c. quanto..c. de 3 tins nun illa.de diuoꝛ. Sed ſi ambo eſſent infideles, et vnus effice⸗ iſpondii Tüirtir retur ſidelis, ſeparatur vinculum cõiugij:vt.d. c.quanto. ratttz. tm entü 30 CSed de iure ciuili ſ unt infinite cauſe, ex quibus per⸗ neos oͤſerme du mittitur ſeparatio thoꝛi, ſed diſſolutio: vt.l.cõſenſu. C. ra deſpon Ieil de repudijs. Soluitur autẽ matrimoniũ quo ad vinculũ

nf. n 2 4 4t 5[13

coniugij per moꝛtẽxyt in authẽ.de nup.deinceps. Quia

Soluto matrimonio.

32

33

recuperet vxoꝛẽ. Legiſte habẽt in.l.nam ad ea.ff. de le..l. intercidit.de cõdi. demõ. Quibꝰ adde glo.xxxij.q.vijli⸗ cite. caſus eſt, qo. in l. de re.in ſi.de cap.f. Itẽ an rꝓpter excõicationẽ ſeparet quo ad thoꝝ:vide Jo. An. in addi. Spec.de dona.inter virũ vx.foꝛmatis.dic aut eſt excõicatus in cauſa hereſis exotumacia.ỹt ſi perfiſtat per annũ in illa cõtumacia,pꝛeſumitur pꝛo heretico. c.ex⸗ cõmunicamus.de hereticis..c. tu.co.tit. lib.vj. dic vt de bereti. z. Aut in alio caſuꝛ⁊ tunc dic:vt.xij.q.iij.quoniã multos.z⁊.c. inter alia. de ſen. excõ. Adde perſeuerãtia alicuius in excõicatione inducit ſuſpicionẽ hereſis ita contra eum poteſt pꝛocedi per inquiſitionemde hereſi. in ca.fi.de pen. C Itẽ pollutio extraoꝛdinaria:id eſt illici- tus modus coeundi vxoꝛe:non inducit ſeparationem thoꝛi. xxxv.qoiij..extraoꝛdinaria pollutio. Item lepꝛa an inducat ſeparationemthoꝛi:dic vt in.c. de coninu. lep. Eſt generaliter regula:quos Deus cõiunxit, homo non ſeparet.c.de infidelibus.de cõſan.et affi.Et ideo diuoꝛtia permiſſa de iure ciuili coꝛrigũtur de iure canonico:vt eſt glo. in loiuoꝛtio.de neg.geſt. Item: quia matrimoniũ eſt res ſpiritualis:vt in gl..ij.dereg. iur.in.x apꝛiuilegia. l.omni innouatione.per Bar. Bal.de ſac. ſan. eccl. ſic in eo ins ciuile ſuccumbit iuri cano.gloſ.ljde gradi. gl.in⸗ ſtide gradi.F.quarto. inſti.de nup.in pꝛin. eſt texxxxv. v.ad ſedẽ. Itẽ de iure ciuili,ſi vnus ex cõiugibus in⸗ tret religionẽ dirimitur matrimonium, etiã ſi alter rema neat in ſeculo, in authẽ. de ſan. epiſ.. ſi cõſtã..lqj. C. de epi⸗ ſco. cle. De iure autẽ cano.aut eſt cõſummatũ matri⸗ monium per copulã carnalẽ: tunc idẽ etiam vno ex ipſis inuito:vt.c.veruũ..c.ex publico.de cõuer.cõiu.Aut inter⸗ uenit copula: non poteſt ingredi vnus altero inuito.c.j. de cõuer.cõiu. c.cum ſis.c.cõiugatus..c.vxoꝛatus.et. c. ad apoſtolicã. co.titu. in verbo, matrimomo. Quicd ſit ma⸗

34 trimoniũ: vide inſti.de pa.po⁊ idem. xxvij.q.ij. in pꝛin.

35

36

37

38

dictio retinẽs, id eſt inducens cõiunctione:q eſt vnaca ro vir⁊ vxoꝛ. in.c.maritus.de cogna ſpirituali. debet eſſe vnus animus. xxx.q.ij.de neptis.vnde vnus poteſt fa- cere votñ altero inuito:vbi ponitur exemplũ de illa, que fecit votũ doꝛmire camiſia, eſt pꝛeiudiciale marito: imo facto ante matrimoniũ altero poſtea reluctante red⸗ ditur nullum: ille poſtea ab eo abolitur:vt eadẽ. qoj.§. vo lumus.vide Innoc. Hoſtien. extra de voto.c.ſcripture. Item inter mutua ſeruitutis ſeruitia.vt.l.ſicut.de ope ris lib. xxxi.qꝗ.ij.apud nos. Item adde, matrimonium eſt de iure dinino. xxvj.diſt..bene opponitur.⁊cc.j.de vo⸗ to. in. vj..c.ſi Adde glo.inſtit.de iure natura H.ius natu⸗ rale..l. ius ciuile.de iuſti. iure. De iure diuino inuẽtio- ne: de iure gen. appꝛobatione: de iure ciuili ſolennitatis additione. Itẽ adde, qd riſta cõiunctio fuit facta dupli ci cauſa:ratione ſobolis pꝛocreãde:vt. xxxij. q.ijpudoꝛ. et cupiditas ꝓcreãdi eſt inita feminis a natura.l.legẽ Jul. C.de indic.vid. ideo magnũ pꝛemiũ eſt pꝛocreare filios: ⁊illos educare:vt.l.queritur..ſi mulier. de edili.edicto. Scðo ratione foꝛnicationis euitãde.xxxij.q.ij. qꝗð au tem..c.quicꝗd.Et coitio illicita, dicit᷑ foꝛnicatio. Itẽ Tadde, ex matrimonio oꝛiunt᷑ tria bona, ſc fides, ples, ⁊ſacramẽtũ.xxvij.qij.omne. Itaq; publice intereſt reple ri ꝓuincias liberis hoĩbꝰ:vt.l.que liberis.ad fi.de bo.. Sed nõne etiã replet᷑ ciuitas ſpurijs: vide tex.in au⸗ thẽ. de nup.in pᷣn. ideo naſcimur pꝛius.l.H. gña.de vẽ. in poſ.mit.l..qᷓ;qᷓʒ.de ven.inſpi.poſtli H.filius. de capt. Itẽ dicit rindiuiduã. Sed an mulier teneat᷑ ſeg virũ egrinãtẽ: Bar. in.l. Meuia.(.fi. de an. leg. Cy.in.l.liberti iberteq;.de oper.lib. Bal.in..§. nihil.e.ti. eſt bonotex. in L. niſ.ſi. de Spedbeff ano. habẽt gl.in. c. j..de cõᷣiu.le⸗ pꝛo. in. c.j. ma. acc. poſ.xiij.q.ij.vnaqueq; xxxiiij.q.ij.ſi c dolet.ſi maritꝰ.ſ.e. Et quia dedep eebnh 5 neat ſtatutũ ꝓhibẽs matrimoniũ cõtrahi ſub certa pe⸗ naſine tali ſolẽnitate: vtrũ valeat ſtatutũ ꝓhibẽs õᷣbere certo gñe pſonarũ: Jo. An.in.c.ſtatutũ.de here.li. vj.in nouella refert ẽt iſtã.q.diſputauit eiꝰpᷣceptoꝛ.ſ.in legibꝰ AMar. Sil. Bar in.Ledicimꝰ de murileg.li.xj. Balã.l.nemi ni.de nup.. H. ius naturale.de inſt. ⁊iur..l.oẽm. ad Ter tu. Dicůt aut eſt pmiſſum de iure. valet ſtatutũ:q potuit imponere legẽ ⁊c.c. cui laicꝰ.de re.ecc. ali. Itẽ qꝛ matrimonia debẽt eſſe libera.de inuti.ſti.c.gẽma.ðe ſpo.

7

3i moꝛs omnia ſoluit:vt ibi. Sed ſquid de reſuſcitato:an

Gꝛu 10 2

* 6 A 2

442