Teil eines Werkes 
[2] (1547) D. Ludouici Pontani Romani ... Lectura aurea & copiosa, super Secvnda Parte Digesti Veteris
Entstehung
Seite
12r
Einzelbild herunterladen

nit ibi remifum 6 mtellig de furds 6 onit bicin.l Cd cumſacrilegunei c legiun denn Liu rub. de furnsC urem agar deftn aliter autem dietr tus. Quid autenſttt tem Gper confiesm numcum lineto zain undum qui eſtcum düin nolſi quis in fundi mrem redcicemang Pacleg. CItem factae⸗ na dicitſtatutum zi nes. one pegoding atio poteſtatis,lin onfnnes. Sedeſt conta eer adiectionem quaita nt duo palatiapoteſe um: vt.l. Pompfm aue conditio.ſ.9. den Pᷓ ſiquis feceritper apponere acliechon

n ſine cöfimbus.qu adiectionem qualt

Uoꝛum. Hic nonſuntan

aarium

actu, qui perbis dew bitur, effcareſſe.

poteſteſſe npendem turlegatum elle herei

cro tacite intelligitun do tranſcatinlega Cadutui olii

2 ſub cöditionel bi poteſtbd cil 1

Si certum petatur.

12 Eſctio ad ſupplementum data, que eſt ſubꝛogata in locũ

tione ſe⸗ æpꝛo introitu argumen.ſcilicet quia ex numera quitur liberatio:vt inſti. qui. mod.tolli.obliga. C Ratio⸗ ne huius contrarij expoſuit iſtud verbum, numeratio⸗

§ no id eſt mutuationi. tIn gli.pꝛoinde.ſuper verbo,ſi

autem.a pꝛo introitu arguit᷑ contra iſtũ teꝝ.ex ſufficienti partium numeratione. Nuius timoꝛe eſt facta iſta gloſ. Intellige iſtam gloſſ.quando liberatur de legato: quia res legata ſicte intelligitur eſſe legatarij a die moꝛtis te/ ſtatoꝛis:vt. d. l.a Titio. vere autem incommutabilter a die adite hereditatis:vt dicit glo. in. d.l. poſt legatum. et per Bar. in.d.. bomo. Et limita pꝛedicta ſᷣm do. Bald. pꝛimo quando legatum eſt ſimplex:ſecus ſi alternatiuũ: vt.l. buius.. Stichum. de lega.j.z. 3. de rei vendi.l.ſi ma⸗ tre. ibi glo. Item illud verum in legato puro: ſecus in legato ſub conditione:quia non tranſit in legatarium legatum, niſi adueniẽte cõditione:vt..õ. ſerui.j. ad Sil⸗ lan. Item in legato in diem certã:vt quia lego poſt diem Paſche:quia dominium non tranſfertur in legatariũ, niſi euenerit dies. glo.in..ſi ita ſcriptum.in..j.de leg.j. Eſt alia in...vnica..j.de caduc.tollen. eſt tex.in.l. Sem⸗ pꝛonius. de vſufr.lega. Item verum, quando legatur certa ſpecies:ſecus ſi genus.Et quia dicat tertiam par⸗/ tem bonoꝛum:vt.l.ſi quis bonoꝛum.j. de legat.j. ita tenet Bar. ibi. Sed contrarium tenui in.l.non amplius. 9. fina. de leg.j. Sed illud quod dixit in.d.l. non amplius.in..fi. eſt verius. Item illud verum, quando eſt legata res expꝛeſſe:ſecus ſi tacite:vt.l.ſeruum filij..fina.de legat.j. ſm Bart. Jac.de Aret. in.d.l.emptoꝛ. Item illud verum, quando eſt legata res teſtatoꝛis: ſecus ſi beredis, vel alterius:vt.l.hereditatis.in fi.j.ad leg. Falc..l. ſi be⸗ redis ſeruoſj.de lega.j. in.l.ij.C.de leg. in.l. Papinia⸗ nus. 6. de ſerui. Sed iſte glo.ſunt varie. Sed veritas eſt, non tranſit niſi poſt appꝛebenſionẽ, per caſum in.l. ma- gis puto..ſi fundus.de reb. eoꝛ.licet Barto.alleget alia iura. Item iſtud verum in legato ſpeciei: ſecus in le- gato quantitatis. Ita babetur in.d.l.a Titio. de hoc in.l. j. de lega j. in. l..z.ij. C. commu. de lega. In glo. ſuper verbo, appoſitum ⁊pꝛo introitu dic, gloſ. querit quid vult dicere appoſitum: glo. reſpondet bene. Bart. au⸗ tem impugnat iſtam:quia ſi legatum eſſet conditionale, tunc conditione pendente, eſt heredis: vt. lj.. ferui. j. ad Sillan.ergo patet, ꝙꝓberes potuit mutuare: ſic non eſt in pendenti. Ande Gar.aliter expoſuit appoſitum, id eſt acceptatum. Sed iſta expoſitio non eſt vera dua/ bus rationibus. Pꝛimo:quia non conuenit huic litere: quia te.vult, tũc legatum ſit heredis a die adite: cum repudiatum ſit per legatarium. Sed vbi eſt acceptatũ, tunc eſſet ipſius beredis. Pꝛeterea iſta dictio, aut, po nitur inter caſus pares:non autẽ diſpares:vt.j.j.de reb. dub. Sed ſi exponitur pꝛout Bart.tunc poneretur inter a diſpares. Ande dic, illa expoſitio Bar. de Salice. a eſt vera.ſ.appoſitum, id eſt conditione pendente. Sed hic queritur, quid ſi illa pecunia fuerit conſumpta:an recon⸗ ualeſcit ſtatim, vel expectetur conditio: pꝛimo tunc: per.J. nam ſi fur.j. eo. Sed contrarium eſt verius, per. l. quedã.in fi.ver.j.de re.du.vbi eſt caſus ſpãlis in iſto caſu.

Summarium.

&. Certi condictio ad quid competat: nu. 2.7.3.

4 Certi condictio, an ſit dupleæ, vel vna? Et actionum di⸗ uerſitas, ad quid dignoſcatur?

5 Certi condictio, an ſit natiua, vel datina: quid ſit actio natiua, que datiua:

6 Cauſe appellatione, an veniat cauſa mediata, vel imme⸗ diata:

7 Conqictio generalis ſi intendatur pꝛo actione bone fi⸗ dei, an veniant fructus ex moꝛa, ſicuti in actione bone fi⸗ deiꝛ⁊ nu.8. Et actionem ex ſtipulatu ſtricti iuris eſſe: eꝝ teſtamento vero bone fidei.eodem nu.7.

9 Remedia plura babens ſi intentet, quod in dubio pꝛeſu⸗

matur intentaſſe?.

10 Certi condictio ſubꝛogata in locum infamatoꝛie, an in⸗ famett 1

n Certi condictione conuentus ſi conſiteatur ſe cõmiſiſſe dolum, an committatur infamia:

inofficioſi teſtamenti, an finiatur quinquennio:

3 Certi cõdictio num ad donatum moꝛtis cauſa cõpetat: 14 Quantitas num expꝛimi debeat, cum ad intereſſe agit- 15 Lerticondictio, an competat ſine dommium tranſerit,

ſiue non.

Erti condictio. Cadans 6A e condictio ſcompetit ex omni cauſa, ex qua certum peti⸗ tur, ſiue ex contractu, vel quaſi: ex malenicio, vel quaſi:vel quomodocunq;.hoc dicit m Bart. Ael aliter pinguius. Pꝛo omni re certa, re vera, vel ſpe in⸗ fallibili, competit certi condictio contra quencunq; ſuo vel alieno nomine obligatum: dum tamen obligatio ſit pura:non autem in diem, vel ſub conditione. b. d. CHot. adiectionem cõdictionis impedire natiuitatem actionis. Secundo not.ante diei euentum agi non poſſe. et hec duo examinabuntur in gloſ. tTertio not.ex tex.dum dicit, ex lege Aquil. duo. Pꝛimo, bec actio competit ad intereſſe petendum:quia ſi ſuccedit iſta cõdictio in lo- cum actionis legis Mquilie: actio legis Aquilie cõpe⸗ tit ad intereſſe:vt.l. Stichum..l.ſeruum. 5. ad leg. Aqui. ergo iſta. Secundo not. certi condictio competit etiã ratione illate iniurie. Patet: quia actio legis Mqui⸗ lie babet locũ, quãdo eſt damnum datum iniuria. C No. ꝙpthec cõdictio cõpetit ſiue ad petendum legatũ, ſiue ad rem furtiuam repetendam. In glo.j. pꝛo introitu eſt arguendum, vtrum certi condictio ſit dupleꝝ, vel vna: Et in hoc fuerunt varie opin. vna fuit..in pꝛinci. fuit vna tantum, que dicitur genrealis:alia, que eſt ſpecialis, que datur tantum pꝛo mutuo.Et pꝛo hac glo.facit inſtit. qui.mod.re contrabi.obli.in pꝛin. Item facit alia.j.eo.j.ſĩ afurioſo. Fỹᷓuit ſecunda opi.que fuit Mar.qui dixit, illa certi condictio eſt triplex.ſ.generalis, que habet locũ quando quid certum petitur. Secunda fuit ſpecialis in mutuo, que habet tantum locum in mutuo. Eſt ⁊tertia, que reſultat ex ſtipulatu, cum quid ſtipulatur. ita dixit Mar. An autem iſta opi.ſit vera, dicam in glo. feq. fun⸗ dauit iſtam opin.nDar.pꝓer tex.inſtit.de ver.obli.in pꝛin. .j. eod.l.ſi quis certum. C Fuit alia opin. antiquoꝛum, vcʒ ſi vna tantum generalis ad omnia certs petenda, tam pꝛo mutuo, qᷓ; pꝛo omni alia re. In hoc doct.va⸗ riauerunt Altramon.vt refert Bal. in rub. C. eod. tenent ſit tãtum vna per doctrinam glo.in.l.quotiesj. de pꝛe⸗ ſcriptio. eſt glo.in rubꝛ.S.eo.Alterius pꝛobatur hoc ſᷣm eos per tex.vbi videtur caſus.j.ea.l..quoniam.ibi, ſiue verbis.qui..videtur ſe referre ad pꝛincip.l.ergo non eſt niſi vna. Ad iſtud argumentum poteſt reſponderi: pꝛi⸗

[2

mo, quia heccerti condictio generalis competit ad mu⸗ CsSali.a banc

tuum petendum: habet locũ etiam ſpecialis.Et patet per ſimile in legatis, pꝛo quibus dãtur plures actiones: vt inſtit. de legat.§. in noſtra. Sic pꝛo mutuo dantur plu⸗ res. Pꝛeterea dicunt Altramont. imo non ſit niſi vna condictio generalis. Pꝛobatur:quia certum eſt, ſingu laris numerus non compꝛebendit pluralem.j. de teſtib.l. vbi numerus. Sed vbi fit mẽtio per Juriſconſultos, vel Imperato.de certi condictione, non fit mẽtio niſi de ſin⸗ gulari.Ergo patet eſt niſi certi cõdictio generalis cõpetens ad omnia certa. C Alterius dicunt Altramõ. imo non ſit niſi vna patet. Quia ſi condictio ſpecialis condictio generalis eſſent diuerſe, diuerſis nominibus nuncuparentur:vt.l.ſi idem.C. de codic. Sed certum, iſta condictio generalis condictio ſpecialis ſunt idem nomine:ergo effectu.igitur non niſi vna. Pꝛeterea diuerſitas actionum cognoſcitur per modum concludẽ/ di:vt.l.non debet.. de dolo. Sed certum eſt, ſiue aga⸗ tur pꝛo mutno, ſiue pꝛo alia re certa: eſt ynus modus cõ⸗/ cludendi. ergo vna tantum condictio, non plures:quia quoties peto certum, pꝛopter quod intento generalem actionem concluditur perinde acſi agerem ſpeciali, vel contra ſi agerem ſpeciali concluditur perinde, ac ſi age- rem generali.reſpõdit Bart.ad iſtum a.ð.pꝛoximum ar⸗ gu. ideo omitto. C Alterius Ja. But. pꝛo iſtoꝛum opin. allegat tertiam rationem de l.illam. de collat᷑. quia nulla lege cauetur, iſte ſint due condictiones, ſcʒ generalis ſpecialis. Ideo debemus erubeſcere hoc dicere. Sed

B iii

ſequit᷑ etiã hic Jaſ.quamdixit fuiſſe Ricbar. Malumb. Bm Sllb. bic Sal. ſibi aſcripſerit. Hiero.Cbhuch.