Teil eines Werkes 
2: D. Andreae Alciati Mediolanensis, Iurecconsulti clariss. lucubrationum in Ius civile
Entstehung
Einzelbild herunterladen

um aimenſonlu,

im habet choꝛs 9. Chu learia duo, quxæ aliqu zutem aiuntxeſtempo mis. Tryblium on dondus em aiÜaäy heminam. Habetaurn agnatria, cobaphati, nyathum ſemis cötir- aas pamasfeumſſtraya dis humentis uvſiæponte Lomninoin examinen ries, utin olei,uinid nusꝛetenim mel uinopo- aree, itemg decim C aponderispats mellia⸗ nmelli dvinohocditi uiplum eſt:unti enim Im pondushadetaumm ſo grauius ckpluqup eſt, od infraſcriptapani mulaoſtendimus exon cõmuniter hæc

.

501 de pond.& menſuris EX Galcno. 502

tor eſt, ſextariũ quidem Italicum uini men- ſura unciarum 24. eſſe, pondere uerò uncia- rum 20. cùm ſextarius menſuræ mellis duas libras ſemis ponderet.

De aricdlis. 4 Egyptia artaba habet modios 5. Mo-

dius Aegyptius& Italicus chœnices octo. Chœnix ſextarios 2. Sextarius ſemiſe xtarios duos, quos& heminas uocant. He- mina habet cyathos 8S. Atticus medimnusha bet ſemiſeſtaria, quæ hemiecta uocãt, 12. He miectũ chœnicas 4. Sic ſemimedimnus ha- bebit minas 49. xeſtas ↄ6. Huiuſmodi autẽ menſurarũ pondus exprimere haud facilè eſt, quòd uſiæ trutinari non ſoleant. Ad hæc modicũ inter ſe diſferũt, quemadmo dum medici in arte præſtantiſsimi ante nos Doctores mirum in modum declararunt.

Einſdem argumenti incerti autoris de notis. S Ignorum notarumq; doctrinã utpote ne

ceſſariam haudquaquam obiter perſcri- bendam duxi, ut in pharmacorũ compoſitio nibus, ſi qua ex ſignis notata inueniamus, ſtatim poſsimus ex ponderis ipſius ſignifica tione dignoſcere.Igitur cui literaꝰ adijcia tur ſ, minam ſigniſicat. à adijciente librã, . At gamma cum o, ſo, unciam: tametſi a-

In Italis uerò congio utuntur, quo menſura ſextarij quidem inſunt ſex, hoc eſt, heminæ 12. pondere uerò drachmæ 720. aqua plu- uiali accepta, quòd ea iuſtiſsima ſit, nec un- quam mentiatur. Chœnix ſextarios habet 3. heminas 6. quod pondus Atticis Tryblion dicitur. Acetabulũ quarta pars eſt heminæ,. Habet uerò ſextarios põdere drachmas 120. Propriè autem Græcorum cotyla olei habet

i0 libram unam, ſextarius duas: Italica autem

olei ferè octo uncias, uini nouem. Id autem ſciendum, menſuris pondera non æqualiter reſpondere, propter materiæ differentiam.

Ex Cleopatræ libro de mundicijs. Ina nomen ponderis habet uncias 16. drachmas 128. ſcrupulos 384. obo- los 768. thermos, ſeu quod idem eſt, lupi- nos 1¹52. ſiliquas 2304. chalcos 614 4. At-

ꝛ0 tica mina habet uncias 12. ſemis, drachmas

100. ſcrupulos 300.obolos 6oo. thermos, ſeu lupinos 900. ſiliquas 1800. Ptolemaica mi- na habet uncias 18. drachmas 14 4. ſcrupu- los 432. OboOlos 864. thermos 1296. ſiliquas 2592. chalcos 6912. Libra habet uncias 12. drachmas 96, ſerupulos 288. Obolos 576. thermos 864. filiquas 172 8. chalcos 4608. Vncia habet drachmas 8. ſcrupulos 24. 0- bolos 48. thermos 72. ſiliquas 144. chal-

pud aliquos per?& o id ſignificetur, hoc ſi- 30 cos 38 4. Vocatur autem uncia alio nomine

gno, vo. uerò cui ſuperiectum ſit,ννo, id eſt, partem ſignificat,&. Obliquum ue- ròô A& in dextram lineolæ partem deflexum drachmam denotat, in ſiniſtram uerò, eius dimidium=2. At Romanum s apud quoſdam triobolum, apud nos uerò ponde- ris ſemiſſem indicat, S. Quod ſi in obliquũ deſcribatur, obolus eſt, 2. Si duplex ea ſit nota 8, duos obolos oſtendit. Intus autem conuerſum græcum ſigma ſemiobolum). & uerò adiacentem habens xeſtem, id eſt, ſextarium oſtendit,&. At cui v inſit, cya- thum&. o cui à adiacet olcam, id eſt, dra- chmam, a.

De ponderibus.

Ina Italica drachmas habet 144. Juxta

Atticos uerò 122. Quo fit ut illa librã unam ſemis contineat: Attica uerò librã tan tum, unciasq́ʒ tres,&pręterea drachmas qua tuor. Vncia Athenienſibus drachmas habet 7. Italis 8. Drachma ſcrupulos habet 3. quo rum in uncia 24. ſunt. Libra uncias 12. Di- drachma olcas, ſeu quod idem eſt, drachmas 2. Scrupulus habet obolum unum, chalcos 4. Obolus habet chalcos 6. Chalcus autem & ſiliqua omnium ponderum minima ſunt, & æquando trutinæ examini imponuntur. Medimnus habet ſemiſexta 12. Semiſextum choas quidẽ duas, chœnicas uerò 4. xeſtas 8. Quo fit, ut medimnus chœnicas habeat 48. Xeſtas 129. Chœnix cotylas, id eſt, hemi nas habet 8. xeſtas 4. Xeſtes heminas 2. ya thos 12. Et ita plurimi Græcorum metiãtur.

etiam quatruſsis Italicus. Drachma habet ſcrupulos 3. obolos 6. thermos 9. ſiliquas 18. chalcos 48. Italicus denarius habet dra- chmam unam. Eſt& drachmæ cognominis, quæ Aegyptiaca uocatur, ſextam tantũ At- ticæ drachmæ partem pendens, ut quæ ſolũ obolum habeat. Scrupulus habet obolos 2. thermos 3. ſiliquas s. chalcos 16. Obolus habet thermum unum ſemis, ſiliquas 3. chal

40 cos 8. Semiobolus habet ſiliquã unam cum

dimidia, chalcos 4. Thermus habet ſiliquas 2. chalcos 3. Atticus uerò ſemiobolus ſuprà dicti ſemioboli quatuor quintas partes ſolũ habet. Vnde& ſiliqua Atticos chalcos 2. itemq́; chalci duas quintas partes habet: cùm aliàs chalcus ſemioboli quarta pars ſit, quip- pe 4 chalci ſemiobolum faciũt, Stater pen det drachmas 4. unde& tetradrachmon di- citur. Cuius ponderis eſt& quod dupondiũ

so uocant. Similiter& regium Carium, ſeu ba-

ſilica nux. Cheme magna habet drachmas 3. parua autem drachmas z. As, ſeu Aſſa- rion, drachmas duas. Cochleariũ drachmã unam. Cyathus habet drachmas 10. ſcrupu- Ios 30. Obolos G6o. thermos 90, ſiliquas 180, chalcos 480. Eſt& cyathus heminarum é, Hemina menſura quidem continet cyathos 6. Pondere uerò drachmas 60. uncias 7, ſe- mis. ſcrupulos 180. obolos 360, thermos

60 540. ſiliquas 1080. chalcos 2880. Tryblion

eiuſdem eſt menſurę cum hemina, nimirum

cyathorum 6. Pendet autem drachmas éo,

NXeſtes menſura habet heminas 2. pondere

drachmas 120. Vocatur ab Aegyptijs Inium 22 2